Ceratocombidae


Ceratocombidae w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Ceratocombidaerodzina pluskwiaków z podrzędu różnoskrzydłych i infrarzędu Dipsocoromorpha. Są kosmopolityczne, ale głównie tropikalne. Zamieszkują ściółkę, mchy i podobne siedliska. Obejmują około 50 opisanych gatunków, ale prawdopodobnie setki innych czekają na odkrycie. W zapisie kopalnym znane tylko z miocenu.

Spis treści

Morfologia | edytuj kod

Ceratocombus aotearoae, w lewym dolnym rogu paramera

Pluskwiaki o ciele długości od 1,5 do 3 mm. Ubarwienie mają zazwyczaj niepozorne, matowe: od żółtawego po ciemnobrązowe. Tylko u niektórych gatunków z krainy australijskiej, orientalnej i Madagaskaru obecne są wyraźne, barwne wzory[1].

Czułki są wiciowate, czteroczłonowe. Dwa początkowe człony mają krótkie i grube, przy czym człon drugi jest od 1,5 do 2,5 raza dłuższy od pierwszego. Dwa ostatnie człony są długie, cienkie i zaopatrzone w liczne długie, cienkie, sterczące lub półwzniesione szczecinki. Między oczami złożonymi mogą znajdować się przyoczka. U Trichotonanninae na oczach złożonych występuje silna szczecinka pośrodkowa. Kłujka może być różnej formy: od krótkiej i grubej po długą i cienką[1].

Przedplecze pozbawione jest żeberek i listewek podłużnych zarówno na powierzchni jak i na krawędziach. Z nielicznymi wyjątkami episternity przedtułowia są zredukowane i w związku z tym stawy bioder przedniej pary odsłonięte. Większość gatunków wykazuje polimorfizm skrzydłowy. Nieliczne są gatunki mające formy wyłącznie długoskrzydłe lub wyłącznie krótkoskrzydłe. U form długoskrzydłych półpokrywy cechują się wyraźnym acz bardzo krótkim załamaniem kostalnym przerywającym żyłkę marginalną oraz obecnością od dwóch do czterech komórek w użyłkowaniu odsiebnej części skrzydła. Odnóża mają stopy dwu- lub trójczłonowe, często z zaznaczonym dymorfizmem płciowym[1].

Odwłok ma przetchlinki od segmentu drugiego lub trzeciego do ósmego, zwykle umieszczone grzbietowo. Segmenty odwłoka od siódmego do dziewiątego i ich laterotergity są symetryczne u Ceratocombinae, zaś asymetryczne u Trichotonanninae. U Ceratocombini i niektórych Issidomimini genitalia samców są symetryczne, co jest cechą unikalną w skali infrarzędu[1].

Biologia i występowanie | edytuj kod

Owady te zasiedlają wilgotną ściółkę liściastą i mieszaną, mchy (w tym torfowce), rozkładające się trzciny i podobne środowiska. Wiele gatunków potrafi szybko biegać. Przypuszczalnie wszystkie są drapieżnikami żerującymi na drobnych stawonogach. Niektóre tylko wyszukują ofiarę, podczas gdy inne zdolne są do jej ścigania. Dają się odławiać przy pomocy pułapek Barbera, aparatu Tullgrena, a długoskrzydłe imagines przylatują do światła[1].

Rodzina kosmopolityczna, ale najliczniej reprezentowana w strefie tropikalnej. W strefie umiarkowanej jej różnorodność gatunkowa jest niewielka[1]. W Europie, w tym w Polsce stwierdzono 3 gatunki: Ceratocombus brevipennis, C. coleoptratus i C. corticalis[2][3] (zobacz też: Ceratocombidae Polski).

Taksonomia i ewolucja | edytuj kod

Takson ten wprowadzony został po raz pierwszy w 1861 roku przez Franza Xaviera Fiebera[4]. Początkowo włączany był w skład Dipsocoridae (=Cryptostemmatidae). Do rangi osobnej rodziny wyniesiony został w 1970 roku przez Pavla Štysa[1]. Dotychczas opisano około 50 gatunków Ceratocombidae, ale liczbę nieopisanych jeszcze gatunków z samego rodzaju Ceratocombus szacuje się na setki[1][5]. Ich systematyka przedstawia się następująco[5]:

W zapisie kopalnym rodzina ta znana jest z inkluzji dwóch wczesnomioceńskich gatunków: Ceratocombus hurdi i Leptonannus miocenicus. Oba odnaleziono w bursztynie z meksykańskiego stanu Chiapas[6][7].

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d e f g h Pavel Štys: Ceratocombidae. W: Randall T. Schuh, James Alexander Slater: True bugs of the world (Hemiptera:Heteroptera): classification and natural history. Ithaca and London: Cornell University Press, 1995, s. 75-77. ISBN 0-8014-2066-0.
  2. A. Wolski: Ceratocombidae. W: Biodiversity Map [on-line]. [dostęp 2019-07-16].
  3. Ceratocombidae. W: Fauna Europaea [on-line]. [dostęp 2019-07-16].
  4. F.X. Fieber: Die Europäischen Hemipteren. Halbflugler (Rhynchota Heteroptera). 1861, s. 113-444.
  5. a b C. Weirauch: Ceratocombidae. W: Heteropteran Systematics Lab [on-line]. University of California, Riverside, 2008-2012. [dostęp 2019-07-16].
  6. D. Azar, A. Nel, D. Coty, R. Garrouste. The second fossil ceratocombid bug from the Miocene amber of Chiapas (Mexico) (Hemiptera: Ceratocombidae). „Annales de la Société Entomologique de France”. 46, s. 100-102, 2010. DOI: 10.1080/00379271.2010.10697642
  7. P. Wygodzinsky. A new hemipteran (Dipsocoridae) from the Miocene amber of Chiapas, Mexico. „Journal of Paleontology”. 33 (5), s. 853-854, 1959. 
Na podstawie artykułu: "Ceratocombidae" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy