Bonanza (serial telewizyjny)


Bonanza (serial telewizyjny) w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Bonanzaamerykański westernowy serial telewizyjny wyprodukowany przez telewizję NBC, opowiadający o życiu farmera Bena Cartwrighta i jego czterech synów, z których większość widzów zapamiętała tylko trzech[potrzebny przypis], ponieważ czwarty syn – adoptowany – wystąpił w roli epizodycznej, drugoplanowej i był nieobecny w większości odcinków.

Spis treści

Fabuła | edytuj kod

Akcja rozgrywa się na ranchu Ponderosa, położonym w stanie Nevada nad jeziorem Tahoe, po wojnie secesyjnej. Każdy z synów Bena miał inną matkę, ale wszystkie zmarły, a wychowaniem synów musiał się zająć samotny ojciec. Bonanza to klasyczny western obyczajowy – bohaterowie, czterej mężczyźni żyjący na samotnym ranczu na Dzikim Zachodzie, mają liczne przygody i napotykają wiele problemów, które dzielnie przezwyciężają. W swym postępowaniu kierują się niezłomnymi zasadami moralnymi, hołdując tradycyjnym wartościom: rodzinie, przyjaźni, uczciwości.

Historia serialu | edytuj kod

Serial był emitowany w latach 1959–1973 (data emisji pierwszego odcinka 12 września 1959, data emisji ostatniego odcinka 16 stycznia 1973). W sumie pokazano 430 sześćdziesięciominutowych odcinków. W 1964 Bonanza była nominowana do nagrody Złotego Globu.

Serial cieszył się ogromną popularnością w Stanach Zjednoczonych, a potem także w wielu innych krajach, również w Polsce.

Bardzo znana jest melodia towarzysząca czołówce filmu, autorstwa Jaya Livingstona i Raya Evansa, często wykorzystywana jako motyw muzyczny – podobnie jak konstrukcja samej czołówki: płonąca mapa, ze środka której wyjeżdżają konno główni bohaterowie.

Osiem odcinków w latach 1960-1961 wyreżyserował Robert Altman, natomiast 336. odcinek („The Silence at Stillwater” z 1969) – przedwojenny polski reżyser Józef Lejtes (Joseph Lejtes)[1].

Po latach nakręcono filmy bazujące na popularności serialu: Bonanza: następne pokolenie (1988), Bonanza: powrót (1994), Bonanza: pod ostrzałem (1995) oraz serial Ponderosa (2001–2002), będący prequelem Bonanzy.

Podstawowa obsada | edytuj kod

Główne role | edytuj kod

  • Lorne Greene – Ben Cartwright; wystąpił we wszystkich 430 odcinkach[1]
  • Pernell Roberts – Adam Cartwright (w 1965 wycofał się z serialu); 201 odcinków
  • Dan Blocker – Eric „Hoss” Cartwright (jego nagły zgon w 1972 spowodował zakończenie produkcji serialu); 415 odcinków
  • Michael Landon – Joseph „Mały Joe” Cartwright; 428 odcinków

Role drugoplanowe | edytuj kod

  • Victor Sen Yung – kucharz Hop Sing; udział w 107 odcinkach (w latach: 1959-73)[1]
  • Mitch Vogel – Jamie Cartwright, adoptowany syn Bena Cartwrighta; 48 odcinków (1968-73)
  • Guy Williams – Will Cartwright, kuzyn braci Cartwrightów; 5 odcinków (1964)
  • Ray Teal – szeryf Roy Coffee; 98 odcinków (1960-72)
  • Bing Russell – Clem Foster, zastępca szeryfa/szeryf; 57 odcinków (1961-72)
  • David Canary – Candy Canaday; 91 odcinków (1967-73)
  • Bill Clark – mieszkaniec Carson City/górnik; 140 odcinków (1959-73)
  • Martha Manor – mieszkanka Carson City/dziewczyna w saloonie; 90 odcinków (1960-72)
  • Bob Miles – mieszkaniec Carson City/kelner; 76 odcinków (1959-68)
  • Grandon Rhodes – dr J.P. Martin/dr Rob Keefer; 26 odcinków (1960-67)
  • Hal Burton – mieszkaniec Carson City/zastępca szeryfa; 24 odcinki (1965-73)
  • Troy Melton – rewolwerowiec/bandyta; 23 odcinki (1959-72)
  • Bruno VeSota – barman/mieszkaniec Carson City; 21 odcinków (1961-68)
  • Roy Engel – dr Paul Martin/dr Tolliver; 18 odcinków (1959-70)
  • Harry Holcombe – dr J.P. Martin/dr Lewis; 16 odcinków (1969-72)
  • Clint Sharp – woźnica/przewodnik; 16 odcinków (1960-68)
  • Phil Chambers – właściciel sklepu/p. Amos; 15 odcinków (1962-1969)
  • Tim Matheson – Griff King; 15 odcinków (1972-73)
  • Lane Bradford – pracownik Lash'a/Buck; 14 odcinków (1959-71)
  • Robert Foulk – Clem Foster, zastępca szeryfa/szeryf; 13 odcinków (1960-68)
  • Ken Mayer – Crusty/woźnica; 12 odcinków (1960-70)
  • Bern Hoffman – barman Sam/Bernie; 12 odcinków (1963-71)
  • Mike Ragan – Burkhart/górnik; 12 odcinków (1959-67)
  • Henry Wills – złodziej/handlarz bydłem; 12 odcinków (1960-72)
  • Bob Hoy – niski kowboj/górnik; 12 odcinków (1960-71)
  • Raymond Guth – Bill Cooper/woźnica; 11 odcinków (1962-71)
  • Lou Frizzell – Dusty Rhodes/dr Garibaldi; 11 odcinków (1968-71)
  • Charles Maxwell – Billings/Krug; 10 odcinków (1959-71)
  • Hal Baylor – Arch Stewart/Tom Cole; 10 odcinków (1960-71)
  • Remo Pisani – barman/Joel Sawyer; 10 odcinków (1969-71)
  • Ford Rainey – kpt. Arnholt/sędzia Wyllit; 9 odcinków (1961-71)
  • Ken Lynch – górnik/zastępca szeryfa; 9 odcinków (1960-72)
  • Stuart Nisbet – sierż. Hines/magazynier; 9 odcinków (1961-72)
  • Norman Leavitt – pracownik stacji telegraficznej; 9 odcinków (1960-67)
  • Denver Pyle – Ted Hackett/szeryf Ed; 8 odcinków (1961-72)
  • Morgan Woodward – zastępca szeryfa Conley/szeryf Biggs; 8 odcinków (1960-71)
  • Ted Gehring – kierownik poczty/Arch Tremayne; 8 odcinków (1968-72)
  • Chubby Johnson – Toby Barker/Sam Sneden; 8 odcinków (1962-72)
  • Dabbs Greer – prokurator/dr Dunkatt; 8 odcinków (1961-71)
  • Ken Drake – zastępca szerfa, Jackson/Brave Pony; 8 odcinków (1960-69)
  • Harlan Warde – adwokat G. Osgood/prokurator Monroe; 8 odcinków (1962-72)
  • Clegg Hoyt – szeryf/Barney; 8 odcinków (1960-66)
  • Dan White – stajenny/agent stacji pocztowej; 8 odcinków (1960-67)
  • Gregory Walcott – kpt. J. Fenner/szeryf Crawley; 7 odcinków (1960-72)
  • Robert B. Williams – recepcjonista w hotelu/Simpson; 7 odcinków (1959-67)
  • Tol Avery – dr Moore/koroner; 7 odcinków (1962-70)
  • Robert Brubaker – szeryf Henning/sędzia; 7 odcinków (1960-68)

Role epizodyczne | edytuj kod

W epizodach odcinków zagrali m.in.:

Emisja w Polsce | edytuj kod

Główna obsada z 1962

W Polsce serial miał premierę w latach 60. i 70. w Programie 1 i był emitowany w weekendy po programie informacyjnym Dziennik Telewizyjny.

Emisje powtórne:

  • Na początku lat 90. w wybranych oddziałach regionalnych TVP pokazywano Bonanzę nagrywaną z satelitarnej telewizji niemieckiej z dogranym polskim lektorem.
  • W połowie lat 90. w TVP1 Bonanzę pokazywano w okołopołudniowym bloku Seriale wszech czasów.
  • W latach 1998–1999 serial był pokazywany przez Polsat 2 w weekendy – początkowo o 8.00, potem o 9.00.
  • W latach 2003–2004 serial emitowano w TV Puls w dni robocze o 14.00 i 18.00.
  • Od 4 stycznia 2010 do 12 maja 2010 w dni robocze o 15.40 TVP1 wyemitowała pierwszą i drugą serię Bonanzy (66 odc.). Od 3 czerwca 2013 w dni robocze o 15.20 (od września od poniedziałku do czwartku o 15:45) emitowane były serie trzecia, czwarta i piąta (łącznie 102 odc.). Emisja zakończyła się 14 listopada 2013 odcinkiem 168 Walter i przestępcy.
  • Od 4 czerwca 2011 serial zagościł na antenie TVS. Emisja w weekendy przed południem i w dni robocze po 15.00. W regularnej emisji serial był do końca sierpnia 2013. Ponownie pokazywany jest od początku 2015 roku.
  • Od 7 sierpnia 2011 serial pokazywała stacja Filmbox. Do 26 lutego 2012 w niedziele o 12.00 (powtórki we wtorki o 19:50) pokazano w przypadkowej kolejności 28 odcinków pierwszej i drugiej serii – od 19 do 49 (oprócz 36, 43 i 48). Następnie odcinki te były regularnie powtarzane w rozmaitych cyklach i o różnych porach. Z końcem października 2013 zakończono pokazywanie serialu na tym kanale.
  • Od 1 sierpnia 2017 serial pokazuje stacja FilmBox Action[2].

Wydania VCD/DVD w Polsce | edytuj kod

Wybrane odcinki pierwszej i drugiej serii wydane zostały w Polsce na płytach VCD i DVD. W latach 2007–2010 wydało je trzech dystrybutorów:

  • 23 maja 2007 – GM Distribution. Sześć wydań w ramach serii Klasyka seriali. W każdym po jednej płycie DVD. Każda płyta z dwoma odcinkami. Łącznie ukazało się 12 odcinków (32 i 45, 46 i 47, 38 i 31, 26 i 42, 27 i 20 oraz 35 i 37). W takiej samej kolejności emisję prowadził kanał Filmbox.
  • 16 kwietnia 2008 – Gaby International. Cztery wydania. W każdym po jednej płycie VCD. Każda płyta z jednym odcinkiem. Łącznie ukazały się 4 odcinki (30, 38, 25 i 20). Aktualnym dystrybutorem jest Monolith Video.
  • 14 maja 2008 (I–IV), 22 kwietnia 2009 (V), 20 sierpnia 2009 (VI), jesień 2009 (VII), zima 2009/2010 (VIII) – Demel. Osiem wydań. W każdym po jednej płycie DVD. Każda płyta z czterema odcinkami. Łącznie ukazały się 32 odcinki (w przypadkowej kolejności od 19 do 56 oprócz 24, 25, 28, 29, 30 i 32). Aktualnym dystrybutorem jest Monolith Video.

Ogółem oficjalnie na płytach wydano 35 odcinków o numerach 19–23, 25–27, 30–56.

Spis odcinków | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d Bonanza (TV Series 1959–1973).
  2. Program stacji FilmBox Action na dzień 1 sierpnia 2017
  3. Pierwsze tytuły według tłumaczenia TVP. Po ukośniku w przypadku rozbieżności alternatywne tytuły stacji Filmbox lub wydawnictw DVD.

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Bonanza (serial telewizyjny)" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy