Tanger


Na mapach: 35°46′N 5°48′W/35,766667 -5,800000

Tanger w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Tanger (arab. طنجة, Ṭanǧa; marok. arab. Ṭanža) – miasto w północno-zachodnim Maroku, port nad Cieśniną Gibraltarską, siedziba administracyjna regionu Tanger-Tetuan-Al-Husajma. W 2014 roku liczyło ok. 948 tys. mieszkańców[1].

Spis treści

Historia | edytuj kod

Starożytność | edytuj kod

W starożytności znane było jako Tingis. Nazwa miasta wywodząca się z języka tamazight dowodzi, że osadę pierwotnie założyli Berberowie. Dopiero ok. VII wieku p.n.e. Tanger skolonizowali Fenicjanie. W I wieku n.e. miasto stało się stolicą rzymskiej prowincji Mauretania Tingitana.

Germanie, Bizancjum i Arabowie | edytuj kod

Tanger jako punkt na trasie migracji Wandalów

To ważne dla państwa zachodniorzymskiego miasto, po upadku imperium, stało się magnesem dla najeźdźców. Zdobyli je Wandalowie-Silingowie migrujący z Betyki (znanej dziś jako Andaluzja). Blisko sto lat później Tanger znalazł się pod władzą Bizancjum.

W VII wieku władzę nad miastem na krótko objęli Wizygoci, jednak już w 707 roku tereny dzisiejszego Maroka, wraz z Tangerem, znalazły się pod panowaniem arabskim. Arabowie założyli tu posterunek graniczny i bazę wypadową do najazdów na Półwysep Iberyjski.

Portugalczycy i Brytyjczycy | edytuj kod

Po wyparciu muzułmanów z południa Półwyspu Iberyjskiego, Tanger ponownie znalazł się na granicy świata islamskiego, a w 1471 roku został zdobyty przez Portugalczyków. W 1661 roku został wraz z Bombajem oddany w ręce Brytyjczyków jako wiano dla księżniczki Katarzyny Bragançy, narzeczonej króla Karola II Stuarta. Brytyjczycy szybko uznali jednak obronę miasta przed ciągłymi atakami Arabów za nieopłacalną i w 1684 opuścili Tanger pozostawiając miasto w rękach sułtana Mulaja Ismaila. Niepodzielne panowanie arabskie w Tangerze trwało aż do początków XX wieku.

Strefa międzynarodowa | edytuj kod

Na przełomie wieku XIX i XX Tanger jako miasto portowe o strategicznym położeniu stał się obiektem pożądania europejskich mocarstw kolonialnych. Po kolonizacji Maroka przez Francję i Hiszpanię (zob. Maroko Hiszpańskie) utworzono tu w 1923 miasto wydzielone o specjalnym międzynarodowym statusie strefy neutralnej zbliżonym do wolnego miasta, o powierzchni 373 km² i 40 tys. ludności. Po klęsce Francji w kampanii w czerwcu 1940 strefa została zajęta przez Hiszpanię. Działał tu konsulat niemiecki zamknięty w wyniku układu zawartego między generałem Francisco Franco i aliantami 2 maja 1944[2].

Flaga Międzynarodowej Strefy Tangeru Mapa Strefy Tangeru z 1953

Administratorzy Tangeru w latach 1923-56:

  • Paul Alberge (Francja, 24 sierpnia 1926 – 19 sierpnia 1929)
  • Joseph Le Fur (Francja, 19 sierpnia 1929 – 1 sierpnia 1940)
  • Manuel Amieva (Hiszpania, 1 sierpnia 1940 – 4 listopada 1940)
  • administrowany przez Maroko Hiszpańskie (4 listopada 1940 – 11 października 1945)
  • Luís António de Magalhães Correia (Portugalia, 11 października 1945 – 18 czerwca 1948)
  • Jonkheer H.F.L.K. van Vredenburch (Holandia, 15 sierpnia 1948 – 9 kwietnia 1951)
  • José Luís Archer (Portugalia, 9 kwietnia 1951 – 21 czerwca 1954)
  • Étienne-Gustave de Croÿ, prince de Croÿ-Roeulx, (Belgia, 21 czerwca 1954 – 31 grudnia 1954)
  • Robert van de Kerckhove d'Hallebast (Belgia, 4 stycznia 1955 – 5 lipca 1956)

W 1956 strefa międzynarodowa została zlikwidowana, a Tanger i pozostałe jej obszary zostały włączone do niepodległego Królestwa Maroka.

Mekka artystów | edytuj kod

W latach 1912–1956 Tanger był tzw. strefą międzynarodową. Np. w roku 1938 istniały tam 4 urzędy pocztowe: francuski, brytyjski, hiszpański frankistowski i hiszpański rządowy[3]. Atmosfera wielokulturowości i piękne krajobrazy przyciągały artystów z Europy i USA.

Klimat | edytuj kod

Ludzie związani z Tangerem | edytuj kod

 Zobacz też kategorie: Ludzie związani z Tangerem, Ludzie urodzeni w Tangerze.

Miasta partnerskie | edytuj kod

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. Population légale des régions, provinces, préfectures, municipalités, arrondissements et communes du royaume d'après les résultats du RGPH 2014 (12 régions) (fr.). Site institutionnel du Haut-Commissariat au Plan du Royaume du Maroc. [dostęp 2018-01-27].
  2. Wojciech S. Magdziarz 2001. Hiszpania. W: Andrzej Pankowicz, Antoni Podraza (red.). Encyklopedia historyczna świata. Tom VIII. Europa część I. Agencja Publicystyczno-Wydawnicza Opres, Kraków, s.332-333
  3. George Orwell Diaries, 2012, W.W. Norton & Co, s. 93–94
  4. Tangier, Morocco - climatebase.ru
  5. Tangier average sea temperature – seatemperature.org.

Bibliografia | edytuj kod

  • Maroko. Przewodnik Pascala, Wydawnictwo Pascal, Bielsko-Biała, 2006, s. 129-131
  • Literatura na świecie Nr 7-8/2005 (408-409): Tanger, 2005
  • Enid M. G. Routh, Tangier: England's Lost Atlantic Outpost (London: John Murray, 1912).
  • Martin Malcolm Elbl, “(Re)claiming Walls: The Fortified Médina of Tangier under Portuguese Rule (1471–1661) and as a Modern Heritage Artefact,” Portuguese Studies Review 15 (1–2) (2007; publ. 2009): 103–192.
  • Martin Malcolm Elbl, “Tangier's Qasba Before the Trace Italienne Citadel of 1558-1566: The 'Virtual' Archaeology of a Vanished Islamic and Portuguese Fortress,” Portuguese Studies Review 17 (2) (2009; publ. 2012): 1-44.[1]
Kontrola autorytatywna (miasto):
Na podstawie artykułu: "Tanger" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy