Szarłatowate


Szarłatowate w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Amarant Amaranthus caudatus

Szarłatowate (Amaranthaceae Juss.) – rodzina roślin okrytonasiennych włączana w systemach klasyfikacyjnych do rzędu goździkowców. W stosowanych od końca lat 90. XX wieku systemach APG rodzina ta obejmuje rodzaje wyłączane dawniej w odrębną rodzinę komosowatych. W takim ujęciu należą do niej 174 rodzaje obejmujące ponad 2 tysiące gatunków[1]. Spośród przedstawicieli rodziny w jej wąskim ujęciu w Polsce występują dziko lub jako częściej uprawiane rodzaje: szarłat (Amaranthus), celozja (Celosia), gomfrena (Gomphrena), a w szerszym m.in. także: burak (Beta), komosa (Chenopodium), łoboda (Atriplex), mietelnik (Kochia), solanka (Salsola), soliród (Salicornia) i szpinak (Spinacia)[2]. Do ważnych roślin użytkowych należą m.in.: burak zwyczajny, szpinak warzywny, komosa ryżowa[3].

Systematyka | edytuj kod

W dawniejszych systemach i niektórych współczesnych rodzina jest wąsko ujmowana jako siostrzana dla komosowatych. Nawet w ostatnich latach takie ujęcie jest stosowane, np. przez Reveala i Thorna[4]. Badania nad filogenezą tych grup dowodzą jednak, że monofiletyczne są w obu rodzinach wąskie grupy (określane jako Amaranthaceae sensu stricto i Chenopodiaceae sensu stricto). Poza tymi grupami znajduje się kilka starszych linii rozwojowych, które wymieszane są w stosunku do klasycznych podziałów na dwie rodziny. Dlatego Angiosperm Phylogeny Website łączy całą tę grupę w jeden takson – rodzinę szarłatowatych[1].

Pozycja systematyczna według APweb (aktualizowany system APG IV z 2016)

Rodzina siostrzana dla Achatocarpaceae i wraz z nią dla goździkowatych Caryophyllaceae. Tworzy wraz z nimi i z szeregiem innych rodzin rząd goździkowców w obrębie dwuliściennych właściwych:

Pozycja w systemie Reveala (1994-1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa goździkowe (Caryophyllidae Takht.), nadrząd Caryophyllanae Takht., rząd goździkowce (Caryophyllales Perleb), rodzina szarłatowate (Amaranthaceae Juss.)[5].

Wykaz rodzajów według GRIN (ujęcie wąskie – Amaranthaceae sensu stricto, bez komosowatych)[6]

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c Stevens P.F.: Caryophyllales (ang.). Angiosperm Phylogeny Website, 2001–. [dostęp 2018-01-01].
  2. Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Vascular plants of Poland - a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. IB PAN, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
  3. Heywood V. H., Brummitt R. K., Culham A., Seberg O.: Flowering plant families of the world. Ontario: Firely Books, 2007, s. 28-29, 96-97. ISBN 1-55407-206-9.
  4. Reveal J. L.: Classification of extant Vascular Plant Families – An expanded family scheme (ang.). 2007. [dostęp 2009-09-16].
  5. Crescent Bloom: Amaranthaceae (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-09-16].
  6. Genera of Amaranthaceae (ang.). USDA, ARS, National Genetic Resources Program. Germplasm Resources Information Network - (GRIN). [dostęp 2010-05-06].

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Szarłatowate" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy