Askogamia


Askogamia w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Schemat askogamii. Ascus – worek, crozier – pastorałka, ascospore – askospory, mitosis – mitoza, penultimate cell – przedostatnia komórka

Askogamia – występujący u workowców proces rozmnażania płciowego[1].

Na końcach strzępek tych grzybów powstają wielojądrowe gametangia. Gdy zetkną się z sobą dwa zróżnicowane płciowo gametangia (plemnia i lęgnia), zawartość plemni poprzez włostek przelewa się do lęgni. Następuje połączenie się ich protoplastów, czyli plazmogamia. Jądra natomiast nie łączą się z sobą, a tylko tworzą sprzężone pary jąder zwane dikarionami. Zapłodnione gametangium kiełkuje tworząc strzępki workotwórcze, do których przechodzą poszczególne dikariony[2]. Dopiero podczas wzrostu tych strzępek następuje równoczesny podział jąder sprzężonych, przy czym pary potomnych jąder pozostają w każdej kolejnej komórce. Tak więc powstałe strzępki są dwujądrowe. Ten etap nosi nazwę dikariofazy i trwa krótko. Z komórek na wierzchołkach strzępek rozwijają się worki. Powstawanie worków u różnych grup grzybów odbywa się w różny sposób, ale zawsze podczas tego procesu zachodzi proces połączenia się jąder sprzężonych w jedno jądro, czyli kariogamia. Powstaje jądro diploidalne, w którym zaraz zachodzi mejoza. W jej wyniku powstają 4 jądra haploidalne. Każde z nich dzieli się jeszcze mitotycznie. Powstaje 8 jąder haploidalnych, a każde jest zalążkiem jednego zarodnika zwanego askosporą. Tak więc w każdym worku powstaje zazwyczaj po 8 askospor – u niektórych jednak gatunków grzybów występują różne odchylenia i powstaje inna liczba zarodników[1].

Charakterystycznymi cechami askogamii są[1]:

  • wielojądrowe gametangia
  • oddzielenie plazmogamii od kariogamii
  • krótko trwająca faza rozwoju dikariotycznego
  • bardzo krótka diplofaza (okres między kariogamią a mejozą)
  • powstanie haploidalnych zarodników askospor
  • w jednym worku powstaje zazwyczaj po 8 askospor

U podstawy worka wielu gatunków workowców powstają charakterystycznie zagięte struktury strzępkowe podobne do pastorału. Są to tzw. pastorałki[3] spełniające podobna rolę, jak sprzążki u podstawczaków[1].

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d red: Selim Kryczyński, Zbigniew Weber, Fitopatologia. Tom 1. Podstawy fitopatologii, Poznań: PWRiL, 2010, ​ISBN 978-83-09-01-063-0​.
  2. Edmund Malinowski, Anatomia roślin, Warszawa: PWN, 1966
  3. Mycology Glossary. c-m [dostęp 2020-12-10]  (ang.).
Na podstawie artykułu: "Askogamia" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy