Berlin Wschodni


Na mapach: 52°31′N 13°30′E/52,516667 13,500000

Berlin (wschodni) w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii (Przekierowano z Berlin Wschodni) Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Berlin, stolica NRD (niem. Berlin, Hauptstadt der DDR) – miejska jednostka administracyjna istniejąca w latach 1949–1990, pokrywająca się z sektorem radzieckim Berlina obejmująca centrum i wschodnie dzielnice miasta. Była stolicą Niemieckiej Republiki Demokratycznej.

Spis treści

Historia | edytuj kod

Zimna wojna | edytuj kod

6 września 1948 członkowie SED zajęli Ratusz Miejski, nie dopuszczając do zebrania się dotychczasowej Rady Miejskiej. Wtedy to większość radnych zadecydowała o przeniesieniu jej siedziby z sektora radzieckiego do amerykańskiego (ratusz w Schönebergu). 30 listopada 1948 zgromadzenie radnych pozostających w starej siedzibie, zdominowane przez członków SED, wybrało nowy zarząd miejski, na którego czele stanął Friedrich Ebert młodszy, który objął stanowisko nadburmistrza Berlina wschodniego[3].

5 grudnia 1948 władze radzieckie nie dopuściły do wyborów miejskich na terenie swojego sektora. Natomiast w tym samym czasie w sektorach zachodnich SPD odniosła zwycięstwo, a Ernst Reuter objął stanowisko nadburmistrza Berlina Zachodniego. Od tego czasu Berlin faktycznie został podzielony na dwa niezależne miasta[3].

Berlin wschodni był stolicą NRD od 7 października 1949 do 3 października 1990 roku. Od 13 sierpnia 1961 do 9 listopada 1989 wschodnia część miasta była oddzielona od zachodniej Murem Berlińskim.

3 października 1990 RFN, NRD oraz Berlin Zachodni zjednoczyły się. Od tego dnia Berlin jest jednolitym miastem.

Dziś | edytuj kod

Od zjednoczenia rząd niemiecki wydał ogromne fundusze na scalenie dwóch części Berlina i dostosowanie infrastruktury we wschodniej części miasta do standardów ustanowionych w Berlinie Zachodnim.

Mimo to nadal[kiedy?] istnieją wyraźne różnice między Berlinem wschodnim i jego zachodnią częścią (np. tzw. Ampelmännchen na sygnalizatorach ulicznych[4]). Dawna wschodnia część miasta ma też wyraźnie inny aspekt architektoniczny, częściowo ze względu na charakterystyczny wielkomiejski styl, obecny w byłej NRD. Pozostawiono też niewielką liczbę nazw z czasów Niemiec Wschodnich upamiętniających bohaterów socjalistycznych, takich jak Karl-Marx-Allee, Rosa-Luxemburg-Platz, Karl-Liebknecht-Straße.

Władze | edytuj kod

Nadburmistrzowie Berlina (wschodniego) | edytuj kod

 Osobny artykuł: Burmistrzowie Berlina.

I sekretarze SED okręgu Berlin | edytuj kod

Geografia | edytuj kod

Marx-Engels-Platz w Berlinie wschodnim. Po prawej Pałac Republiki, w tle wieża telewizyjna, 1988 Berlin wschodni, Friedrichstraße, 1990 Berlin wschodni, Defilada z okazji 25-lecia Muru Berlińskiego, 1986. Napis głosi: Dwudziestopięciolecie antyfaszystowskiego muru.

Podział administracyjny | edytuj kod

Berlin wschodni początkowo był podzielony na osiem okręgów administracyjnych. W latach 70. i 80. XX w., ze względu na nowe budownictwo, granice miasta zostały rozszerzone na wschód. W 1990, tj. do zjednoczenia RFN i NRD, Berlin Wschodni składał się z jedenastu okręgów administracyjnych zwanych Stadtbezirk (w odróżnieniu od okręgów administracyjnych Berlina Zachodniego zwanych Bezirk):

  1. Friedrichshain
  2. Hellersdorf (powstały w 1986 r., wydzielony z Marzahn)
  3. Hohenschönhausen (powstały w 1985 r., wydzielony z Weißensee)
  4. Köpenick
  5. Lichtenberg
  6. Marzahn (powstały w 1979 r., wydzielony z Lichtenberga)
  7. Mitte
  8. Pankow
  9. Prenzlauer Berg
  10. Treptow
  11. Weißensee (rozbudowany w 1985 r. z części Pankow)

Demografia | edytuj kod

Największa liczba mieszkańców zamieszkiwała Berlin wschodni w 1988, tj. ok. 1 280 000 os., natomiast najniższa była w 1961, tj. ok. 1 060 000 os. w okresie budowy Muru Berlińskiego.

Zobacz też | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. NRD się przedstawia, Zeit im Bild, Drezno 1971, s. 241 (pol.).
  2. a b Statistisches Jahrbuch der DDR.
  3. a b Gazety wojenne, 114 – Berlin roku 1948, P.O. Polska, Warszawa 1998, s. 2267, ISSN 1505-0122.
  4. Sylwetka człowieczka na sygnalizatorach dla pieszych pochodzie z NRD, jednak obecnie stała się sentymentalnym symbolem Berlina uznawanym w całym mieście. Z tego powodu władze komunikacyjne znalazły wybieg prawny umożliwiający możliwie szerokie rozpowszechnienie tej postaci znaku, niezgodnego z zaleceniami organów Unii Europejskiej, dążących do ujednolicenia także i tego elementu przepisów drogowych w ramach Unii: wykorzystano słowa mówiące o stosowaniu "oficjalnego" wzoru na drogach głównych, do których nie zalicza się większości berlińskich ulic. W Berlinie istnieją sklepy z pamiątkami z Ampelmannem, bo tak dziś brzmi nazwa tej postaci (bez zdrobnienia, por. człowiek – człowieczek)
  5. a b c d e Spis statystyczny.

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (jednostka administracyjna):
Na podstawie artykułu: "Berlin Wschodni" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy