Brygada KOP „Nowogródek”


Brygada KOP „Nowogródek” w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Brygada KOP „Nowogródek”brygada piechoty Korpusu Ochrony Pogranicza.

Spis treści

Formowanie i zmiany organizacyjne | edytuj kod

We wrześniu 1924 roku powołano Korpus Ochrony Pogranicza. 2 Brygada Ochrony Pogranicza zorganizowana została w pierwszym etapie formowania Korpusu. Podstawą formowania był rozkaz szefa Sztabu Generalnego nr L. dz. 12044/O.de B./24 z dnia 27 września 1924 roku[1].

Zorganizowano ją w październiku 1924 roku, na terenie województwa nowogródzkiego. 2 oraz 3 Brygadę formowały okręgi: I Warszawa, III Grodno i IX Brześć. W skład 2 Brygady weszły: 6 batalion graniczny, 8 batalion graniczny, 9 batalion graniczny, 2 szwadron kawalerii, 9 szwadron kawalerii i 10 szwadron kawalerii. Przegrupowanie do miejsca przeznaczenia brygada rozpoczęła 27 października 1924 roku. Oddziały brygady rozwinęły się od Lubienia na południu do Rakowa na północy i rozpoczęły służbę ochronną w pasie o szerokości 162 km i głębokości 30 km[2]. Dowództwo brygady rozmieszczono w Baranowiczach[3] przy ulicy Szosowej 42[1][4].

W 1926 roku zorganizowano na szczeblu brygady szkołę podoficerską dla niezawodowych podoficerów piechoty[5]. Szkoła stacjonowała w Klecku przy 9 batalionie granicznym[6]. Latem 1928 roku zlikwidowana została szkoła podoficerska. W jej miejsce, oraz w miejsce identycznych szkół funkcjonujących w pozostałych brygadach, w twierdzy Osowiec utworzony został batalion szkolny KOP[5]. Ponadto przy 2 Brygadzie OP zorganizowano Szkołę Tresury Psów Meldunkowych. Szkoła stacjonowała w Klecku przy 9 batalionie granicznym[6].

W 1928 roku brygada ochraniała odcinek granicy państwowej długości 180,099 kilometrów[7].

Aby zapewnić odpowiednią ilość żołnierzy o wyszkoleniu saperskim, z dniem 1 kwietnia 1928 roku utworzono brygadowy ośrodek wyszkolenia pionierów przy 9 batalionie granicznym w Klecku[7].

W 1931 roku[a] zorganizowano kompanie saperów dla poszczególnych brygad Korpusu Ochrony Pogranicza[9]. Dzieliły się na cztery typy, a nazwy przybierały od macierzystych jednostek. Brygada „Nowogródek” otrzymała kompanię typu III. Kompanie tego typu miały dwa plutony po trzy drużyny i drużynę gospodarczą. Etat kompanii wynosił 3 oficerów, 9 podoficerów i 80 szeregowców[8].

Z dniem 31 stycznia 1934 roku została zlikwidowana Szkoła Tresury Psów Meldunkowo-Śledczych KOP w Klecku[10].Rozkazem dowódcy KOP z 23 lutego 1937 roku została zapoczątkowana pierwsza faza reorganizacji Korpusu Ochrony Pogranicza „R.3”. Jej wynikiem było między innymi rozformowanie Brygady KOP „Nowogródek”[11]. Pułk KOP „Wołożyn” został podporządkowany bezpośrednio dowódcy korpusu, a pozostałe pododdziały weszły w skład pułku KOP „Snów”[12][13].

Struktura organizacyjna | edytuj kod

Zasięg teryt. Brygady KOP Nowogródek – województwo nowogródzkie II RP

Struktura 2 Brygady Ochrony Pogranicza w 1927 roku[14][3]

Struktura Brygady KOP „Nowogródek” w styczniu 1934 roku[15]

Obsada personalna dowództwa brygady | edytuj kod

Mikołajewszczyzna. W środku płk Stanisław Juszczacki
Dowódcy brygady
Szefowie sztabu
  • mjr dypl. piech. Jerzy Oskierka-Kramarczyk (1927 – 7 VI 1930 → dowódca baonu w 1 pspodh)
  • kpt. dypl. piech. Tadeusz Jan Tokarz (od 7 VI 1930[26])
  • kpt. dypl. Stanisław II Gawroński (do 9 XII 1932 → Dowództwo KOP[27])
  • kpt. dypl. Jan Antoni Becher (9 XII 1932[27] – 7 VI 1934 → szef sztabu Brygady KOP „Grodno”[28])
  • mjr dypl. Ludwik Marian Sobolewski (od 7 VI 1934[29])
Oficerowie sztabu brygady

Obsada oficerska 30 września 1928[23]:

  • dowódca brygady – płk Stanisław Juszczacki
  • szef sztabu mjr szt. gen. Jerzy Oskierka-Kramarczyk
  • kierownik referatu wywiadowczego – kpt. Tadeusz Bruniewski
  • oficer referatu wywiadowczego – kpt. Antoni Laskowski[b]
  • oficer ordynansowy – por. Leon Modzelewski
  • oficer sztabu – por. Kazimierz Biskupski
  • oficer nadetatowy – por. Franciszek Kurka

Uwagi | edytuj kod

  1. Cutter w swoich publikacjach podaje, że kompanie saperów zorganizowano w 1934 roku[8]. Zdaniem Prochwicza informacja ta jest błędna, a właściwa data to rok 1931 [9].
  2. Oficer na etacie ekspozytury nr 1 Oddziału II SG[23].

Przypisy | edytuj kod

  1. a b Prochwicz, Konstankiewicz i Rutkiewicz 2003 ↓, s. 23.
  2. Prochwicz 3/1994 ↓, s. 150.
  3. a b Komunikaty dyslokacyjne KOP ↓, s. 4/1927.
  4. Spis abonentów 1931 ↓, s. 37.
  5. a b Prochwicz 3/1994 ↓, s. 153.
  6. a b Bereza i Szczepański 2014 ↓, s. 54.
  7. a b Bereza i Szczepański 2014 ↓, s. 51.
  8. a b Cutter 2005 ↓, s. 50.
  9. a b Prochwicz 2003 ↓, s. 43.
  10. Paweł Skubisz, Psy meldunkowo-śledcze w służbie Korpusu Ochrony Pogranicza w latach 1924-1939, [1].
  11. Prochwicz 3/1994 ↓, s. 157.
  12. Prochwicz 3/1994 ↓, s. 157-158.
  13. Dominiczak 1992 ↓, s. 195-198.
  14. Prochwicz, Konstankiewicz i Rutkiewicz 2003 ↓, s. 31.
  15. Prochwicz, Konstankiewicz i Rutkiewicz 2003 ↓, s. 46.
  16. Głowiński 2009 ↓, s. 18.
  17. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 124 z 20 listopada 1925 roku, s. 668.
  18. a b c d e f g h Wiśniewska i Promińska 2013 ↓, s. 9.
  19. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 19 z 6 maja 1926 roku, s. 145.
  20. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 19 z 6 maja 1926 roku, s. 136.
  21. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 29 z 26 lipca 1926 roku, s. 232.
  22. a b Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 4 z 20 lutego 1928 roku, s. 39.
  23. a b c Obsada oficerska B KOP „Nowogródek” ↓.
  24. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 28 stycznia 1931 roku, s. 31.
  25. Archiwum Józefa Piłsudskiego, teczka 701/1/120, Opinie dowódców brygad KOP za 1936 rok.
  26. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 11 z 18 czerwca 1930 roku, s. 223.
  27. a b Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 13 z 9 grudnia 1932 roku, s. 438.
  28. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 11 z 7 czerwca 1934 roku, s. 163.
  29. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 11 z 7 czerwca 1934 roku, s. 180.
  30. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 75 z 21 lipca 1925 roku, s. 397.
  31. Gwara, Lewnau i Czekaj-Wiśniewska 2006 ↓, s. 42, 109.

Bibliografia | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Brygada KOP „Nowogródek”" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy