Boeing T-43


Boeing T-43 w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Boeing T-43amerykański samolot szkolny, przeznaczony do szkolenia nawigatorów, zbudowany na bazie cywilnej maszyny Boeing 737-200. Samolot wprowadzono na wyposażenie United States Air Force w 1973 roku, a w 2010 wycofano. Maszyna zyskała nieoficjalną nazwę Gator (skrót od navigator) lub Flying Classroom (latająca klasa).

Spis treści

Historia | edytuj kod

Na początku lat 70. ubiegłego wieku US Air Force zwróciła się do wytwórni Boeing o opracowanie i wdrożenie do produkcji samolotu mającego zastąpić szkolne maszyny Convair T-29A, tłokowe samoloty oparte o płatowiec C-131. Wytwórnia swój projekt oparła na komunikacyjnym modelu 737-253, napędzanym silnikami Pratt & Whitney JT8D-9. W tym celu przeprojektowano wnętrze samolotu przystosowując je do szkolenia dwunastu nawigatorów (Combat Systems Officer) i pracy sześciu instruktorów. Powiększono zasięg maszyny poprzez instalację dodatkowego 3000 litrowego zbiornika paliwa w kadłubie samolotu. Zmniejszono liczbę okien do 9 po każdej stronie oraz usunięto jedne tylne i jedne przednie drzwi. Samolot wyposażono w system radionawigacji LORAN-C, systemy nawigacji bezwładnościowej oraz TACAN (TACtical Air Navigation), urządzenia komunikacyjne pracujące w pasmach UKF, KF. Pomimo oparcia nawigacji lotniczej o systemy radiowe i satelitarne, kursanci na pokładzie T-43 mogli również zapoznać się z astronawigacją korzystając z pięciu zamontowanych na pokładzie peryskopowych sekstantów.

Służba | edytuj kod

Pierwszy z 19 zamówionych T-43A dostarczony został we wrześniu 1973 roku do bazy Mather Air Force Base w Kalifornii, gdzie wszedł w skład 323d Flying Training Wing podległemu Air Training Command. Skrzydło odpowiedzialne było za szkolenia personelu US Air Force, Air National Guard, Air Force Reserve, jak również załóg zagranicznych. W 1979 roku dwa T-43 trafiły do 200th Airlift Squadron w należącego do Colorado Air National Guard, samoloty wykorzystywano w celach szkoleniowych dla studentów United States Air Force Academy[1] do 1997 roku. W latach 1992–1997 CT-43 wykorzystywano w 310th Airlift Squadron podległemu 6th Air Mobility Wing z bazy MacDill Air Force Base w Tampa na Florydzie[2]. Samoloty z 310th Airlift Squadron działały na rzecz United States Southern Command zajmując się przewozem personelu wojskowego w Ameryce Środkowej i Południowej. Na rok przed zamknięciem Mather Air Force Base, w 1992 roku, szkolne T-43 zostały przeniesione do bazy Randolph Air Force Base w Teksasie[3] gdzie weszły w skład 558th Flying Training Squadron[4], rok później w skład 562d Flying Training Squadron[5] i 563d Flying Training Squadron[6], w których pozostały aż do końca swojej służby w 2010 roku. 17 września 2010 roku w Randolph Air Force Base miała miejsce uroczystość wycofania ostatniego T-43[7]. Po wycofaniu T-43 ich zadania w amerykańskim lotnictwie przejęły samoloty Beechcraft T-6 Texan II i Raytheon T-1 Jayhawk.

3 kwietnia 1996 roku podczas podchodzenia do lądowania w Dubrowniku rozbił się CT-43 należący do 76th Airlift Squadron z Ramstein Air Base[8]. W katastrofie zginęło 35 osób, wśród nich Sekretarz Handlu Ron Brown.

Wersje | edytuj kod

  • T-43A – podstawowa wersja szkolna, zbudowana na bazie Boeinga 737-253.
  • CT-43A – sześć przystosowanych do przewozu personelu wojskowego T-43A.
  • NT-43A – pojedynczy T-43A, przystosowany do pełnienia radarowego stanowiska badawczego (Radar Test Bed). Z przodu i z tyłu samolotu zainstalowano owiewki kryjące anteny radarowe. Tak zmodyfikowany samolot wzniósł się po raz pierwszy w powietrze 21 marca 2001 roku. Maszyna posłużyła do badań sygnatury radarowej samolotów stealth.

Przypisy | edytuj kod

  1. 200TH Airlift Squadron history.
  2. 310 Airlift Squadron (AMC).
  3. 'Flying classroom' retires after 37 years of service.
  4. 558 Flying Training Squadron (AETC).
  5. 562 Flying Training Squadron (AETC).
  6. 563 Flying Training Squadron (AETC.
  7. USAF retires T-43.
  8. Air Force Releases Brown Crash Investigation Report.

Bibliografia | edytuj kod

  • Michał Fiszer, Jerzy Gruszczyński, Boeing 737 – Seria Oryginalna cz. II, "Lotnictwo", nr 7 (2010), s. 68-74, ISSN 1732-5323.
Na podstawie artykułu: "Boeing T-43" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy