Bundestag


Na mapach: 52°31′04,62″N 13°22′33,27″E/52,517950 13,375908

Bundestag w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Bundestag (pl. Sejm Federalny, pełna nazwa Deutscher Bundestag, pl. Niemiecki Sejm Federalny[1]) – druga obok Bundesratu (Rady Federalnej) izba parlamentu Niemiec.

Spis treści

Skład | edytuj kod

Ordynacja | edytuj kod

Skład Bundestagu jest ustalany według ordynacji mieszanej co cztery lata na podstawie powszechnych, równych, bezpośrednich, wolnych wyborów, w głosowaniu tajnym (nazywanych w języku niemieckim Bundestagswahl). Połowa mandatów jest rozdzielana w skali federacji proporcjonalnie do łącznej liczby głosów oddanych na listy poszczególnych partii politycznych. Podział mandatów odbywa się według metody Sainte-Laguë (do 2005 r. włącznie stosowana była metoda Hare’a-Niemeyera). W drugim kroku, po ustaleniu liczby mandatów przypadających każdej z partii, są one dzielone pomiędzy partyjne listy krajowe.

Aby pomimo tego umożliwić wyborcom wpływ na wybór konkretnych osób do Bundestagu, druga połowa mandatów jest przydzielana na podstawie głosowania większościowego. W każdym jednomandatowym okręgu wyborczym wybierany jest jeden kandydat – bezpośrednio zwykłą większością głosów, określanych jako głos pierwotny (Erststimme).

Wynikają z tego pewne komplikacje. Zdarza się, że liczba kandydatów jednej partii wybranych bezpośrednio w kraju związkowym przekracza liczbę miejsc przypadających krajowej liście tej partii w wyborach proporcjonalnych. Jednak wszyscy kandydaci wybrani bezpośrednio wchodzą do Bundestagu. Taki mandat jest określany jako mandat nadliczbowy (Überhangmandat).

W Bundestagu od 2013 występują mandaty wyrównawcze (Ausgleichsmandat), jak to ma również miejsce na przykład w parlamentach krajów związkowych (landów). Tym sposobem zdarza się często, że w Bundestagu jest więcej deputowanych niż przewidzianych uprzednio mandatów. Na przykład w roku 1998 było 13, a w 2002 – 5 mandatów nadliczbowych. Liczba posłów obecnej, XVIII kadencji wynosi 630 (plus jedno nieobsadzone miejsce).

Klauzula 5% | edytuj kod

Partia, która nie przekroczy progu 5% w wyborach proporcjonalnych (głosowanie na listę), nie wchodzi do Bundestagu – zasadę tę wprowadzono od 1953 roku. Jednak kandydaci wybrani bezpośrednio (głosami pierwotnymi) w każdym przypadku wchodzą do Bundestagu, nawet jeśli ich partia nie przekroczyła progu 5% w głosowaniu proporcjonalnym. Tak było w 2002 roku w odniesieniu do partii PDS.

Jednak jeśli jakaś partia ma przynajmniej trzech deputowanych z wyborów bezpośrednich (głosy pierwotne), to klauzula 5% nie obowiązuje, i ta partia wchodzi do Bundestagu z liczbą deputowanych stosownie do liczby głosów otrzymanych w wyborach proporcjonalnych – na przykład PDS w roku 1994.

Uprawnienia | edytuj kod

Do podstawowych funkcji Bundestagu należą:

  1. ustawodawcza – ustawodawstwo jest podstawową domeną parlamentu, choć w praktyce zarysowuje się tutaj domena rządu,
  2. kreacyjna – dot. powoływania innych organów państwowych, np. wybór kanclerza federalnego, wybór połowy składu Federalnego Trybunału Konstytucyjnego, współudział w wyborze prezydenta federalnego, współudział w powoływaniu sądów najwyższych,
  3. kontrolna – wypełnianie za pomocą różnorodnych środków parlamentarnej kontroli, np. wielkie zapytania, małe zapytania, godzina aktualności, godzina pytań, komisje śledcze itd.

Liczba deputowanych | edytuj kod

Skład w obecnej kadencji | edytuj kod

W wyborach przeprowadzonych w 2017 roku wyniki były następujące (łączna liczba miejsc z mandatami nadliczbowymi):

Frakcje | edytuj kod

Posłowie dzielą się na frakcje. Członek frakcji nienależący do partii to hospitant.

Komisje i grupy robocze | edytuj kod

Historia | edytuj kod

Wyniki wyborów do Bundestagu w latach 1949–2017. CDU z CSU, SPD, FDP, Zieloni, PDS, od 2005 Linkspartei, pozostałe. Pośrodku partie tworzące rząd

Od 1816 do 1866 istniał Bundestag jako zgromadzenie przedstawicielskie Związku Niemieckiego (Deutscher Bund). Było to zgromadzenie przedstawicieli delegowanych (nie wybieranych) przez wolne miasta niemieckie i szlachtę.

Pierwsza kadencja Bundestagu RFN rozpoczęła się 7 września 1949 roku. Od 1949 do września 1999 Bundestag miał swą siedzibę w Bonn. Od 1999 r. siedzibą jest budynek Reichstagu (Reichstagsgebäude) w Berlinie.

Przypisy | edytuj kod

  1. Referendum przeciw uzbrojeniu atomowemu w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego NRF ("Przegląd Zachodni", 5/1958) (pol.). archiwumpz.iz.poznan.pl, 1958. [dostęp 2019-03-22].

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (izba niższa):
Na podstawie artykułu: "Bundestag" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy