Unia Afrykańska


Unia Afrykańska w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Unia Afrykańska (UA) – organizacja międzynarodowa o charakterze politycznym, wojskowym i gospodarczym, zrzeszająca wszystkie państwa afrykańskie. Powołana w miejsce Organizacji Jedności Afrykańskiej 9 lipca 2002 na szczycie w Durbanie. Jej siedzibą jest Addis Abeba.

Spis treści

Historia | edytuj kod

Powołanie nowej organizacji | edytuj kod

Powstanie UA wiąże się z dążeniami części afrykańskich przywódców do pogłębienia integracji celem głębszej realizacji idei panafrykanizmu. Podczas szczytu OJA w Algierze w dniach 12–14 lipca 1999 Mu’ammar al-Kaddafi oświadczył, że w jego opinii OJA wyczerpała swą przydatność i należy w jej miejsce powołać organizację zdolną zapewnić przyspieszenie integracji. Przypomniał też ideę budowy Stanów Zjednoczonych Afryki, jednak przez większość przywódców została ona uznana za zbyt daleko idącą. Zaakceptowano jednak potrzebę ustanowienia współpracy na nowych zasadach. 11 lipca 2000 roku w Lomé odbyło się posiedzenie Zgromadzenia Szefów Państw i Rządów OJA, w czasie którego podpisano statut nowej organizacji. 26 maja 2001 roku Akt założycielski Unii Afrykańskiej wszedł w życie. 8 lipca 2002 był ostatnim dniem funkcjonowania OJA – od 9 lipca jej zadania przejęła Unia Afrykańska[3].

Powołanie Rady Pokoju i Bezpieczeństwa | edytuj kod

Rada Pokoju i Bezpieczeństwa (RPiB) składa się z 15 przedstawicieli wybranych spośród członków UA wybieranych przez Zgromadzenie. Rada jest organem pracującym stale, co zapewnia szybkie reagowanie w sytuacjach kryzysowych na Kontynencie. Do podstawowych kompetencji Rady należy przeciwdziałanie sporom i konfliktom, oraz polityce która może dążyć do popełniania zbrodni przeciwko ludzkości, a także realizowanie zadań z zakresu budowania i utrwalania pokoju w Afryce. Spośród wielu funkcji jakie zostały przydzielone Radzie na największą uwagę zasługuje fakt, iż ma ona prawo do wysyłania misji pokojowych, obserwacyjnych oraz określanie momentów konfliktów zbrojnych. Poza tym przewidywane jest utworzenie stałych afrykańskich sił stabilizacyjnych oraz Wojskowego Komitetu Sztabowego. Istnieją jednak obawy co do funkcjonowania tego organu, zwłaszcza jeśli chodzi o jego finansowanie[4].

Cele i zadania | edytuj kod

  • promocja rozwiązań demokratycznych na kontynencie;
  • wspieranie rozwoju gospodarczego i społecznego państw członkowskich;
  • walka z nędzą i korupcją;
  • upowszechnianie i ochrona praw człowieka;
  • działanie na rzecz integracji polityczno-gospodarczej kontynentu (m.in. wspólna waluta Afro);
  • wspólny parlament;
  • bank centralny;
  • wspólny sąd;
  • działanie na rzecz zakończenia konfliktów na kontynencie afrykańskim, a w przyszłości przeciwdziałanie im.

Organy | edytuj kod

  • Zgromadzenie Unii
  • Rada Wykonawcza
  • Parlament Panafrykański
  • Trybunał Sprawiedliwości
  • Komisja Unii Afrykańskiej
  • Komitet Stałych Przedstawicieli
  • Wyspecjalizowane Komitety Techniczne
  • Rada Ekonomiczna, Społeczna i Kulturalna
  • Rada Pokoju i Bezpieczeństwa
  • Instytucje Finansowe

Założenia | edytuj kod

  • promować zasady i instytucje demokratyczne (w odróżnieniu od OJA, o której mówi się, że była klubem dyktatorów);
  • w większym stopniu chronić prawa człowieka na kontynencie afrykańskim;
  • wprowadzić mechanizmy wywierania wzajemnego wpływu, mające zakończyć konflikty zbrojne, a w przyszłości im zapobiegać;
  • stworzyć i podtrzymywać ogólnokontynentalny rynek zbytu (wzorem ogólnoświatowego trendu do formowania dużych bloków gospodarczych);
  • ograniczyć wymianę handlową z byłymi potęgami kolonialnymi na rzecz wymiany wewnątrz kontynentu (wyjście z uzależnienia);
  • przyciągnąć kapitał zagraniczny.

Przewodnictwo | edytuj kod

Sala plenarna w budynku Organizacji Narodów Zjednoczonych w Addis Abebie, gdzie odbywają się szczyty UA Prezydent Sudanu Umar al-Baszir podczas 12-go szczytu UA, 31 stycznia 2009

Członkowie | edytuj kod

Państwa członkowskie | edytuj kod

Uwagi | edytuj kod

  1. Siedziba Komisji Unii Afrykańskiej
  2. Siedziba Parlamentu Panafrykańskiego

Przypisy | edytuj kod

  1. AU Member States (ang.). africa-union.org. [dostęp 2011-03-20].
  2. World Population Prospects - Population Division - United Nations, esa.un.org [dostęp 2018-05-02]  (ang.).
  3. Wiesław Lizak: Problemy bezpieczeństwa Afryki. W: Ryszard Zięba: Bezpieczeństwo międzynarodowe po zimnej wojnie. Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, 2008, s. 471. ISBN 978-83-60501-92-4.
  4. Haliżak E., Kuźniar R., Michałowska G., Parzymies S., Simonides J., Zięba R.: Stosunki międzynarodowe w XXI wieku. Warszawa: Scholar, 2006, s. 796.
  5. a b Gaddafi chides African Union after leadership change (ang.). Reuters, 31 stycznia 2010. [dostęp 2010-02-01].
  6. President Abdel Aziz of the Islamic Republic of Mauritania elected African Union Chairperson (ang.). au.int, 2014-01-30. [dostęp 2014-08-25].
  7. Abdel Fattah al-Sissi: L’élection du président mauritanien à la tête de l’UA fait polémique (fr.). rfi.fr, 2014-01-31. [dostęp 2014-08-25].
  8. محمد ولد عبد العزيز رئيسا للاتحاد الإفريقي (arab.). ma-chahid.com, 2014-01-30. [dostęp 2014-08-25].
  9. Morocco rejoins African Union (ang.). worldbulletin.net, 2017-01-30. [dostęp 2017-01-31].

Bibliografia | edytuj kod

  • Ewa Łaźniewska, Przemysław Deszczyński (red.): Kompendium wiedzy o organizacjach międzynarodowych. Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, s. 373–377. ​ISBN 978-83-01-16562-8​.
  • Konrad Czernichowski: Integracja afrykańska – uwarunkowania, formy współpracy, instytucje. Wyd. 1. Warszawa: CeDeWu.pl, 2010, s. 111–133. ​ISBN 978-83-7556-353-5​.
  • Wiesław Lizak: Problemy bezpieczeństwa Afryki. W: Ryszard Zięba: Bezpieczeństwo międzynarodowe po zimnej wojnie. Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, 2008, s. 471–475. ISBN 978-83-60501-92-4.
Kontrola autorytatywna (organizacja regionalna):
Na podstawie artykułu: "Unia Afrykańska" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy