Annopol


Na mapach: 50°53′08″N 21°51′28″E/50,885556 21,857778

Annopol w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Annopolmiasto w Polsce, w województwie lubelskim, w powiecie kraśnickim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Annopol, w pobliżu Wisły, na skraju Małopolskiego Przełomu Wisły. Miasto położone jest w Małopolsce, na ziemi lubelskiej.

W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. tarnobrzeskiego.

W Annopolu znajduje się most przez Wisłę w ciągu drogi krajowej nr 74. Przez miasto przebiegają również drogi wojewódzkie nr 824 i droga wojewódzka nr 854. Według danych z 30 czerwca 2016 miasto miało 2606 mieszkańców[1].

Spis treści

Historia | edytuj kod

Annopol powstał na byłych gruntach wsi Rachów, notowanej od XV wieku, która była w XVI i XVII wieku własnością szlacheckich rodzin Rachowskich, Czyżowskich, Morsztynów i Tymińskich. W roku 1415 był własnością szlachecką Jana Dłuto ze Słupia[2]. W następnych stuleciach powstał port rzeczny na Wiśle. Wykorzystując ten fakt właściciele lokowali tutaj miasto.

Kościół parafialny pw. śś. Joachima i Anny z XVIII wieku

Pierwsza informacja o istnieniu Rachowa pochodzi z 1724 r., kiedy to Rachów otrzymał przywilej na jarmarki. Nowy dokument na nie dostał właściciel J.T. Morsztyn w 1740 r. Z kolei w 1761 r. Antoni Jabłonowski wystawił dokument, którym nadał miastu, na cześć swej żony Anny, nazwę Annopol. Jednakże, jak to było w przypadku wielu lokowanych miast, nowa nazwa nie od razu się przyjęła[3]. Wielokrotnie, jeszcze w drugiej połowie XVIII w., nazywano miasteczko Rachowem. Tak było w latach 1765 i 1778. W 1781 r. po raz pierwszy w spisach oficjalnych odnotowano Annopol[3]. Podobnie zapisano w latach 1786 i 1787, zaś w 1790 r. ponownie widnieje Rachów. W 1792 r. zwano je Hannopol, zaś w wizytacji kościelnej z 1806 r. zapisano obydwie nazwy „oppidum Annopol seu Rachów”. Od 1827 r. używano nazwy Annopol[3].

Po rozbiorach Polski, decyzją władz rosyjskich 13 stycznia 1870 r. pozbawiono Annopol praw miejskich[4]. W 1914 r. w pobliżu Annopola przeprawiły się przez Wisłę oddziały Legionów Polskich oraz oddziały krakowskie 12 Dywizji Piechoty armii austriackiej, które stoczyły pod miastem 23 sierpnia 1914 bój z Rosjanami. Obszerny opis walk pod Annopolem wraz z mapą znalazły się w pamiętnikach gen. Tadeusza Rozwadowskiego dowodzącego austriacką artylerią[5].

W XVII i XVIII stuleciu w miejscowości zaczęli osiedlać się Żydzi, choć najstarsze dokumenty potwierdzające ich obecność w mieście pochodzą dopiero z XVIII stulecia. W 1764 r. mieszkało ich tu 136, a w 1787 r. 106, co stanowiło 44% ogółu mieszkańców. Z czasem następował wzrost liczebności ludności żydowskiej – w 1897 r. w Annopolu mieszkało 575 wyznawców religii mojżeszowej, a w 1921 r. 1251, co stanowiło 72,9% ogółu ludności. Annopolscy Żydzi zajmowali się głównie handlem zbożem i bydłem, propinacją alkoholu, dzierżawą karczm, składów solnych i sadów, a także rzemiosłem i lichwą. Podczas okupacji niemieckiej utworzono getto, którego mieszkańców wywieziono w 1942 r. częściowo do obozów pracy przymusowej, a częściowo do getta w Kraśniku i potem do obozu w Bełżcu, gdzie zostali zamordowani. Żydzi w Annopolu mieli dwie synagogistarą i nową i dwa cmentarzestary i nowy[6][7].

Z dniem 1 stycznia 1996 roku, Rada Ministrów nadała miejscowości ponownie status miasta.

Zabytki i atrakcje turystyczne | edytuj kod

Wnętrze drewnianego kościoła św. Joachima i Anny (1740)
  • Brama, mur./kam. – XIX wiek (Dzisiaj zabudowana)
  • Gorzelnia - 1909 r., od około 1920 r. młyn
  • Kościół parafialny - drewniany św. Joachima i Anny z 1740 r.
  • Kapliczka przy ulicy Radomskiej
  • Małopolski Przełom Wisły
  • Ośmiorak, mur. - druga połowa XIX wieku
  • Park krajobrazowy - XIX/XX wiek
  • Spichlerz, mur., - XIX/XX wiek
  • ul. Kościuszki: domy nr 4, 8, 10, 12 – początek XX wieku
  • ul. Lubelska: domy nr 1, 9, 13, 27 – mur. lata 20. XX wieku
  • Murowany kościół według projektu Stanisława Fertnera – 1936–1938
  • Wzniesienia Urzędowskie
  • Cmentarz żydowski

Wspólnoty wyznaniowe | edytuj kod

Kościół murowany św. Joachima i Anny

Demografia | edytuj kod

  • Piramida wieku mieszkańców Annopola w 2014 roku[1].


Zobacz też | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c Annopol polskawliczbach.pl, w oparciu o dane GUS.
  2. Słownik Historyczno-Geograficzny Lubelszczyzny, s. 193
  3. a b c Stefan Wojciechowski, Anna Sochacka, Ryszard Szczygieł: Dzieje Lubelszczyzny – Osady zaginione i o zmienionych nazwach. T. Tom IV. Lublin: Lubelskie Towarzystwo naukowe, 1986. ISBN 83-01-05651-7.
  4. Postanowienie z 19 (31) grudnia 1869, ogłoszone 1 (13 stycznia) 1870 (Dziennik Praw, rok 1869, tom 69, nr 239, str. 471)
  5. Generał broni Tadeusz Jordan Rozwadowski, Wspomnienia Wielkiej Wojny, Warszawa 2015, ​ISBN 978-83-7181-899-8
  6. zobacz stronę Żydowskiego Instytutu Historycznego poświęconą Annopolowi http://web.archive.org/web/20101227010319/http://www.jewishinstitute.org.pl/pl/gminy/miasto/521.html.
  7. zobacz stronę poświęconą cmentarzowi żydowskiemu w Annopolu http://www.kirkuty.xip.pl/annopol.htm.
  8. Dane według wyszukiwarki zborów, na oficjalnej stronie Świadków Jehowy jw.org [dostęp 2018-10-20] .

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Annopol" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy