Alfred Szklarski


Alfred Szklarski w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Alfred Szklarski (ur. 21 stycznia 1912 w Chicago, zm. 9 kwietnia 1992 w Katowicach) – polski pisarz specjalizujący się w literaturze podróżniczo-przygodowej dla młodzieży, popularyzator wiedzy o polskich podróżnikach i przyrodnikach, również redaktor literacki. Autor cyklu powieści o Tomku Wilmowskim. Publikował także pod pseudonimami Alfred Bronowski, Fred Garland, Alfred Murawski, Roman Szklarski oraz Henryk Szklarski.

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Urodził się 21 stycznia 1912 w Chicago[1], w Stanach Zjednoczonych jako syn Andrzeja Szklarskiego, działacza Organizacji Bojowej PPS zmuszonego w 1908 do emigracji, oraz Marii z domu Karkosik. Jako szesnastolatek przeniósł się wraz z matką do Polski. Od 1928 mieszkał w rodzinnym mieście matki – Włocławku, a od 1932 w Warszawie, gdzie w latach 1932–1938 studiował w Szkole Nauk Politycznych na Wydziale Konsularno-Dyplomatycznym. W czasie studiów poznał swoją przyszłą żonę Krystynę, którą poślubił 1 września 1939 w Warszawie[2].

W latach okupacji pod pseudonimem Alfred Murawski opublikował erotyczne powieści dla dorosłych Miłość marynarza i Piękna nieznajoma[3], a pod pseudonimem A. Murawski opublikował trzy przygodowe powieści dla dorosłych: Żelazny pazur (1942), Krwawe diamenty (1943) i Tajemnica grobowca (1944). Powieści te były drukowane w polskojęzycznych pismach wydawanych przez okupanta. Od sierpnia 1944 był żołnierzem Armii Krajowej, pod pseudonimem „Szklarz” brał udział w powstaniu warszawskim. Następnie przez kilka miesięcy mieszkał w Krakowie, a od lutego 1945, aż do śmierci, w Katowicach.

W 1949 za publikacje w gadzinówkach został skazany na karę 8 lat więzienia. W 1951 jego utwory pisane pod pseudonimem Alfred Bronowski zostały wycofane z polskich bibliotek oraz objęte cenzurą[4]. Zwolniono go z więzienia na mocy amnestii w 1953[3]. W latach 1954–1977 pracował jako redaktor w katowickim wydawnictwie „Śląsk”.

Od 1957 nakładem tego wydawnictwa ukazywały się kolejne powieści z cyklu o Tomku Wilmowskim, a w latach siedemdziesiątych trylogia Złoto Gór Czarnych, napisana wspólnie z żoną[1].

Pod pseudonimem Alfred Bronowski publikował powieści sensacyjne [1].

Zmarł 9 kwietnia 1992 w Katowicach[1]

Życie prywatne | edytuj kod

Z żoną Krystyną mieli córkę Bożenę[2]

Nagrody i odznaczenia | edytuj kod

Był laureatem wielu nagród literackich i odznaczeń, między innymi „Orle Pióro” (1968), Orderu Uśmiechu (1971) oraz Nagrody Prezesa Rady Ministrów za twórczość dla młodzieży (1973, 1987). Był członkiem Stowarzyszenia Pisarzy Polskich.

Twórczość | edytuj kod

Cykl powieści o Tomku Wilmowskim | edytuj kod

Zapowiadana od 1978 ostatnia część pt. „Przygody Tomka na Alasce” nigdy nie ujrzała światła dziennego.

Złoto Gór Czarnych | edytuj kod

Razem z żoną Krystyną Szklarską:

Pozostałe | edytuj kod

Jako A. Murawski:

  • Wróżba (debiut pisarza, 1939)
  • Kulisy sławy (1941)
  • Lot do dżungli (1941)
  • Przygoda w Szanghaju (1942)
  • W szponach gangsterów (powieść kryminalna, 1942)
  • Krystyna (1942)
  • Szukam mężczyzny – (powieść współczesna, 1942)
  • Żelazny pazur (1942)
  • Krwawe diamenty (1943)
  • Tajemnica grobowca (1944)
  • Z dni grozy – Konająca stolica (1944)

Jako Roman Szklarski:

  • Pilotka i miłość (1940)

Jako Alfred Bronowski:

jako Fred Kid:

  • Tajemnica Ituri (1947)
  • Ostatni skalp Nawaja (1947)
  • Piraci ringu (1948)

oraz:

Upamiętnienie | edytuj kod

Jest patronem następujących polskich szkół:

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d Szklarski Alfred, Encyklopedia PWN .
  2. a b Tomek z ulicy Jordana. [dostęp 2016-06-23].
  3. a b Anna Malinowska. Rozmowa z prof. Krzysztofem Kłosińskim: Siłą książek Alfreda Szklarskiego jest marzenie. „Gazeta Wyborcza”, 25.04.2014. 
  4. Cenzura PRL : wykaz książek podlegających niezwłocznemu wycofaniu 1 X 1951 r.. posł. Zbigniew Żmigrodzki. Nortom: Wrocław, 2002, s. 7. ISBN 83-85829-88-1.

Bibliografia | edytuj kod

  • Bogdan Snoch: Górnośląski Leksykon Biograficzny. Suplement do wydania drugiego. Katowice: Muzeum Śląskie, 2006, s. 111, 112. ISBN 83-60353-11-5.
  • Kłosiński Krzysztof, Pierwszy „Tomek”. Egzotyzm po polsku, Guliwer, 1997, nr 4, s. 10-17.
  • Kaczmarek Romuald, Podróże z Tomkiem Wilmowskim, „Reporter. Czasopismo Stowarzyszenia Rozwoju Ziemi Pajęczańskiej”, 2000, nr 9, s. 8-9.
  • Kaczmarek Romuald, W ósmą rocznicę śmierci Alfreda Szklarskiego, Guliwer, 2000, nr 3, s. 83-86.
  • Studentkowska-Piątkowska Bożena, Alfred Szklarski na szlaku odwagi, lojalności i patriotyzmu, Guliwer, 2004, nr 1, s. 9-15.
  • SławomirS. Bobowski SławomirS., Nie tylko przygoda. Polskie powieści indiańskie dla młodzieży w perspektywie etnologicznej, Wrocław: Ofic. Wyd. Atut, 2012, ISBN 978-83-7432-786-2, OCLC 804954834 .

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Alfred Szklarski" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy