Świerklaniec


Na mapach: 50°26′29″N 18°56′13″E/50,441389 18,936944

Świerklaniec w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Świerklaniec (niem. Neudeck[2]) – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie tarnogórskim, w gminie Świerklaniec, siedziba tejże gminy oraz sołectwa Świerklaniec. Wieś gminna została utworzona 1 października 1924 r. ze zlikwidowanego obszaru dworskiego Świerklaniec[3]. Zasadniczą część siedliska wsi Świerklaniec stanowi dawna wieś Stare Chechło.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa katowickiego.

Spis treści

Historyczny podział administracyjny | edytuj kod

W skład wsi Świerklaniec wchodzą miejscowości[4]:

  • z dawnego obszaru dworskiego Świerklaniec (uznawane do dziś jako odrębne miejscowości)
  1. Bizja (niem. Bisia, zabudowania nadgraniczne obszaru dworskiego Świerklaniec),
  2. Ostrożnica (niem. Ostrosnitza, zabudowania obszaru dworskiego Świerklaniec),
  3. Świerklaniec (niem. Neudeck, zamek i obszar dworski z dworem, folwarkiem i leśniczówką, od 1924 r. wieś),
  • dawna gmina wiejska Stare Chechło (w całości wcielona do wsi Świerklaniec)
  1. Stare Chechło (niem. Alt-Chechlau, wieś, jej oś stanowi ul. Główna),
  2. Żabieniec (niem. Zabinietz, część Starego Chechła).

Urzędowe części wsi | edytuj kod

Położenie | edytuj kod

Widok z lotu ptaka na Świerklaniec

Świerklaniec jest położony na obszarze Garbu Tarnogórskiego, w rejonie przecięcia doliny rzeki Brynicy. Historycznie leży w większości na Górnym Śląsku, jedynie niezamieszkałe wschodnie brzegi Zbiornika Kozłowa Góra należą do Małopolski.

Rekreacja | edytuj kod

W pobliżu Świerklańca znajduje się zbiornik wodny Kozłowa Góra oraz zalew w Chechle.

Nazwa | edytuj kod

Topograficzny opis Górnego Śląska z 1865 roku notuje miejscowość jako Schloss Neudeck (polnisch Schwirklinietz (Tannenberg)[7].

Ciekawostki | edytuj kod

Pałac Kawalera Kościół w parku pałacowym

43% gminy zajmują lasy. Jednym z najbardziej znanych kompleksów leśnych jest park Świerklaniecki. Ma on powierzchnię 154 ha. Są to historyczne założenia pałacowe-parkowe powstałe wokół piastowskiego Zamku i pałacu zwanego Małym Wersalem. Występują tam 120-letnie dęby, sosny wejmutki i wiele cennych gatunków drzew. W Parku w Świerklańcu kręcony był teledysk do utworu „Dawna Dziewczyno” w wykonaniu Macieja Maleńczuka.

W Świerklańcu urodzili się aktorka Dorota Pomykała, artysta plastyk Leszek Lewandowski oraz Joachim Brudziński – w latach 2018–2019 minister spraw wewnętrznych i administracji.

Zabytki | edytuj kod

istniejące

nieistniejące

Wspólnoty wyznaniowe | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych poprzez wyszukiwarkę. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2015-03-26].
  2. Deutsche Verwaltungsgeschichte Schlesien, Kreis Tarnowitz, www.verwaltungsgeschichte.de:80 [dostęp 2018-09-27] [zarchiwizowane z adresu 2018-03-23] .
  3. Rozporządzenie Śląskiej Rady Wojewódzkiej z dnia 9 września 1924 r. w przedmiocie zniesienia obszarów dworskich w powiecie Tarnowskie Góry, "Dziennik Ustaw Śląskich", R. III, nr 21, poz. 86, 03.10.1924 [skorygowana na 30.09.1924].
  4. Mapa szczegółowa Polski 1:25000, P47-S28-A, Tarnowskie Góry, 1933; Topographische Karte 1:25000 (Meßtischblatt), 5579, Tarnowitz, 1925.
  5. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  6. GUS. Rejestr TERYT
  7. Felix Triest 1865 ↓, s. 404.
  8. Dane według wyszukiwarki zborów, na oficjalnej stronie Świadków Jehowy jw.org [dostęp 2014-05-22] .

Bibliografia | edytuj kod

  • Felix Triest: Topographisches Handbuch von Oberschlesien. Breslau: Verlag von Wilh. Gottl. Korn, 1865.

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Świerklaniec" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy