Aukuba japońska


Aukuba japońska w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Aukuba japońska (Aucuba japonica) – gatunek zimozielonego, dwupiennego krzewu[3][4] z rodziny gariowatych. Występuje w naturze w Japonii (tam gatunek pospolity[5]), Chinach (południowa część prowincji Zhejiang i Tajwan[6]) oraz Korei[7], poza tym uprawiany. Ze względu na wrażliwość na silne mrozy – często w pojemnikach[8] lub szklarniach[5].

W naturze rośnie w żyznych i wilgotnych glebach w cienistych zaroślach i lasach lub wśród skał, często nad strumieniami[6]. W ciepłych krajach bywa notowana jako uciekinier z upraw w naturze (np. Karolina Północna w USA, Nowa Zelandia, Australia)[9].

Aukuba japońska kwitnie w kwietniu. Owoce dojrzewają zimą oraz wiosną[3]. Cała roślina jest trująca, w szczególności jej części nadziemne. Objawy zatrucia to biegunka, kolki oraz zapalenie przewodu pokarmowego[10].

Spis treści

Morfologia | edytuj kod

Pokrój
Krzew osiągający do 2,5[3][4]–3 m[5][6] wysokości. Pędy grube[8], zielone[6], nagie, sztywne i rozgałęziające się widlasto[5].
Liście
Nakrzyżległe, zimozielone[5], skórzaste, błyszczące (zwłaszcza od góry)[8]. Górna strona koloru ciemnozielonego, spodnia niebieskozielonego (po zasuszeniu czernieją[5]). Blaszki eliptyczne do eliptyczolancetowych, ostro zakończone[10][8], u nasady zaokrąglone lub szeroko zbiegające[6], grubo piłkowane[8] (ząbki tępe[5], w 2–6 parach w górnej części blaszki[6]), czasem całobrzegie[6], osiągają 10–20 cm długości i do 10[5]–12 cm szerokości[6].
Kwiaty
Kwiaty drobne (do 7 mm średnicy)[5], rozdzielnopłciowe zebrane są w kwiatostany wiechowate[8] znajdujące się na szczytach pędów. Kwiatostany męskie składają się z 10 do 300 kwiatów i osiągają od 5 do 14 cm długości, natomiast żeńskie mają do 30 kwiatów oraz osiągają od 2 do 5 cm długości. Każdy z kwiatów posiada cztery ciemnofioletowe płatki, a każdy z nich osiąga od 8 do 10 mm średnicy u obu płci[3].
Owoce
Jasnoczerwone[8], ciemnoczerwone do czarnych[6], elipsoidalne, do 1–1,5 cm (2 cm[5]) długości[8], jednonasienne[4].

Uprawa | edytuj kod

Aukuba japońska wymaga stanowiska półcienistego lub zacienionego[11][12][13]. Na wiosnę roślina powinna być przycinana[12]. Rośliny przemarzają w Europie Środkowej podczas ostrych zim, choć teoretycznie wytrzymują mrozy do -23 °C (6 strefa mrozoodporności)[8]. Aukuba przechowywana w zbyt ciepłych pomieszczeniach zimą często pada ofiarą czerwców[8].

Roślinę rozmnaża się zwykle za pomocą wierzchołkowych sadzonek pędowych z pojedynczym węzłem (liściem). Pozyskiwane mogą być one z drewniejących pędów od lutego do października[8].

Odmiany ozdobne
  • 'Grandis' – liście bardzo duże, szerokie[5].
  • 'Picturata' – liście żółto plamiste, z dużą plamą w środkowej części blaszki[8].
  • 'Variegata' – liście żółto plamiste, plamki różnej wielkości rozmieszczone na całej blaszce[8].
  • 'Longifolia' – liście zielone, silnie wydłużone (lancetowate)[14].

Galeria | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2019-01-01]  (ang.).
  2. Aucuba japonica Thunb.. W: The Plant List. Version 1.1 [on-line]. [dostęp 2019-08-09].
  3. a b c d TetsutoT. Abe TetsutoT., Flowering phenology, display size, and fruit set in an understory dioecious shrub, Aucuba japonica (Cornaceae), 1 marca 2001 .
  4. a b c Aucuba japonica 'Crotonifolia' [dostęp 2020-03-07] .
  5. a b c d e f g h i j k Włodzimierz Seneta: Drzewa i krzewy liściaste A–B. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1991, s. 247-248. ISBN 83-01-10135-0.
  6. a b c d e f g h i Aucuba japonica Thunberg. W: Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2019-08-09].
  7. Taxonomy – GRIN-Global Web v 1.10.5.0, npgsweb.ars-grin.gov [dostęp 2019-08-09] .
  8. a b c d e f g h i j k l m Mieczysław Czekalski: Liściaste krzewy ozdobne o wszechstronnym zastosowaniu. 2. Poznań: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 2006, s. 171–172. ISBN 83-09-01790-1.
  9. Aucuba japonica Thunberg. W: Flora of North America [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2019-08-09].
  10. a b BurkhardB. Bohne BurkhardB., PeterP. Dietze PeterP., Rośliny trujące: 170 gatunków roślin ozdobnych i dziko rosnących .
  11. Morovia – Mr. Goldstrike Aucuba [dostęp 2019-08-09] .
  12. a b Aukuba japońska – uprawa, cięcie, zimowanie, choroby, poradnikogrodniczy.pl [dostęp 2019-08-09] .
  13. A.A. Bärtels A.A., Encyklopedia roślin ogrodowych od A do Z, Warszawa: Świat Książki, 2001 .
  14. V. Csapody, I. Toth: A Colour Atlas of Flowering Trees and Shrubs. Budapest: Akademiai Kiado, 1982, s. 218.
Identyfikatory zewnętrzne (takson):
Na podstawie artykułu: "Aukuba japońska" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy