Łużyce Górne


Łużyce Górne w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Górne Łużyce[1] (niem. Oberlausitz, g.-łuż.. Hornja Łužica, d.-łuż.. Górna Łužyca, łac. Lusatia Superior) – kraina historyczno-geograficzna w Niemczech (kraj związkowy Saksonia, częściowo Brandenburgia), część tego obszaru leżąca na zachód od rzeki Kwisy znajduje się na terytorium Polski (województwo dolnośląskie, kilka miejscowości w województwie lubuskim). Głównym miastem jest Budziszyn. Do początku XV wieku tereny te znane były jako Milsko, od zamieszkującego je plemienia słowiańskiego Milczan. Na tych ziemiach wykształcił się język górnołużycki.

Spis treści

Kalendarium | edytuj kod

  • VI wiek - teren Milska zasiedlają Słowianie
  • 932 – ziemie Milczan zostały podbite przez króla niemieckiego Henryka I, który zmusił Milczan do składania mu danin
  • 971 - Otton I wprowadza nową organizację okręgów grodowych
  • 1002-1005 – Bolesław Chrobry zajął Milsko
  • 1015 - Milsko zajmuje cesarz Henryk II
  • 30 stycznia 1018 – pokój budziszyński przyznał Milsko Polsce,
  • 1031 – cesarz Konrad II podbija Milsko i włącza je w skład Marchii Miśnieńskiej
  • 1076 – część Milska zostaje przyłączona do Księstwa Czech
  • 1131 - ostatnia wzmianka o Milczanach w związku z wzniesieniem lub przebudową grodu w Görlitz przez czeskiego księcia Sobiesława I[2]
  • 1200 około - rozpoczęcie kolonizacji niemieckiej[2]
  • 1243 – margrabia brandenburski Otton III otrzymał te ziemie jako posag księżniczki Beatrycze, córki króla czeskiego Wacława I
  • 1319 – król czeski Jan Luksemburski zajął zachodnią część Milska, a wschodnią z Görlitz, Żytawą i Lubaniem przejął książę jaworski Henryk z dynastii Piastów
  • 1329 – książę jaworski Henryk zrzeka się części Milska ze Zgorzelcem na rzecz Czech, zachowując m.in. Żytawę i Lubań
  • 1336 - wzmianka o urzędowaniu w Löbau słowiańskiej rady miejskiej[2]
  • 1337 – przejście Żytawy i Lubania pod władztwo czeskie
  • 1346 – powstaje Związek Sześciu Miast
Mapa Górnych Łużyc, 1635
  • 1348 – inkorporacja Milska do Królestwa Czech,
  • 1362 - wzmianka o urzędowaniu w Kamenz słowiańskiego burmistrza[2]
  • 1368 – po śmierci księcia świdnickiego Bolka II, zwanego Małym, wschodnia część Milska włączona zostaje do Czech
  • 1370 – po włączeniu Łużyc Dolnych do korony czeskiej następuje połączenie Milska i Łużyc Dolnych
  • 1466/69-1490 – pod kontrolą króla Węgier Macieja Korwina będącego wówczas również antykrólem Czech
  • 1490-1526 – pod rządami Jagiellonów
Mapa Łużyc w 1715 r.
  • 1635 – gdy prawie całe Łużyce Górne przyłączone do Elektoratu Saksonii, miasto Schirgiswalde czeską eksklawą. Łużyce Górne przestają być częścią Korony Czeskiej.
  • 1691 - powołanie przez stany górnołużyckie komisji serbskich duchownych do stworzenia górnoserbskiego języka pisanego[2]
  • 1693 - przetłumaczenie na język serbski Małego Katechizmu przez proboszcza Michała Frencla[2]
  • 1697-1763 – Łużyce Górne jako część Elektoratu Saksonii w unii personalnej z Polską. Przez miasta Hoyerswerda, Königsbrück czy Lubań wiodą trasy częstych przejazdów królów Polski Augusta II i Augusta III z Drezna do Warszawy i Wschowy. Pamiątką po tym okresie są m.in. liczne pocztowe słupy dystansowe ozdobione herbami Polski i Saksonii, monogramami królów Augusta II i Augusta III i polską koroną królewską w miastach łużyckich oraz kamienie milowe ozdobione monogramami królów w pomniejszych miejscowościach i dzielnicach
  • 1722 – protestanccy czescy imigranci (bracia morawscy) zakładają miasto Herrnhut, w 1742 zakładają miasto Niska
  • w latach 60-tych XVIII w. w Wojrowicach dzieciństwo spędza Jan Henryk Dąbrowski
  • 1806 – w granicach Królestwa Saksonii
Łużyce w 1886 roku

Miasta górnołużyckie | edytuj kod

Budziszyn Zgorzelec

Wsie górnołużyckie | edytuj kod

Górnołużyckie nazwy wsi

Galeria | edytuj kod

Zobacz też | edytuj kod

Uwagi | edytuj kod

  1. a b Miasto zaliczane także do Dolnego Śląska z racji na przynależność do piastowskiego księstwa jaworskiego w latach 1319–1329 i prowincji Śląsk i Dolny Śląsk w latach 1815–1945.
  2. Miasto zaliczane także do Dolnego Śląska z racji na przynależność do prowincji Śląsk i Dolny Śląsk w latach 1825–1945.
  3. a b Miasto stanowiło także część Dolnego Śląska jako przynależne do piastowskiego księstwa jaworskiego w latach 1319–1337.
  4. Miasto zaliczane także do Dolnego Śląska z racji na przynależność do piastowskiego księstwa jaworskiego w latach 1319–1337 i prowincji Śląsk i Dolny Śląsk w latach 1815–1945.
  5. a b Miasto zaliczane także do Dolnego Śląska z racji na przynależność do prowincji Śląsk i Dolny Śląsk w latach 1815–1945.

Przypisy | edytuj kod

  1. Lech Leciejewicz: Słowianie zachodni. Z dziejów tworzenia się średniowiecznej Europy. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1989, s. 234, 235. ISBN 83-04-02690-2.
  2. a b c d e f g h i Jasper von Richtohofen, Bieżuczanie - Milczanie - Serbowie, Słowiańskie osadnictwo na niemieckich i polskich Górnych Łużycach po obu stronach Nysy, [w:] Milicz. Gród na pograniczu, Wrocław 2008

Bibliografia | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (region geograficzny):
Na podstawie artykułu: "Łużyce Górne" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy