17 Batalion Celny


17 Batalion Celny w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Szkic rozmieszczenia 17 batalionu celnego „Cieszyn” Szkic rozmieszczenia 1 kompanii 17 batalionu celnego „Leszno” Szkic rozmieszczenia 2 kompanii 17 batalionu celnego „Leszno” Szkic rozmieszczenia 3 i 4 kompanii 17 batalionu celnego „Leszno” Dowódca 2 kompanii por. Wacław Burchardt

17 Batalion Celny – jednostka organizacyjna formacji granicznych II Rzeczypospolitej.

Spis treści

Formowanie i zmiany organizacyjne | edytuj kod

Na podstawie rozkazu Ministra Spraw Wojskowych nr 3046/Org z dnia 24 marca 1921 roku w miejsce batalionów wartowniczych i batalionów etapowych utworzone zostały bataliony celne. 17 batalion celny powstał w granicach DOG Poznań, a zorganizowano go na bazie 4/VII batalionu wartowniczego[2]. Etat batalionu wynosił 14 oficerów i 600 szeregowych[3]. Podlegał Komendzie Głównej Batalionów Celnych, a pod względem politycznym Ministrowi Spraw Wewnętrznych[4].

Mimo że batalion był w całym tego słowa znaczeniu oddziałem wojskowym, nie wchodził on w skład pokojowego etatu armii. Uniemożliwiało to uzupełnianie z normalnego poboru rekruta. Ministerstwo Spraw Wojskowych zarówno przy ich formowaniu, jak i uzupełnianiu przydzielało mu często żołnierzy podlegających zwolnieniu, oficerów rezerwy oraz szeregowców i oficerów zakwalifikowanych przez dowództwa okręgów generalnych jako nie nadających się do dalszej służby wojskowej[5].

Rozkazem tajnym nr 10 z 7 października 1921 roku Komendant Główny Batalionów Celnych nakazał likwidację batalionów nr 14., 17. i 18[6]. W myśl tego rozkazu 17 batalion celny miał przekazać swoją 1 kompanię do 3 batalionu celnego w Kościerzynie, 2 kompanię do 13 batalionu celnego w Lubawie, 3 kompanię do 16 batalionu celnego w Nowem, a 4 kompanię do 13 batalionu celnego w Lubawie[7]. W dniu 28 października wszystkie kompanie rozformowywanych batalionów winny odejść do miejsc nowego przeznaczenia[8].

W listopadzie 1921 roku Ministerstwo Spraw Wewnętrznych postanowiło powołać brygady celne[9]. 17 batalion celny znalazł się w strukturze 1 Brygady Celnej[10]. W tym też miesiącu dowództwo batalionu przemieściło się do Kościerzyny.

Wykonując postanowienia uchwały Rady Ministrów z 23 maja 1922 roku, Minister Spraw Wewnętrznych rozkazem z 9 listopada 1922 roku zmienił nazwę „Baony Celne” na „Straż Graniczna”[4]. Wprowadził jednocześnie w formacji nową organizację wewnętrzną[11]. 17 batalion celny przemianowany został na 17 batalion Straży Granicznej.

 Osobny artykuł: 17 batalion Straży Granicznej.

Służba celna | edytuj kod

Odcinek batalionowy podzielony był na cztery pododcinki, które obsadzały kompanie wystawiające posterunki i patrole. Posterunki wystawiano wzdłuż linii granicznej w taki sposób, by mogły się nawzajem widzieć w dzień[12]. W tym zakresie batalion współpracował z posterunkami i patrolami Policji Państwowej. Współpraca polegała na tym, że te pierwsze wystawiały wzdłuż linii granicznej stale posterunki i patrole, natomiast policja tworzyła je w głębi strefy, poza linią graniczną. W zakresie ochrony granicy batalion podlegał staroście[13].

Latem 1922 17 batalion celny przejął od II Litewsko-Białoruskiego batalionu etapowego odcinek Landwarowa[14].

Sąsiednie bataliony

15 batalion celny w Chodzieży18 batalion celny w Rawiczu – VI 1921[15]

Kadra batalionu | edytuj kod

Dowódcy batalionu

Struktura organizacyjna | edytuj kod

Uwagi | edytuj kod

  1. osada Łoździany, gmina Troki, powiat wileńsko-trocki, województwo wileńskie
  2. folwark Wieliczkowo, gmina Troki, powiat wileńsko-trocki, województwo wileńskie
  3. zaścianek Puhajnie, gmina Troki, powiat wileńsko-trocki, województwo wileńskie
  4. wieś Miciuny, gmina Troki, powiat wileńsko-trocki, województwo wileńskie
  5. osada Ołsoki, gmina Troki, powiat wileńsko-trocki, województwo wileńskie
  6. kolonia Cegielnia, gmina Rudziszki, powiat wileńsko-trocki, województwo wileńskie
  7. wieś Sejmany, gmina Troki, powiat wileńsko-trocki, województwo wileńskie
  8. wieś Pupańce, gmina Rudziszki, powiat wileńsko-trocki, województwo wileńskie
  9. Majątek Jateluny, gmina Troki, powiat wileńsko-trocki, województwo wileńskie
  10. wieś Dobiły, gmina Troki, powiat wileńsko-trocki, województwo wileńskie
  11. zaścianek Gaj, gmina Troki, powiat wileńsko-trocki, województwo wileńskie
  12. wieś Bojembały, gmina Rudziszki, powiat wileńsko-trocki, województwo wileńskie
  13. folwark Borcie, gmina Troki, powiat wileńsko-trocki, województwo wileńskie
  14. Worotniszki, gmina Troki, powiat wileńsko-trocki, województwo wileńskie
  15. wieś Markieniki, gmina Troki, powiat wileńsko-trocki, województwo wileńskie
  16. wieś Józefowo, gmina Troki, powiat wileńsko-trocki, województwo wileńskie
  17. folwark Pohulanka, gmina Troki, powiat wileńsko-trocki, województwo wileńskie
  18. wieś Markuciszki, gmina Rudziszki, powiat wileńsko-trocki, województwo wileńskie

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d e Prengel-Boczkowska 2009 ↓, s. 13.
  2. Dominiczak 1975 ↓, s. 124.
  3. Bereza i Szczepański 2014 ↓, s. 24.
  4. a b Bereza i Szczepański 2014 ↓, s. 25.
  5. Dominiczak 1992 ↓, s. 75.
  6. Polak 1999 ↓, s. 18.
  7. Polak 1999 ↓, s. 19.
  8. Polak 1999 ↓, s. 20.
  9. Bereza i Szczepański 2014 ↓, s. 26.
  10. Dominiczak 1992 ↓, s. 74.
  11. Prengel-Boczkowska 2009 ↓, s. 5.
  12. Dominiczak 1992 ↓, s. 72.
  13. Dominiczak 1992 ↓, s. 73.
  14. Ochał 2017 ↓, s. 163.
  15. WIG – mapa operacyjna Polski 1:300 000 ↓.
  16. a b c OdeB batalionów celnych ↓, s. 17bc.
  17. OdeB batalionów celnych ↓, s. 14bc.

Bibliografia | edytuj kod

  • Hubert Bereza, Kajetan Szczepański: Centralna Szkoła Podoficerska KOP. Grajewo: Towarzystwo Przyjaciół 9 PSK, 2014. ISBN 978-83-938921-7-4.
  • Henryk Dominiczak: Granica wschodnia Rzeczypospolitej Polskiej w latach 1919–1939. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1992. ISBN 83-01-10202-0.
  • Henryk Dominiczak: Granica polsko–niemiecka 1919–1939. Z dziejów formacji granicznych. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1975.
  • Artur Ochał: Na litewskiej rubieży Brygada KOP Grodno (1929-1939). Warszawa: Instytut Pamięci Narodowej, 2017. ISBN 978-83-8098-148-5.
  • Bogusław Polak: Polskie formacje graniczne. Dokumenty organizacyjne. Wybór źródeł. T.1. Koszalin: Wydawnictwo Uczelniane Politechniki Koszalińskiej, 1999. ISBN 83-87424-84-6.
  • TeresaT. Prengel-Boczkowska TeresaT., Wstęp do inwentarza zespołu archiwalnego „Bataliony Celne”, Szczecin: Archiwum Straży Granicznej, 2009 .
  • Ordre de Bataille batalionów celnych od numeru 1 do 19 → Archiwum Straży Granicznej. Szczecin.
Formacje graniczne II Rzeczypospolitej Bataliony Celne
Na podstawie artykułu: "17 Batalion Celny" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy