Aston Villa F.C.


Aston Villa F.C. w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Aston Villa Football Club (znany także jako The Villa, Villa lub The Villans) – angielski klub piłkarski występujący w Premier League. Drużyna swoje mecze rozgrywa w dzielnicy Aston w mieście Birmingham. Zespół powstał w roku 1874. Od roku 1897 swoje pojedynki toczy na Villa Park. Aston Villa była jednym z założycieli The Football League w 1888 i Premier League w 1992. Klub został wprowadzony na giełdę przez jego poprzedniego właściciela i prezesa Douga Ellisa, w roku 2006 został kupiony przez Randy’ego Lernera, który z kolei w 2016 r. sprzedał swoje udziały przedsiębiorstwu Recon Group Limited i jego właścicielowi Tony'emu Xia[1].

Aston Villa jest jednym z najstarszych i najbardziej utytułowanych klubów w Anglii, siedem razy została mistrzem Anglii, a także siedem razy zdobyła Puchar Anglii. Villa w sezonie 1981/82 wygrała Puchar Europy jako jeden z pięciu angielskich klubów, które to uczyniły. Klub z 20 ważniejszymi trofeami jest czwartym najbardziej utytułowanym klubem w historii angielskiej piłki, chociaż większość z nich zdobył przed II wojną światową.

Największym rywalem klubu jest Birmingham City. Derby Birmingham pomiędzy Aston Villą i Birmingham City rozgrywane są od roku 1879.

Tradycyjnymi strojami klubu są bordowe koszulki z błękitnymi rękawami, białymi spodenkami i niebieskimi skarpetami. Na herbie widoczny jest złoty lew na jasnoniebieskim tle, a pod nim napis Prepared (Gotowi), który jest klubowym motto; taka wersja herbu została przyjęta w roku 2007.

Spis treści

Historia | edytuj kod

Aston Villa pod koniec XIX wieku

Aston Villa Football Club został założony w marcu 1874 przez członków Wesleyowskiej kaplicy o nazwie Villa Cross w Aston, obecnie części miasta Birmingham. Założycielami byli Jack Hughes, Frederick Matthews, Walter Price oraz William Scattergood[2]. Aston Villa pierwszy mecz rozegrała z lokalną drużyną rugby o nazwie Aston Brook St Mary's. Pierwsza połowa meczu była grana w rugby, zaś druga w piłkę nożną[3]. Villa szybko stała się jedną z najlepszych ekip w Midlands, pierwszy sukces odniosła w roku 1880, wygrywając Puchar Birmingham[4]. Kapitanem drużyny był wówczas George Ramsay[4].

Klub pierwszy raz zdobył Puchar Anglii w roku 1887, gdy kapitanem zespołu był Archie Hunter. Aston Villa była jednym z 12 zespołów, które założyły Football League w roku 1888, a sam dyrektor drużyny, William McGregor był założycielem ligi. Aston Villa w Epoce wiktoriańskiej była jednym z najbardziej utytułowanych klubów, zdobywając liczne mistrzostwa Anglii oraz Puchary kraju[5]. W roku 1897 Villa zdobyła dublet oraz przeniosła się na nowy stadion – Aston Lower Grounds[6]. Obiekt nie posiadał oficjalnej nazwy, ale kibicie wkrótce zaczęli nazywać go „Villa Park”[7].

Aston Villa zdobyła w roku 1920 po raz szósty Puchar Anglii; wkrótce po tym klub stracił miejsce w czołówce i w roku 1936 spadł do drugiej ligi. Villa pobiła przy tym ponury rekord: straciła 110 goli, w tym siedem na rzecz gracza Arsenalu, Teda Drake’a w porażce 1:7 na Villa Park[8]. Podobnie jak wszystkie angielskie drużyny, klub stracił siedem sezonów z powodu II wojny światowej, w efekcie czego wielu piłkarzy było zmuszonych przedwcześnie zakończyć kariery[9]. Aston Villa została przebudowana pod wodzą jej byłego piłkarza, Alexa Massiego i w roku 1957 drużyna zdobyła swoje pierwsze trofeum od 37 lat. Klub zdobył wówczas Puchar Anglii, po pokonaniu w finale Manchesteru United prowadzonego przez Matta Busby'ego[10]. Dwa lata później Aston Villa spadła do Second Division. W roku 1960 powrócił do pierwszej ligi, zaś w następnym sezonie zdobył Puchar Ligi Angielskiej[11].

Świętowanie po zdobyciu Pucharu Europy w 1982 roku.

Późne lata 60. były okresem zamieszania wewnątrz klubu. Pod presją kibiców zmieniono właściciela klubu, odeszło również kilku członków sztabu szkoleniowego. Chaos ten został zapoczątkowany poprzez degradację w roku 1967. Rok później fani wezwali zarząd drużyny do dymisji, ponieważ klub zajął 16 miejsce w tabeli Second Division. Początkowo zwolniono trenera Tomy'ego Cummingsa, następnie rezygnację ogłosił cały zarząd[12]. Po tym zamieszaniu kontrolę nad klubem przejął Pat Matthews, który na stanowisko prezesa powołał Douga Ellisa[12]. Mimo to drużyna w sezonie 1969/70 spadła do Third Division. Dwa lata później awansowała jednak do drugiej ligi, kończąc rozgrywki na pierwszej pozycji z 70 punktami na koncie, co było wówczas rekordem[13]. W roku 1973 szkoleniowcem zespołu został Ron Saunders i w ciągu czterech lat doprowadził Aston Villę do pierwszej ligi i do europejskich pucharów[14].

Villa powróciła do elity i pod wodzą Saundersa świętowała kolejne sukcesy, w tym mistrzostwo kraju w sezonie 1980/81. Saunders w połowie tego sezonu zrezygnował jednak ze swej funkcji, po kłótni z prezesem. Klub dotarł w tym czasie do ćwierćfinału Pucharu Europy. Następcą Saundersa został Tony Barton, który doprowadził drużynę do finału tych rozgrywek, w którym The Villans zagrali z Bayernem Monachium. Podopieczni Bartona wygrali to spotkanie 1:0 i sięgnęli po raz pierwszy po europejskie trofeum. Do dziś Villa jest jednym z pięciu angielskich klubów, które zdobyły Puchar Europy. W następnych latach Villa grała jednak słabiej. W roku 1987 spadła do drugiej ligi[15], szybko jednak awansowała z powrotem do najwyższej klasy rozgrywkowej[16].

Paul Lambert.

W roku 1992 klub był jednym z założycieli Premier League i w inauguracyjnym sezonie zajął drugą lokatę w tabeli. Późne lata 90. były okresem nierównej gry drużyny, w tym czasie grali pod kierunkiem trzech różnych szkoleniowców, przez co mieli znaczne wahania formy oraz pozycji w tabeli. Mimo to, Aston Villa świętowała dwa razy zdobycie Pucharu Ligi. W roku 2000 po raz pierwszy od 43 lat dotarli do finału Pucharu Anglii, w którym przegrali 0:1 z Chelsea. Na początku XXI wieku pozycja ligowa drużyny również bardzo się wahała. Kolejni trenerzy nie mogli ustabilizować formy zespołu. W roku 2006 szkoleniowcem zespołu przestał być David O’Leary[17], zaś jego miejsce zajął Martin O’Neill. Zmieniono również współwłaściciela. Po 23 latach Doug Elis sprzedał swoje 38% udziałów w klubie Randy'emu Lernerowi[18]. Klubowy herb również uległ zmianie. Latem 2007 roku do klubu wszedł nowy sponsor[19]. W sezonie 2007/08 Aston Villa zajęła 6. miejsce w lidze oraz wygrała Puchar Intertoto i awansowała do Pucharu UEFA. W lutym 2010 roku klub wystąpił w finale Pucharu Ligi, w którym przegrał z Manchesterem United[20].

2 czerwca 2012 roku klub ogłosił, że nowym szkoleniowcem zostanie Paul Lambert[21]. Pod jego wodzą do klubu dołączyli tacy piłkarze jak: Ron Vlaar, Brett Holman, Ashley Westwood, Christian Benteke i Karim El Ahmadi. W debiucie jego drużyna przegrała 1:0 z West Ham United. 11 grudnia 2012 Lambert poprowadził The Villians, przeciwko swojemu byłemu klubowi, Norwich City. W półfinale Carling Cup, klub przegrał dwumecz z czwartoligowym Bradford City 4:3. Ostatecznie rozgrywki zakończył na 15. miejscu. Najlepszym strzelcem zespołu został Christian Benteke. W sezonie 2013/14 do klubu dołączyli: Aleksandyr Tonew[22], Jores Okore, Jed Steer, Antonio Luna Rodríguez[23], Leandro Bacuna[24], Libor Kozák i Nicklas Helenius[25], odeszli zaś: Richard Dunne, Andy Marshall, Eric Lichaj[26], Brett Holman i Derrick Williams.

Podobnie jak w poprzednich rozgrywkach Aston Villa zajęła 15. miejsce z dorobkiem 38 punktów. Po jego zakończeniu klub na sprzedaż wystawił właściciel Randy Lerner[27]. 14 czerwca 2016 ogłoszono, że klub został częścią Recon Group, której właścicielem jest chiński biznesmen Xia Jiantong (Tony Xia) za sumę 76 mln funtów[1].

13 września 2014 po zwycięstwie nad Liverpoolem na Anfield, The Villans po raz po raz pierwszy od 1998 roku, zdobyli 10 punktów po 4 kolejkach[28]. 11 lutego 2015 po przegranej 2-0 z Hull City Paul Lambert rozstał się z klubem za porozumieniem stron.

14 lutego 2015 nowym szkoleniowcem został Tim Sherwood podpisując trzyipółletni kontrakt[29]. 19 kwietnia 2015 Aston Villa pokonała Liverpool w półfinale Pucharu Anglii i po raz pierwszy od 15 lat uzyskała awans do finału tych rozgrywek[30]. W sezonie 2015/2016 po przegranym meczu z Manchesterem United 16 kwietnia 2016 roku klub potwierdził swój spadek z Premier League.

Właściciel | edytuj kod

Randy Lerner, właściciel Aston Villi w latach (2006-2016).

Pierwsze podziały w klubie nastąpiły pod koniec 19. wieku i zostały spowodowane ustawą, która miała na celu kodyfikację rosnącej liczby zawodowych drużyn i piłkarzy w Piłkarskim Związku ligi. Drużyny te zostały zobowiązane rozprowadzać udziały dla inwestorów, jako ułatwienie handlowe pomiędzy klubami znoszące konieczność udziału związku piłkarskiego w transakcjach. Pierwszym istotniejszym udziałowcem w historii Aston Villi był Doug Ellis. Zaczął wykupywać udziały od 1960 roku, by stać się prezesem w 1968 roku i głównym udziałowcem w latach 1982-2006. W 1996 roku klub zadebiutował na Londyńskiej Giełdzie Papierów Wartościowych[1]

14 sierpnia 2006 roku zostało potwierdzone, że Randy Lerner, właściciel National Football League's Cleveland Browns, osiągnął porozumienie w sprawie kupna Aston Villi za £62.6 million. Oświadczenie wydane 25 sierpnia do Londyńskiej Giełdy informowało, że Lerner zabezpieczył 59,69% udziałów, co uczyniło go większościowym udziałowcem, a on sam mianował się prezesem.[2] W ostatnim roku władzy Douga Ellisa w Villi, klub stracił £8.2m przed opodatkowaniem, w porównaniu do £3m zysku rok wcześniej, a przychód spadł z £51.6m do £49m. [3] 18 Września Randy Lerner zwiększył swoje udziały w klubie do 89,69% i tym samym przyczynił się do rezygnacji Douga Ellisa i jego zarządu na korzyść nowego pod przewodnictwem samego Lernera już 19 września.

Od 2016 r. właścicielem klubu jest dr Tony Xia.

Sukcesy | edytuj kod

Aston Villa ma w swoim dorobku zarówno europejskie, jak i krajowe trofea. Ostatnim ważniejszym sukcesem był zdobyty w roku 1996 Puchar Ligi Angielskiej. Młodzieżowa drużyna zdobyła w 2002 roku Młodzieżowy Puchar Anglii[31].

Europejskie | edytuj kod

Krajowe | edytuj kod

Ligowe tytuły
  • Mistrz Anglii (7):[32]
    • 1893/94, 1895/96, 1896/97, 1898/99, 1899/1900, 1909/10, 1980/81
  • Second Division (2):[32]
    • 1937/38, 1959/60
  • Third Division (1):[32]
    • 1971/72
Puchary

Statystyki | edytuj kod

Zespół Aston Villi

Łącznie z sezonem 2018/19, Aston Villa spędziła 105 sezonów w najwyższej klasie rozgrywkowej w Anglii, gdzie lepszym wynikiem może pochwalić się jedynie Everton (116 sezonów). Mecze pomiędzy tymi dwoma drużynami były najczęściej rozgrywanymi meczami w historii całej ligi. Villa zajmuje dziewiąte miejsce w tabeli wszech czasów Premier League oraz zdobywając 20 ważnych trofeów jest piątym najbardziej utytułowanym klubem w Anglii.

Aston Villa jest rekordzistą w liczbie zdobytych goli w jednym sezonie; w sezonie 1930/31 strzeliła 128 bramek[33]. Legenda Villi, Archie Hunter jest pierwszym piłkarzem, który zdobył gola w każdej rundzie Pucharu Anglii, dokonał tego w roku 1887. W latach 1888-1901 Aston Villa nie przegrała żadnego meczu na własnym stadionie w Pucharze Anglii[34].

Aston Villa jest jednym z pięciu klubów angielskich, które zdobyły Puchar Europy/puchar Ligi Mistrzów. Pozostała czwórka to Liverpool, Manchester United, Nottingham Forest i Chelsea. Villa puchar ten zdobyła 26 maja 1982 wygrywając w finale 1:0 z Bayernem Monachium; jedynego gola w tym spotkaniu zdobył Peter Withe[35].

Stadion | edytuj kod

 Osobny artykuł: Villa Park (stadion).

Obecnym stadionem Aston Villi jest, czterogwiazdkowy w skali UEFA, Villa Park, wcześniej klub grał na Aston Park (1874–1876) i Perry Barr (1876–1897). Villa Park jest obecnie największym stadionem piłkarskim w Midlands i ósmym w całej Anglii. Na obiekcie było rozgrywanych 16 meczów międzynarodowych, pierwszy w roku 1899, ostatni zaś w 2005. Dlatego stadion ten jest pierwszym w Anglii, na którym były rozgrywane spotkania reprezentacyjne w trzech różnych wiekach[36]. Na Villi Park było rozgrywanych 55 półfinałów Pucharu Anglii, najwięcej w historii. Klub planuje rozbudować północną trybunę. Jeśli tak się stanie, to obiekt będzie mógł pomieścić 51 tysięcy kibiców.

Wnętrze stadionu.

Obecny skład | edytuj kod

 Z tym tematem związana jest kategoria: Piłkarze Aston Villa F.C.. Stan na 8 stycznia 2021[37]

Piłkarze na wypożyczeniu | edytuj kod

Kapitanowie klubu | edytuj kod

Aston Villa w czasie swojej historii miała 41 kapitanów. Poniżej znajduje się chronologiczna lista kapitanów drużyny.

Zarząd klubu | edytuj kod

Obecny zarząd oraz sztab szkoleniowy drużyny | edytuj kod

Stan na 14 lutego 2015[38]. Martin O’Neill – szkoleniowiec w latach 2006-2010

Lista trenerów | edytuj kod

 Z tym tematem związana jest kategoria: Trenerzy piłkarzy Aston Villa F.C..

Chronologiczna lista trenerów klubu od jego założenia[39]. Na liście uwzględniono tych szkoleniowców, którzy poprowadzili zespół w przynajmniej jednym oficjalnym spotkaniu.

Aston Villa w popkulturze | edytuj kod

Dużo programów telewizyjnych w ostatnich kilku dekadach nawiązuje do Aston Villi. W sitcomie Porridge, Lennie Godber jest kibicem Villi[40]. W pierwszym odcinku serialu Tak jest, panie ministrze Jim Hacker mówił, że musi się zwalniać z pracy, żeby obejrzeć grę Aston Villi. Jednak w późniejszym odcinku zorganizował kampanię, żeby uratować fikcyjny lokalny klub – „Aston Wanderers”. W czasie odcinków The Fast Show, kibic Villi Mark William jest przedstawiony w koszulce w koszulce rywali The Villans – Birminghamu City, co później zepsuło jego reputację.

Najwięksi rywale | edytuj kod

Głównymi rywalami Aston Villi od zawsze była ekipa innego lokalnego klubu, czyli Birmingham City. Mecze między tymi dwoma ekipami są znane jako Second City Derby[41]. Villa posiada też kilka innych lokalnych rywali, ale mecze z nimi już tak nie elektryzują fanów jak potyczki z City. Do rywali tych zaliczają się: West Bromwich Albion, Wolverhampton Wanderers i Coventry City.

Producent strojów i sponsor na koszulce. |

Przypisy | edytuj kod

  1. a b Aston Villa: Dr Tony Xia completes takeover of Championship club (ang.). bbc.co.uk. [dostęp 17 maja 2018].
  2. Villa History 1874–1887 (ang.). Aston Villa F.C.. [dostęp 9 listopada 2008].
  3. Ward, Adam; Griffin, Jeremy; s.6
  4. a b Aston Villa Hall of Fame (ang.). Aston Villa F.C.. [dostęp 9 listopada 2008].
  5. Villa History 1888–1899 (ang.). Aston Villa F.C.. [dostęp 9 listopada 2008].
  6. Ward, Adam; Griffin, Jeremy; ss.33–36
  7. Hayes, Dean; s.170
  8. Arsenal Facts (ang.). Arsenal.com. [dostęp 9 listopada 2008].
  9. Ward, Adam; Griffin, Jeremy; s.75
  10. Ward, Adam; Griffin, Jeremy; ss.86–87
  11. Ward, Adam; Griffin, Jeremy; s.93
  12. a b Ward, Adam; Griffin, Jeremy; s.100
  13. Ward, Adam; Griffin, Jeremy; s.106
  14. Ward, Adam; Griffin, Jeremy; s.111
  15. Ward, Adam; Griffin, Jeremy; s.148
  16. Ward, Adam; Griffin, Jeremy; s.155
  17. O’Leary parts company with Villa (ang.). BBC Sport, 19.07.2006. [dostęp 08.08.2009].
  18. Lerner set to complete Villa deal (ang.). BBC Sport, 27.09.2006. [dostęp 08.08.2009].
  19. Villa secure new kit deal with Nike (ang.). ESPNsoccernet, 07.02.2007. [dostęp 08.08.2009].
  20. Aston Villa 1 – 2 Man Utd (ang.). BBC Sport, 2010-02-28. [dostęp 2010-05-16].
  21. Aston Villa appoint Paul Lambert from Norwich City as new boss (ang.). BBC Sport, 2012-06-02. [dostęp 2012-06-02].
  22. Aleksandyr Tonew piłkarzem Aston Villa (pol.). polskapilka.net. [dostęp 7 czerwca 2013].
  23. Aston Villa: Antonio Luna moves from Sevilla (ang.). BBC Sport. [dostęp 2013-06-21].
  24. Aston Villa sign Jores Okore and Leandro Bacuna (ang.). BBC Sport. [dostęp 2013-06-21].
  25. Helenius relishing „big opportunity” after sealing Villa move (ang.). avfc.co.uk, 2013-06-18. [dostęp 2013-06-27].
  26. Eric Lichaj: Nottingham Forest sign ex-Aston Villa defender (ang.). BBC Sport, 2013-06-19. [dostęp 2013-06-19].
  27. Aston Villa: Owner Randy Lerner puts club up for sale (ang.). bbc.com. [dostęp 24 maja 2014].
  28. Liverpool 0-1 Aston Villa (ang.). bbc.co.uk. [dostęp 14 września 2014].
  29. Sherwood menedżerem Aston Villi (pol.). transfery.info. [dostęp 14 lutego 2015].
  30. Fabian Delph fires Aston Villa into The FA Cup Final (ang.). thefa.com. [dostęp 2 maja 2015].
  31. a b Aston Villa F.C. club Honours (ang.). Aston Villa F.C.. [dostęp 9 listopada 2008]. [zarchiwizowane z tego adresu (23 lutego 2009)].
  32. a b c Do 1992 roku najwyższą klasą rozgrywkową w Anglii była Football League First Division; następnie rozgrywki te zmieniły nazwa na FA Premier League. W tym samym czasie, druga liga (Second Division) zmieniła nazwę na First Division, a trzecia liga (Third Division) zmieniła nazwę na Second Division .
  33. Villa's record breaking goal tally of 128 top-flight goals in 1930/31 (ang.). The Guardian. [dostęp 10 listopada 2008].
  34. Goodyear, David; Matthews, Tony; s.168
  35. Ward, Adam; Griffin, Jeremy; ss.130–135
  36. England international matches at Villa Park (ang.). FA. [dostęp 10 listopada 2008].
  37. First Team (ang.). avfc.co.uk. [dostęp 8 stycznia 2021].
  38. Coaching Staff (ang.). Aston Villa F.C.. [dostęp 19 grudnia 2008].
  39. Manager History for Aston Villa [data dostępu: 2009-07-18] (ang.)
  40. Richard Whitehead: The soul of Aston Villa in 50 moments, page 2 (ang.). The Times, 1 września 2008. [dostęp 9 listopada 2008].
  41. Aston Villa vs Birmingham City (ang.). uk.haynes.com. [dostęp 24 maja 2014].
  42. a b Aston Villa – Historical Football Kits. www.historicalkits.co.uk. [dostęp 2015-08-20].

Europejskie puchary | edytuj kod

 Osobny artykuł: Aston Villa F.C. w europejskich pucharach.

Bibliografia | edytuj kod

  • Ward, Adam; Griffin, Jeremy: The essential history of Aston Villa. Headline book publishing, 2002. ISBN 0-7553-1140-X.

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Aston Villa F.C." pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy