21 Dywizja Pancerna (III Rzesza)


21 Dywizja Pancerna (III Rzesza) w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

21 Dywizja Pancerna (niem. 21. Panzer-Division) – niemiecka dywizja pancerna z okresu II wojny światowej

Spis treści

Historia | edytuj kod

Kolumna 39 dywizjonu przeciwpancernego w Afryce (1942) Feldmarsz. Rommel wizytuje we Francji 21 DPanc., załoga samobieżnego działa przeciwpancernego Marder

Dywizja została sformowana rozkazem z dnia 1 sierpnia 1941 r. z oddziałów 5 Dywizji Lekkiej oraz 5 pułku pancernego z 3 Dywizji Pancernej na terenie Libii w ramach Deutsches Afrika Korps.

Brała udział w walkach w Libii, pod koniec 1941 roku wzięła udział w walkach pod Tobrukiem. W 1942 r. uczestniczyła w drugiej bitwie pod El Alamein. Po zakończeniu bitwy wycofała się pod Trypolis, gdzie toczyła walki z atakującymi wojskami brytyjskimi. W lutym 1943 r. w została wycofana na teren Tunezji, gdzie brała udział w walkach w rejonie Tunisu. Pod koniec kwietnia 1943 roku część oddziałów dywizji ewakuowano na teren Francji, a pozostałe skapitulowały w maju 1943 roku przed wojskami amerykańskimi.

21. Dywizja Pancerna została następnie odtworzona we Francji, w oparciu o tworzoną tam od początku 1943 roku Brygadę Szybką "Zachód" (Schnelle Brigade "West"), oznaczaną także jako 931. Brygada i wyposażoną głównie w sprzęt francuski i działa samobieżne budowane na jego bazie[1]. Rozkazem z dnia 15 czerwca 1943 r. brygadę tą przeformowano ponownie w 21. Dywizję Pancerną. Dywizja ta przejęła również 100. Pułk Pancerny ze składu 100. Brygady Pancernej[1]. W tym czasie wchodziła ona w skład odwodu Grupy Armii „D”. Wchodzące w jej skład oddziały szkoliły się i pełniły służbę garnizonową, w czerwcu 1944 roku stacjonowała w rejonie Caen. Do tego czasu pułk pancerny przezbrojono już w większości w czołgi niemieckie[1].

W czerwcu 1944 r. po lądowaniu wojsk alianckich we Francji dywizja jako pierwsza niemiecka dywizja pancerna wzięła udział w walkach w Normandii. Walczyła m.in. pod Falaise, gdzie poniosła znaczne straty i praktycznie przestała istnieć. Jej resztki wycofały się do Lotaryngii. Tam we wrześniu 1944 r. została odtworzona z 112 Brygady Pancernej (112. Panzer-Brigade) i brała udział w walkach do grudnia 1944 roku. Następnie została przerzucona do Zagłębia Saary w rejon Weißenburga, gdzie walczyła przeciwko atakującym wojskom amerykańskim.

Pod koniec stycznia 1945 r. została przerzucona na front wschodni w celu stworzenia linii obronnej na Odrze i weszła w skład 4 Armii Pancernej. W dniach 4–11 lutego brała udział w próbie likwidacji przyczółka radzieckiego pod Kostrzyniem. Następnie została przerzucona na Śląsk w rejon Jagodzina, skąd pod naporem wojsk radzieckich wycofała się na linię rzeki Nysy Łużyckiej. Po rozpoczęciu operacji łużyckiej broniła linii Nysy Łużyckiej a następnie wzięła udział w bitwie pod Budziszynem. Pod koniec kwietnia 1945 r. została rozbita na południe od Budziszyna.

Dowódcy | edytuj kod

po odtworzeniu

Skład | edytuj kod

1942 | edytuj kod

  • 5 pułk pancerny (Panzer-Regiment 5)
  • 104 pułk strzelców (Schützen Regiment 104)
  • 20 batalion motocyklowy (Kradschützen-Bataillon 20)
  • 155 pułk artylerii (Artillerie-Regiment 155)
  • 3 batalion rozpoznawczy (Aufklärungs-Abteilung 3)
  • 39 dywizjon przeciwpancerny (Panzerjäger-Abteilung 39)
  • 200 batalion pionierów (Pionier-Bataillon 200)

1943 (Tunezja) | edytuj kod

  • 5 pułk pancerny (Panzer-Regiment 5)
  • 104 pułk grenadierów pancernych (Panzergrenadier-Regiment 104)
  • 47 pułk grenadierów pancernych (Panzergrenadier-Regiment 47)
  • 155 pułk artylerii pancernej (Panzer-Artillerie-Regiment 155)
  • 580 pancerny batalion rozpoznawczy (Panzer-Aufklärungs-Abteilung 580)
  • 609 dywizjon artylerii przeciwlotniczej (Heeres-Flak Artillerie-Abteilung 609)
  • 200 dywizjon przeciwpancerny (Panzerjäger-Abteilung 200)
  • 220 pancerny batalion pionierów (Panzer-Pionier-Bataillon 220)

1944 (odtworzona) | edytuj kod

  • 100 pułk pancerny (Panzer-Regiment 100)
  • 125 pułk grenadierów pancernych (Panzergrenadier-Regiment 125)
  • 192 pułk grenadierów pancernych (Panzergrenadier-Regiment 192)
  • 155 pułk artylerii pancernej (Panzer-Artillerie-Regiment 155)
  • 21 pancerny batalion rozpoznawczy (Panzer-Aufklärungs-Abteilung 21)
  • 305 dywizjon artylerii przeciwlotniczej (Heeres-Flak-Artillerie-Abteilung 305)
  • 200 dywizjon przeciwpancerny (Panzerjäger-Abteilung 200)
  • 220 pancerny batalion pionierów (Panzer-Pionier-Bataillon 220)

1945 (Front wschodni) | edytuj kod

  • 22 pułk pancerny (Panzer-Regiment 22), dowódca – ppłk Wolf
  • 125 pułk grenadierów pancernych (Panzergrenadier-Regiment 125), dowódca – płk von Luck
  • 192 pułk grenadierów pancernych (Panzergrenadier-Regiment 192), dowódca – mjr Schyros
  • 155 pułk artylerii pancernej (Panzer-Artillerie-Regiment 155), dowódca – mjr Tannenberg
  • 21 pancerny batalion rozpoznawczy (Panzer-Aufklärungs-Abteilung 21)
  • 305 dywizjon artylerii przeciwlotniczej (Heeres-Flak-Artillerie-Abteilung 305)
  • 200 dywizjon przeciwpancerny (Panzerjäger-Abteilung 200)
  • 220 pancerny batalion pionierów (Panzer-Pionier-Bataillon 220)

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c Eugeniusz Żygulski. Czołgi francuskie w służbie Wehrmachtu. „Poligon”. 3(32)/2012, s.17-18

Bibliografia | edytuj kod

  • Marcin Bryja: Panzerwaffe. Warszawa: Wydawnictwo Militaria, 1996. ISBN 83-86209-67-4.
  • Chris Bishop: Niemieckie wojska pancerne w II wojnie światowej. Warszawa: Wydawnictwo Bellona, 2009. ISBN 978-83-11-11391-6.
  • Tadeusz Sawicki: Niemieckie wojska lądowe na froncie wschodnim. Warszawa: PWN, 1987. ISBN 83-01-06556-7.
  • Jacek Solarz: Afryka 1942. Warszawa: Wydawnictwo Militaria, 2000. ISBN 83-72190-86-0.
Kontrola autorytatywna (Niemieckie dywizje pancerne):
Na podstawie artykułu: "21 Dywizja Pancerna (III Rzesza)" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy