Andrzej Dzięga


Andrzej Dzięga w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Andrzej Dzięga (ur. 14 grudnia 1952 w Radzyniu Podlaskim) – polski duchowny rzymskokatolicki, doktor habilitowany nauk prawnych, dziekan Wydziału Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego w latach 1999–2003, biskup diecezjalny sandomierski w latach 2002–2009, arcybiskup metropolita szczecińsko-kamieński od 2009.

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Młodość i wykształcenie | edytuj kod

Urodził się 14 grudnia 1952 w Radzyniu Podlaskim. Pochodzi z rodziny liczącej pięcioro dzieci, spośród których trzech braci zostało duchownymi. W 1971 ukończył liceum ogólnokształcące w Radzyniu Podlaskim i zdał egzamin dojrzałości[1].

W latach 1971–1977 studiował w Wyższym Seminarium Duchownym w Siedlcach. Święceń prezbiteratu udzielił mu 11 czerwca 1977 biskup diecezjalny siedlecki Jan Mazur[2]. Od 1978 do 1980 był słuchaczem Zaocznego Studium Pastoralnego na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim. W latach 1982–1985 odbył studia na Wydziale Prawa Kanonicznego Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, które ukończył z licencjatem. Doktorat z nauk prawnych w zakresie prawa kanonicznego uzyskał w 1988 na podstawie dysertacji Recepcja myśli Giuseppe Chiovendy w kościelnym procesie ustnym[3].

Prezbiter | edytuj kod

W latach 1977–1978 pracował jako wikariusz w parafii w Malowej Górze, następnie w latach 1978–1982 w Radoryżu Kościelnym[1][4].

W latach 1987–1989 był notariuszem Sądu Biskupiego Siedleckiego, następnie w latach 1989–2002 sędzią tego sądu. Ponadto w latach 1992–1995 pełnił funkcję kanclerza Kurii Biskupiej Ordynariatu Polowego Wojska Polskiego w Warszawie, a w latach 1993–2002 wikariusza sądowego Biskupa Drohiczyńskiego. Od 1989 do 1991 był wicepostulatorem w procesie beatyfikacyjnym Męczenników Podlaskich, zaś od 1994 do 1997 promotorem I Synodu Diecezji Drohiczyńskiej[3].

Otrzymał godności kanonika gremialnego Kapituły Katedralnej w Drohiczynie oraz kapelana honorowego Jego Świątobliwości[5].

Działalność naukowo-dydaktyczna | edytuj kod

Był wykładowcą Wyższego Seminarium Duchownego w Drohiczynie[6]. W 1989 został pracownikiem naukowo-dydaktycznym Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego. Podjął się prowadzenia wykładów z przedmiotów z zakresu kościelnego prawa procesowego i polskiego prawa rodzinnego. W 1995 na podstawie rozprawy Strony sporu w kanonicznym procesie o nieważność małżeństwa uzyskał stopień doktora habilitowanego nauk prawnych[3]. W 1998 objął stanowisko profesora nadzwyczajnego Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego[1]. W latach 1996–2008 pełnił funkcję kierownika Katedry Kościelnego Prawa Procesowego[3]. Od 1996 do 2001 był kuratorem Katedry Kościelnego Prawa Małżeńskiego i Rodzinnego, zaś w 2001 został kuratorem Katedry Kościelnego Prawa Karnego. W latach 1996–1999 sprawował urząd prodziekana Wydziału Prawa Kanonicznego i Świeckiego, następnie w latach 1999–2003 był dziekanem Wydziału Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji[7]. W 2009 został kierownikiem Katedry Prawa Rodzinnego i Praw Rodziny[8].

Został członkiem Stowarzyszenia Kanonistów Polskich[4]. Objął funkcje redaktora serii wydawniczej „Kościelne Prawo Procesowe. Materiały i studia”[5] i członka rady naukowej kwartalnika „Prawo i Więź[9].

Biskup | edytuj kod

7 października 2002 papież Jan Paweł II mianował go biskupem diecezjalnym diecezji sandomierskiej[10][4]. 24 listopada 2002 odbył ingres do katedry w Sandomierzu i otrzymał święcenia biskupie[11]. Konsekrował go arcybiskup Józef Kowalczyk, nuncjusz apostolski w Polsce, w asyście Józefa Życińskiego, arcybiskupa metropolity lubelskiego, i Wacława Świerzawskiego, biskupa seniora sandomierskiego[2]. Na swoje dewizę biskupią wybrał słowa „Dominus Jesus” (Panem jest Jezus)[12]. Będąc biskupem sandomierskim, zainicjował środowiskowe pielgrzymki do sanktuarium Relikwii Drzewa Krzyża Świętego. Ogłosił w diecezji sandomierskiej w 2005 Rok Rodziny. Udzielił również poparcia inicjatywie parlamentarnej mającej na celu wprowadzenie do Konstytucji RP zapisu o ochronie życia człowieka od poczęcia do naturalnej śmierci[1]. W 2009 ustanowił nagrodę „Protector Vitae” dla obrońców życia poczętego w diecezji sandomierskiej[13].

21 lutego 2009 papież Benedykt XVI mianował go arcybiskupem metropolitą szczecińsko-kamieńskim[14][15]. Urząd objął kanonicznie 31 marca 2009[16], natomiast ingres do archikatedry św. Jakuba Apostoła w Szczecinie odbył 4 kwietnia 2009[17][18]. 29 czerwca 2009 odebrał z rąk Benedykta XVI paliusz metropolitalny[19]. Jako arcybiskup metropolita szczecińsko-kamieński objął również urząd wielkiego kanclerza Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Szczecińskiego[1].

W ramach Konferencji Episkopatu Polski objął funkcje przewodniczącego: Komisji ds. Instytutów Życia Konsekrowanego i Stowarzyszeń Życia Apostolskiego, Komisji Mieszanej Biskupi – Wyżsi Przełożeni Zakonni oraz Rady Prawnej. Ponadto został członkiem: Rady Stałej, Komisji Wspólnej Przedstawicieli Rządu RP i KEP, Komisji Rewizyjnej, Rady ds. Rodziny, a także Zespołu ds. Duszpasterskiej Troski o Radio Maryja[3].

Był współkonsekratorem podczas sakr biskupa pomocniczego lubelskiego Artura Mizińskiego (2004), biskupa pomocniczego zielonogórsko-gorzowskiego Tadeusza Lityńskiego (2012) i biskupa pomocniczego szczecińsko-kamieńskiego Henryka Wejmana (2014)[2].

W 2002 został mianowany podpułkownikiem[11], w 2009 został awansowany do stopnia pułkownika[20].

Odznaczenia i wyróżnienia | edytuj kod

Postanowieniem prezydenta RP Andrzeja Dudy z 20 grudnia 2017 został odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderem Odrodzenia Polski[21][22]. W okresie pracy w Ordynariacie Polowym Wojska Polskiego otrzymał Srebrny Krzyż Zasługi oraz brązowy medal „Za zasługi dla obronności kraju”[5]. Został również odznaczony węgierskim Krzyżem Komandorskim Orderu Zasługi[23].

W 2006 z nadania Burmistrza Sandomierza otrzymał Honorowe Wyróżnienie „Bene Meritus”[24].

W 2014 otrzymał tytuł doktora honoris causa Katolickiego Uniwersytetu im. Pétera Pázmánya w Budapeszcie[25].

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d e M. Kołodziejczyk. „Polska może być Boża i Radzyń może być Boży”. Ksiądz Arcybiskup Andrzej Dzięga. „Radzyński Rocznik Humanistyczny”. tom 8/2010, s. 297–305. RaSIL. ISSN 1643-4374. [dostęp 2013-06-19]. 
  2. a b c Andrzej Dzięga (ang.). catholic-hierarchy.org. [dostęp 2014-12-21].
  3. a b c d e Nota biograficzna Andrzeja Dzięgi na stronie diecezji sandomierskiej. sandomierz.opoka.org.pl (arch.). [dostęp 2015-01-21].
  4. a b c Ks. Andrzej Dzięga nowym biskupem diecezji sandomierskiej (biogram). ekai.pl (arch.), 2002-10-07. [dostęp 2018-07-10].
  5. a b c M. Kołodziejczyk. Nowy biskup sandomierski. „Niedziela”. 47/2002. ISSN 0208-872X. [dostęp 2013-06-19]. 
  6. J. Łoniewski. 45 lat Wyższego Seminarium Duchownego w Drohiczynie (1951–1996). „Studia Teologiczne Białystok – Drohiczyn – Łomża”. 15 (1997). s. 225–243. ISSN 0239-801X. [dostęp 2018-04-10]. 
  7. Kim jest abp Andrzej Dzięga?. ekai.pl (arch.), 2009-02-21. [dostęp 2018-07-10].
  8. Nota biograficzna Andrzeja Dzięgi na stronie Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego. kul.pl (arch.). [dostęp 2016-02-28].
  9. Rada naukowa. prawoiwiez.edu.pl (arch.). [dostęp 2018-10-22].
  10. Rinuncia del Vescovo di Sandomierz (Polonia) e nomina del successore (wł.). press.vatican.va, 2002-10-07. [dostęp 2014-05-04].
  11. a b Nuncjusz konsekrował nowego biskupa sandomierskiego. ekai.pl (arch.), 2002-11-24. [dostęp 2018-07-10].
  12. Andrzej Dzięga na stronie Konferencji Episkopatu Polski. episkopat.pl. [dostęp 2016-10-18].
  13. W skrócie. „Przewodnik Katolicki”. 2/2009. s. 13. ISSN 0137-8384
  14. Rinuncia dell’Arcivescovo Metropolita di Szczecin-Kamień (Polonia) e nomina del successore (wł.). press.vatican.va, 2009-02-21. [dostęp 2014-05-04].
  15. Komunikat Nuncjatury – arch. szczecińsko-kamieńska. episkopat.pl (arch.), 2009-02-21. [dostęp 2014-05-04].
  16. Kanoniczne objęcie Archidiecezji przez nowego Arcybiskupa Metropolitę. szczecin.kuria.pl. [dostęp 2013-06-19].
  17. Ingres Arcybiskupa Metropolity Andrzeja Dzięgi. szczecin.kuria.pl. [dostęp 2013-06-19].
  18. Ingres abp. Andrzeja Dzięgi, metropolity szczecińsko-kamieńskiego. ekai.pl (arch.), 2009-04-04. [dostęp 2018-07-10].
  19. O posłudze kapłańskiej i biskupiej. ekai.pl (arch.), 2009-06-29. [dostęp 2018-07-10].
  20. Abp Andrzej Dzięga otrzymał awans na stopień pułkownika. ekai.pl (arch.), 2009-06-08. [dostęp 2018-07-10].
  21. M.P. z 2018 r. poz. 154 – pkt 2. [dostęp 2020-11-09].
  22. Odznaczenia państwowe dla zasłużonych w służbie państwu i społeczeństwu. prezydent.pl, 2018-10-09. [dostęp 2018-10-20].
  23. Arcybiskup Andrzej Dzięga uhonorowany węgierskim odznaczeniem państwowym. rp.pl (arch.), 2017-03-16. [dostęp 2018-07-10].
  24. Ks. prof. dr hab. Andrzej Dzięga, biskup sandomierski. sandomierz.pl. [dostęp 2016-10-18].
  25. Arcybiskup Andrzej Dzięga Doktorem Honoris Causa Katolickiego Uniwersytetu w Budapeszcie. szczecin.kuria.pl, 2014-09-16. [dostęp 2014-11-30].

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (osoba):Identyfikatory zewnętrzne:
Na podstawie artykułu: "Andrzej Dzięga" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy