Anioł Pański


Anioł Pański w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Papież Benedykt XVI podczas modlitwy Anioł Pański na placu św. Piotra, 29 czerwca 2006 Papież Jan Paweł I podczas modlitwy Anioł Pański na Placu św. Piotra Anioł Pański, Jean-François Millet

Anioł Pański (łac. Angelus Domini) – katolicka modlitwa maryjna, której przedmiotem jest rozważanie zwiastowania Maryi przez archanioła Gabriela i wcielenia Jezusa Chrystusa. W zależności od lokalnych zwyczajów odmawiana jest o godz. 6.00, 12.00 i 18.00 przez cały rok z wyjątkiem okresu wielkanocnego, kiedy to należy odmawiać Regina Coeli.

W Watykanie niedzielna modlitwa Anioł Pański jest zwyczajowo celebrowana przez papieża i związana jest z krótką katechezą oraz błogosławieństwem.

Spis treści

Historia modlitwy | edytuj kod

Powstanie modlitwy Anioł Pański datuje się na wiek XI-XIV. Modlitwa ta przechodziła różne fazy. W średniowieczu o zmierzchu dzwoniono w naczynia do przechowywania ognia co pokrywało się w czasie z odmawianiem modlitwy „Zdrowaś Maryjo”[1]. Na początku XIII w. Grzegorz IX (1227-41) zarządził, by Pozdrowienie Anielskie odmawiane było rano i wieczorem, zawsze na dźwięk dzwonu. Potwierdził to Synod w Kolonii w roku 1279[2].

Zwyczaj odmawiania Anioł Pański istniał już w I połowie XIII wieku, propagowany przez zakon franciszkanów. W 1262 r. generał franciszkanów, św. Bonawentura, nakazał członkom tegoż zakonu praktykę trzech Zdrowaś Maryjo rano i wieczorem[2].

Odmawiali oni tę modlitwę na wieczorny głos dzwonu, którym dawano znak gaszenia ogni we wszystkich obejściach. Tradycja odmawiania tej modlitwy rozpowszechniła się w XVI w. w całym chrześcijaństwie zachodnim. Wówczas Anioł Pański zaczęto odmawiać także rano na cześć Maryi jako „Jutrzenki Porannej”. Zwyczaj odmawiania w południe został wprowadzony w 1456 roku przez papieża Kaliksta III w celu uproszenia u Maryi ratunku dla oblężonego przez Turków Belgradu, który był ostatnią naddunajską twierdzą broniącą drogi do serca Europy. Tradycja tej niedzielnej modlitwy papieża trwa do dzisiaj i gromadzi tysiące wiernych.

Treść modlitwy | edytuj kod

W literaturze polskiej | edytuj kod

Aleksander Gierymski, Anioł Pański

Pierwsze wzmianki o modlitwie pojawiły się w literaturze polskiej w okresie przełomu romantycznego, m.in. w wierszu Dzwonek wiejski Kazimierza Brodzińskiego, w Panu Tadeuszu ks. XI Adama Mickiewicza, w Złotej czaszce, Księdzu Marku i Śnie srebrnym Salomei Juliusza Słowackiego, w Mazurze za wołami Teofila Lenartowicza. Motyw tej modlitwy ma bardziej refleksyjny charakter u Kornela Ujejskiego Anioł Pański, Henryka Sienkiewicza Rodzina Połanieckich, Potop, i Władysława Reymonta Chłopi. Poeci młodopolscy wykorzystywali ten motyw do uzyskania efektów nastrojowych (m.in. Włodzimierz Perzyński Anioł Pański, Kazimierz Przerwa-Tetmajer Anioł Pański, Stanisław Korab-Brzozowski Anioł Pański). Motyw dzwonów bijących na Anioł Pański pojawia się też w powieści Poli Gojawiczyńskiej pt. Stolica[3].

Zobacz też | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. Historia modlitwy „Anioł Pański” - www.voxdomini.com.pl
  2. a b Historia Modlitwy Anioł Pański - www.pijarzy.pl
  3. Jerzy Starnawski, Anioł Pański, [w:] Encyklopedia katolicka, t. 1, Lublin 1973, s. 614.

Bibliografia | edytuj kod

  • Wielka Encyklopedia Jana Pawła II, tom I, hasło: Anioł Pański, red. Grzegorz Polak
Kontrola autorytatywna (Roman Catholic prayer):
Na podstawie artykułu: "Anioł Pański" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy