Smoleńsk (film)


Smoleńsk (film) w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Smoleńsk – polski dramat z elementami thrillera w reżyserii Antoniego Krauzego, produkowany od 2013 do 2016.

Spis treści

Produkcja | edytuj kod

Producentem filmu został Maciej Pawlicki, zaś środki na realizację produkcji pochodziły od sponsorów oraz darczyńców[1]. Zbiórkę prowadziła Fundacja „Smoleńsk 2010”, odpowiedzialna za wspieranie realizacji oraz rozpowszechnienie filmu, zaś jej prezesem został Jan Polkowski[2]. Nad scenariuszem filmu pracowali Marcin Wolski, Tomasz Łysiak, Maciej Pawlicki, Antoni Krauze[3][4][5]. Autorem zdjęć został Michał Pakulski, kompozytorem muzyki Michał Lorenc, scenografię przygotował Michał Sulkiewicz, a kostiumy Małgorzata Gwiazdecka[6][7].

Przygotowania produkcyjne i personalno-techniczne trwały w 2012[8][9]. Zdjęcia do filmu rozpoczęły się 10 kwietnia 2013 w Warszawie przed Pałacem Prezydenckim[10][11]. W tym samym miesiącu kręcono zdjęcia na powojskowym lotnisku Biała Podlaska stanowiącym fabularnie lotnisko wojskowe Smoleńsk-Siewiernyj[12]. Łącznie od 2013 do 2014 zrealizowano przez 5 dni zdjęcia uciekające. Główny okres zdjęciowy rozpoczęto 24 lutego 2015 i do 18 marca 2015 zrealizowano 17 dni zdjęciowych. Dalsze plenery były realizowane także w Dęblinie oraz zaplanowano kręcenie filmu w Chicago w kwietniu 2015[13], wraz z zakończeniem dni zdjęciowych 20 kwietnia 2015. Zdjęcia do filmu zakończono w maju 2015[14][15].

Od kwietnia do sierpnia 2014 prowadzono zbiórkę publiczną w celu sfinansowania wstępnych prac związanych z produkcją filmu[16] (wyniosła ok. 860 tys. zł). Do końca 2014 zrealizowano 5 dni zdjęciowych, stanowiących ok. 15% planu; wówczas wyznaczono nowy termin premiery filmu na październik 2015 i wznowiono zbiórkę publiczną celem zgromadzenia brakujących 3 mln na budżet filmu, opiewający na ok. 9,6 mln zł[17].

Pierwotnie w zamierzeniu twórców film miał mieć premierę 10 kwietnia 2014[18][19]. Do listopada 2013 twórcy zrealizowali cztery dni zdjęciowe; w tym czasie zwrócili się do Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej z wnioskiem o dotację połowy budżetu filmu, szacowanego na ok. 10 mln zł[20]. W styczniu 2014 film otrzymał rekomendację od komisji eksperckich PISF I etapu[21]. W ramach II etapu procedury komisja na posiedzeniu tzw. „liderów” w składzie: Sławomir Fabicki, Anna Kazejak, Grzegorz Łoszewski, Jerzy Skolimowski, Jerzy Stuhr i Sylwester Chęciński w drodze głosowania odrzuciła wniosek o dofinansowanie produkcji filmu[22][23]. Kolejną datę premiery filmu wyznaczono na październik 2014[24]. Ten termin także nie został dotrzymany. Prace nad ukończeniem filmu trwały do 2015. 26 października 2015 odbył się pokaz roboczej wersji filmu[25]. Data oficjalnej premiery została przesunięta na marzec 2016[26]. Na początku marca 2016 dystrybutor Kino Świat poinformował o ustaleniu daty premiery filmu na dzień 15 kwietnia 2016[27], po czym pod koniec marca 2016 anulowano ten termin i ponownie odsunięto czas premiery na nieokreślony czas[28]. Na początku sierpnia 2016 opublikowany został kolejny zwiastun filmu i wyznaczona ostateczna data premiery na dzień 9 września 2016[29]. Uroczysta prapremiera odbyła się 5 września 2016 w Teatrze Wielkim w Warszawie[30].

Fabuła | edytuj kod

Prezydent Lech Kaczyński i ofiary tragedii
Reżyser filmu Antoni Krauze

Fabuła filmu odnosi się do katastrofy wojskowego samolotu Tu-154M 10 kwietnia 2010 w Smoleńsku i w zamierzeniu twórców ma przedstawiać historię osób skupionych wokół tego wydarzenia, których dotknęła tragedia[1]. Bohaterką fabularną jest dziennikarka Nina[31] (pierwotnie o imieniu Ewa), która prowadzi samodzielnie działania ukierunkowane na poznanie prawdy o katastrofie[3]. Początkowo Nina jest sceptyczna wobec teorii o zamachu, uważa ją za godną pożałowania. Jej postawa zmienia się jednak w trakcie akcji za sprawą przeprowadzonych wywiadów z członkami rodzin ofiar katastrofy. Rozmawia m.in. z wdową po gen. Andrzeju Błasiku oraz rodzicami jednego z pilotów. W czasie gdy Nina zaczyna w swoich materiałach podnosić kwestie poruszane przez zwolenników teorii zamachu jej przełożony karci ją i każe jej nie poruszać takich kwestii w swoich relacjach. Nina jeszcze bardziej utwierdza się w przekonaniu o spisku po tym jak zostaje oszukana w sprawie rzekomej kłótni gen. Błasika z załogą przed startem samolotu. Nina twierdzi na antenie „TVM-SAT”, że „dotarła do wiarygodnych świadków”. Później okazuje się jednak, że kłótnia nie miała miejsca.

Po opublikowaniu polskiej ekspertyzy ws. katastrofy operator kamery będący bliskim przyjacielem Niny stwierdza, że założenia przyjęte w tej ekspertyzie są irracjonalne. W dalszej części Nina dowiaduje się o śmierci kluczowych świadków w sprawie katastrofy. Według filmu wszyscy zginęli śmiercią samobójczą w odosobnionych miejscach. Nina spotyka się także z prawicową dziennikarką, a także wyjeżdża do Chicago na spotkanie z amerykańskimi dziennikarzami. W trakcie pobytu w USA bierze udział w spotkaniu Klubu Gazety Polskiej w trakcie którego poznaje inne osoby wierzące w teorię zamachu. Wtedy też dowiaduje się o możliwości istnienia wybuchu na pokładzie Tupolewa. Nina nie dochodzi jednak do tego, kto jest odpowiedzialny za katastrofę, czy też w jaki sposób w samolocie znalazły się ładunki wybuchowe.

O wyniku śledztwa dziennikarki widz może się jedynie domyślać na podstawie urywków z lotu z 10 kwietnia, które są pokazywane w trakcie drugiej połowy filmu. Widać na nich start samolotu, rozmowy pilotów i zachowania pasażerów. W krytycznym momencie pilot próbuje poderwać maszynę, jednak nie reaguje ona na polecenia pilota, a na skrzydle dochodzi do wybuchu. Dalsza animacja pokazuje kolejne wybuchy i sam moment uderzenia samolotu w ziemię. W następnej scenie duchy ofiar Katynia salutują przed duchem Prezydenta i jego małżonki.

Zakończenie filmu stanowi widok manifestujących na Krakowskim Przedmieściu w Warszawie zwolenników teorii zamachu.

Obsada | edytuj kod

Lech Łotocki grający prezydenta Lecha Kaczyńskiego
Ewa Dałkowska odtwarzająca rolę Marii Kaczyńskiej

W filmie pojawiają się zarówno fikcyjne postacie, jak i osoby rzeczywiste. Pierwszą obsadzoną rolą osoby rzeczywistej była postać pierwszej damy RP, Marii Kaczyńskiej, w którą wcieliła się Ewa Dałkowska[32]. W grudniu 2013 poinformowano, że rolę Lecha Kaczyńskiego zagra Lech Łotocki[33]. W styczniu 2014 reżyser poinformował o dalszych kreacjach aktorskich, w tym głównej bohaterki filmu, w postać której wcieliła się Beata Fido[34][35].

Odbiór | edytuj kod

Film spotkał się ze strony recenzentów z krytyką określaną jako miażdżąca. Najczęstszymi zarzutami krytyków wobec filmu były: chaotyczny scenariusz i montaż, słaba gra aktorska, kiepsko napisane role postaci oraz propagandowy charakter[39][40]. Na początku lutego 2017 film znalazł się w pierwszej setce najgorzej ocenianych produkcji kinowych w serwisie IMDb[41]. Średnia ocena filmu w agregatorze Mediakrytyk wynosi 2.8/10 na podstawie 33 recenzji[42]. Wbrew oczekiwaniom producentów w premierowy weekend film osiągnął przeciętny wynik, przyciągając do kin niecałe 108 tysięcy widzów, co przełożyło się na 18. najlepsze otwarcie 2016 roku w polskich kinach[43]. Podczas 41. edycji Festiwalu Filmowego w Gdyni zorganizowany został specjalny, pozakonkursowy pokaz Smoleńska[44]. 1 kwietnia 2017 otrzymał siedem Węży, w tym Wielkiego Węża w kategorii najgorszy film roku – „za powrót do kina socrealistycznego w jego najczystszej postaci (tylko z odwróconymi biegunami)”, a także w kategoriach najgorsza reżyseria, żenujący film na ważny temat, najgorszy scenariusz, najgorsza rola żeńska, najgorszy duet na ekranie i najbardziej żenująca scena[45].

Przypisy | edytuj kod

  1. a b Producent „Smoleńska”: Prawica odzyskuje pole. Zrozumiała, że musi tworzyć własne instytucje. polskatimes.pl, 2013-06-07. [dostęp 2013-07-04].
  2. O fundacji. fundacjasmolensk2010.pl. [dostęp 2015-04-12].
  3. a b O filmie. fundacjasmolensk2010.pl. [dostęp 2013-07-04].
  4. Marcin Wolski: Smoleńsk to science fiction. onet.pl, 2013-04-08. [dostęp 2013-07-04].
  5. TYLKO U NAS: reżyser i producent filmu „Smoleńsk” o kulisach produkcji. Niezalezna.pl, 2013-05-25. [dostęp 2013-07-04].
  6. Film Krauzego o Smoleńsku. Zobacz zwiastun!. polskieradio.pl, 2013-05-25. [dostęp 2013-07-04].
  7. Twórcy. fundacjasmolensk2010.pl. [dostęp 16 grudnia 2014].
  8. Nasz wywiad. Antoni Krauze: Robię film o Smoleńsku. Fakty od samego początku wskazują, że był to zamach. wpolityce.pl, 2012-04-18. [dostęp 2013-07-04].
  9. CZTERY PYTANIA do Antoniego Krauzego. „Mam wrażenie, że Opatrzność nad nami czuwa. Sądzę, że film będzie miał ogromne wzięcie”. wpolityce.pl, 2013-12-03. [dostęp 2013-07-04].
  10. Aktualności. fundacjasmolensk2010.pl. [dostęp 2013-05-25].
  11. Antoni Krauze na Krakowskim Przedmieściu. W Warszawie ruszyły zdjęcia do filmu fabularnego „Smoleńsk”. wpolityce.pl, 2013-04-10. [dostęp 2013-07-04].
  12. Biała Podlaska zagrała Smoleńsk w filmie Antoniego Krauzego (zdjęcia). dziennikwschodni.pl, 2013-04-29. [dostęp 2013-07-04].
  13. Ekipa filmu „Smoleńsk” na zdjęciach w USA. film.onet.pl, 11 kwietnia 2015. [dostęp 12 kwietnia 2015].
  14. Maciej Pawlicki: wSieci: Smoleńsk – koniec zdjęć!. 2015-05-12. [dostęp 2015-05-29].
  15. Maciej Pawlicki: Koniec zdjęć!. 2015-05-20. [dostęp 2015-05-29].
  16. Sprawozdanie z wyników zbiórki publicznej. fundacjasmolensk2010.pl, 16 grudnia 2014. [dostęp 16 grudnia 2014].
  17. Zbiórka na realizację filmu fabularnego Smoleńsk. fundacjasmolensk2010.pl. [dostęp 16 grudnia 2014].
  18. Producentami będziemy wszyscy – autorzy filmu „Smoleńsk” o swoim dziele. wpolityce.pl, 2013-06-05. [dostęp 2013-07-04].
  19. Premiera filmu „Smoleńsk” 10 kwietnia? Wiadomo już kto wcieli się w rolę śp. Lecha Kaczyńskiego. Niezalezna.pl, 2013-07-01. [dostęp 2013-07-04].
  20. TYLKO U NAS! Producent filmu „Smoleńsk”: Mamy obsadę, zrobiliśmy pierwsze zdjęcia, ale niezbędna jest dotacja PISF. wpolityce.pl, 2013-11-28. [dostęp 2013-11-28].
  21. Rekomendacje komisji I etapu w sesji 1/2014. PO „Produkcja filmowa”. pisf.pl, 21 stycznia 2014. [dostęp 20 lutego 2014].
  22. Priorytet 3 Filmy fabularne – Sesja 1/2014. pisf.pl, 26 lutego 2014. [dostęp 27 lutego 2014].
  23. Polski Instytut Sztuki Filmowej odrzucił wniosek o dofinansowanie filmu o Smoleńsku. Niezalezna.pl, 25 lutego 2014. [dostęp 27 lutego 2014].
  24. Pawlicki dla niezalezna.pl: Premiera filmu „Smoleńsk” w październiku 2014 roku. Niezalezna.pl, 2013-11-28. [dostęp 2013-11-28].
  25. Jest w tym filmie scena, która robi ogromne wrażenie. Wkrótce „Smoleńsk” trafi do kin. Niezalezna.pl, 2015-10-31. [dostęp 2015-10-31].
  26. W marcu 2016 premiera filmu „Smoleńsk”. stefczyk.info, 2015-11-18. [dostęp 2015-11-19].
  27. Jest oficjalna data premiery filmu „Smoleńsk” Antoniego Krauzego. Obraz trafi do kin 15 kwietnia. wpolityce.pl, 2016-03-03. [dostęp 2016-03-03].
  28. Premiera filmu „Smoleńsk” przesunięta. „Dodatkowy czas jest niezbędny”. film.onet.pl, 2016-03-22. [dostęp 2016-03-23].
  29. „Smoleńsk”. Zobacz nowy zwiastun. niezalezna.pl, 2016-08-02. [dostęp 2016-08-02].
  30. Uroczysta premiera filmu „Smoleńsk”. niezalezna.pl, 2016-09-05. [dostęp 2016-09-06].
  31. W USA ruszają zdjęcia do filmu „Smoleńsk”. 2015-04-11. [dostęp 2015-04-30].
  32. Ewa Dałkowska w „Sieci” o roli w filmie „Smoleńsk”: „Naszym zadaniem jest zbudowanie prawdy o nich, a ona była przecież wielokrotnie zafałszowywana”. wpolityce.pl, 2013-04-22. [dostęp 2013-07-04].
  33. Zagram Lecha Kaczyńskiego. wsieci.pl, 15 grudnia 2013. [dostęp 15 grudnia 2013].
  34. Powrót do źródeł. wsieci.pl, 12 stycznia 2014. [dostęp 13 stycznia 2014].
  35. „Smoleńsk”: Antoni Krauze zdradza szczegóły fabuły. onet.pl, 13 stycznia 2014. [dostęp 13 stycznia 2014].
  36. Jacek Gądek: Jerzy Zelnik – najbardziej znany aktor, który żarliwie wspiera PiS i Dudę. [dostęp 2015-04-30].
  37. Film „Smoleńsk” będzie gotowy dopiero na jesień. Brakuje pieniędzy i... aktorów. polskatimes.pl, 27 stycznia 2015. [dostęp 12 kwietnia 2015].
  38. Anna Lucińska. Filmografia. lucinska.com. [dostęp 2016-09-02].
  39. Adam Siennica: Smoleńsk – pierwsze oceny miażdżące. naEkranie.pl, 2016-09-06. [dostęp 2016-09-19].
  40. 'Smoleńsk'. Chaos, niechlujność, drewniana gra – recenzje dalekie od entuzjazmu. Także na prawicy. wyborcza.pl, 2016-09-06. [dostęp 2016-09-19].
  41. IMDb: „Smoleńsk” wśród 100 najgorszych filmów świata. rp.pl, 2017-02-10. [dostęp 2017-04-05].
  42. Smoleńsk (2016) recenzje. Mediakrytyk.pl. [dostęp 2016-11-05].
  43. Paweł Zwoliński: „Smoleńsk” poniżej oczekiwań. Stowarzyszenie Filmowców Polskich, 2016-09-14. [dostęp 2016-09-19].
  44. Tadeusz Sobolewski: „Smoleńsk” przed festiwalem w Gdyni. To film przerażająco modelowy. 2016-09-18. [dostęp 2016-09-19].
  45. „Węże” przyznane. „Smoleńsk” bezkonkurencyjny - Polsat News, www.polsatnews.pl [dostęp 2017-11-20]  (pol.).

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Smoleńsk (film)" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy