Język bretoński


Język bretoński w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Słownik {{{z języka}}}-polski, polsko-bretoński online Języki i dialekty Francji Dwujęzyczne drogowskazy w Quimper w Bretanii

Język bretońskijęzyk z grupy brytańskiej języków celtyckich. Posługuje się nim ponad 200 tys. Bretończyków, zamieszkujących dolną (zachodnią) Bretanię (północno-zachodnia Francja). Bretoński jest językiem p-celtyckim, podobnie jak pozostałe języki brytańskie, a także język galijski.

Uznany został przez państwo francuskie za tzw. język regionalny. Posiada 4 najważniejsze dialekty: kornwelski, leoński, treguirski i wanetejski. Najstarsze zabytki literatury w języku bretońskim pochodzą z IX wieku.

Celtowie, z których języka rozwinął się później bretoński, przybyli do Bretanii w V–VI wieku n.e. z południowo-zachodniej Brytanii. Ich migracja była wymuszona najazdem germańskich Sasów. Język bretoński jest blisko spokrewniony z językiem kornijskim (kornickim), który rozwijał się w Kornwalii. Jeszcze w XII wieku mówiący tymi językami mogli się swobodnie porozumieć.

Według sondażu z kwietnia 1997, określano liczbę britofonów (osób mówiących po bretońsku) jako 240 000 osób, co stanowiło 20% populacji na zachód od linii Paimpol-Vannes. Te statystyki nie zmieniały się od 1991 roku co tłumaczyło się postarzeniem populacji oraz wydłużeniem życia wśród osób starszych[1]. Tylko 6% Bretończyków w wieku 40 lat mówi po bretońsku, a jeśli bada się młodzież poniżej 20 roku życia, jest ich tylko 1%. Środowisko aktywistów bretońskich oraz osób mieszkających na wschód od linii Paimpol-Vanne w ogóle nie pojawia się w statystykach.

Sondaż (z 2007 roku) określa ich liczbę na 206 000[2] osób.

Ze względu na niewielką liczbę dzieci mówiących w tym języku, raport UNESCO z 1993 roku zaklasyfikował bretoński jako język poważnie zagrożony.

Spis treści

Zobacz też | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. Cécile Avézard-Roger, "Pratique et avenir de la langue bretonne: le point de vue des locuteurs", in Plurilinguisme et traduction : des enjeux pour l'Europe, Jocelyne Fernandez-Vest (red.), Paris, L'Harmattan, 2009, s. 15-16.
  2. www.ofis-bzh.org

Bibliografia | edytuj kod

  • Leszek Bednarczuk: Języki celtyckie. W: Leszek Bednarczuk: Języki indoeuropejskie. T. II. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1988, s. 645-731. ISBN 978-83-01-06559-1.
  • Walter Żelazny: Francja wobec mniejszości narodowych. Etniczność, Etnopolityka, Etnosocjologia.. Tyczyn: Wyższa Szkoła Społeczno-Gospodarcza w Tyczynie, 2000.

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (język):
Na podstawie artykułu: "Język bretoński" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy