Chojna (gmina)


Na mapach: 52°58′N 14°26′E/52,963333 14,426944

Chojna (gmina) w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Chojna (w 1946 gmina Chojnice Odrzańskie[2]) – gmina miejsko-wiejska w Polsce położona w środkowej części powiatu gryfińskiego. Siedzibą gminy jest miasto Chojna.

Sąsiednie gminy:

Gmina graniczy także z Republiką Federalną Niemiec:

Do 31.12.1998 r. wchodziła w skład województwa szczecińskiego.

Miejsce w województwie (na 114 gmin):
powierzchnia 14., ludność 27.

Gmina stanowi 17,8% powierzchni powiatu.

Spis treści

Demografia | edytuj kod

Dane z 31 grudnia 2011[3]:


Gminę zamieszkuje 16,9% ludności powiatu.

  • Piramida wieku mieszkańców gminy Chojna w 2014 roku[1].


Przyroda i turystyka | edytuj kod

Gmina leży na Pojezierzu Myśliborskim. Południowo-zachodnia część położona jest w granicach Cedyńskiego Parku Krajobrazowego, w którym znajdują się 3 rezerwaty: Dąbrowa Krzymowska, Olszyny Ostrowskie i Słoneczne Wzgórza. Przez gminę przepływa rzeka Rurzyca, dostępna dla kajaków od Trzcińska-Zdroju do ujścia do Odry oraz szlaki turystyczne: zielony od Piaska przez Krajnik Dolny do Krzymowa, czerwony „Szlak Nadodrzański” i niebieski z Lubiechowa Górnego do Mieszkowic. Tereny leśne zajmują 36% powierzchni gminy, a użytki rolne 51%.

Na terenie gminy, w parku w Chojnej, rośnie jedno z najgrubszych (prawdopodobnie drugie pod względem obwodu pnia, stan na 2015 rok) drzew w Polsce – Platan Olbrzym.

Komunikacja | edytuj kod

Przez gminę prowadzą drogi krajowe nr 26 łącząca Chojnę z przejściem granicznym w Krajniku Dolnym (11 km) i dalej do niemieckiego Schwedt/Oder (16 km) oraz z Trzcińskiem-Zdrojem (12 km), nr 31 do Mieszkowic (20 km) i przez Krzywin (15 km) i Widuchową (20 km) do Gryfina (38 km) oraz wojewódzkie: nr 124 do Cedyni (20 km) i nr 122 z Krajnika Dolnego przez Krzywin (skrzyżowanie z drogą nr 31, 10 km) do Banii (19 km).

Chojna uzyskała połączenie kolejowe w 1876 r. po wybudowaniu odcinka z Kostrzyna nad Odrą (wcześniej wybudowano część WrocławKostrzyn), a rok później linię przedłużono do Szczecina. W 1985 r. odcinek linii przez Chojnę został zelektryfikowany. 7 km za Chojną w kierunku Kostrzyna znajduje się stacja węzłowa Godków, z której w 1892 r. zbudowano linię do Wriezen (Niemcy), a w 1899 r. odcinek do Pyrzyc. W latach 1991–1992 zamknięto obie linie. Odcinek StargardPyrzyce (otwarty w 1882 r.) był jeszcze czynny do 2004 r. Obecnie w gminie czynne są 3 stacje: wcześniej wymienione Chojna i Godków oraz Lisie Pole.

W gminie czynny jest 1 urząd pocztowy: Chojna Szczecińska (nr 74–500).

Edukacja | edytuj kod

W gminie znajdują się następujące placówki edukacyjne:

  • Szkoła Podstawowa nr 1 w Chojnie
  • Szkoła Podstawowa nr 2 w Chojnie
  • Szkoła Podstawowa w Brwicach
  • Szkoła Podstawowa w Godkowie
  • Szkoła Podstawowa w Grzybnie
  • Szkoła Podstawowa w Krzymowie
  • Szkoła Podstawowa w Lisim Polu
  • Szkoła Podstawowa w Nawodnej
  • Szkoła Podstawowa w Strzelczynie
  • Zespół Szkół Zawodowych w Chojnie
  • Liceum Ogólnokształcące w Chojnie

Zespół Szkół Zawodowych i Liceum Ogólnokształcące zostało przekształcone w Zespół Szkół nr 1 w Chojnie

Zabytki | edytuj kod

W średniowieczu Chojna była najbogatszym miastem Nowej Marchii. Z tego okresu pochodzą najokazalsze w regionie zabytki architektury gotyckiej: ratusz, kościół mariacki, poagustiański zespół klasztorny oraz mury miejskie.

W krajobrazie wiejskim występują zachowane układy ruralistyczne o metryce średniowiecznej, które były często rozbudowane o założenia rezydencjonalno-parkowo-folwarczne. Zachował się tu liczny zespół wczesnogotyckich i gotyckich kościołów granitowych.

Plan zagospodarowania przestrzennego województwa zachodniopomorskiego wskazuje uwzględnić w polityce przestrzennej jednostek samorządu terytorialnego utworzenie parków kulturowych w: Nawodnej, Rurce oraz w Zatoni Dolnej, z kolei w rekomendacjach znalazł się zapis, aby ustanowić pomnik historii obejmujący "zespół średniowiecznych umocnień miejskich z kościołem klasztornym poaugustiańskim, kościołem Mariackim ratuszem w Chojnie". Kolejne 17 zespołów zabytkowych – układów urbanistycznych i ruralistycznych rekomenduje do wpisania do rejestru zabytków.

Chojna | edytuj kod

  • układ urbanistyczny – obszar Starego Miasta w obrębie murów obronnych i przyległy teren w promieniu 100 m (1244 r.)
  • miejskie mury obronne (kon. XIII – pocz. XIV, pocz. XVI w.)
  • Brama Barnkowska (1 poł. XV w.)
  • Brama Świecka (1 poł. XIV – XV w.)
  • Baszta Bociana (1 poł. XIV w.)
  • Baszta przy Bramie Barnkowskiej (XV – XVI w.)
  • Baszta Piekarska (kon. XIV lub pocz. XV w.)
  • Baszta Więzienna (2 poł. XV w.)
  • Baszta Mała Prochowa (kon. XV w.)
  • planty – aleja spacerowa (2 poł. XIX w.)
  • planty – park miejski na miejscu dawnej fosy (2 poł. XIX w.)
  • kościół Mariacki (po 1267 r., XV w.)
  • kościół pw. Świętej Trójcy (1290–1388, 1820, 1850, 1959–1965)
  • klasztor poaugustiański (1290–1388, XIV/XV w., 1820, 1959–1965)
  • ruina kaplicy szpitalnej pw. św. Gertrudy (1409 r.)
  • kościół filialny pw. św. Marka Ewangelisty (XIV-XV w., 1620)
  • ratusz, ob. Centrum Kultury (XIV, XV w., 1702, XIX w., 1977–1986)
  • kamienica przy Jagiellońskiej 9 (XIX/XX w.)
  • dom przy Jagiellońskiej 33A (kon. XIX w.)
  • willa przy Kościuszki 12 (kon. XIX w.)
  • gmach Urzędu Powiatowego wraz z otoczeniem, ob. nieużytkowany (pocz. XX w.)
  • willa przy Roosevelta 2, ob. poczta (ok. 1900)

Białęgi | edytuj kod

  • kościół – spichlerz, w zespole folwarcznym; ob. nieużytkowany (XIII/XIV w., 1840 i lata 20. XX w.)
  • park podworski {XIX w.)

Brwice | edytuj kod

  • kościół (XIII w., 1900)
  • park podworski (XIX w.)
  • park pałacowy (XVIII, XIX w.)

Garnowo | edytuj kod

  • kościół pw. Matki Boskiej Wspomożenia Wiernych (XIII/XIV w., 1742, 1945, 1989–1990)

Godków | edytuj kod

  • kościół pw. św. Maksymiliana Marii Kolbego {2 poł. XIII w., 1855, 1945, 1970–1976)

Grzybno | edytuj kod

  • kościół pw. św. Antoniego z Padwy {XIII w., pocz. XVIII w.)

Administracja | edytuj kod

W 2016 r. wykonane wydatki budżetu gminy Chojna wynosiły 48,2 mln zł, a dochody budżetu 47,9 mln zł. Zobowiązania samorządu (dług publiczny) według stanu na koniec 2016 r. wynosiły 18,6 mln zł, co stanowiło 38,9% poziomu dochodów[4].

Miejscowości | edytuj kod

Sołectwa gminy Chojna:

Miejscowości w sołectwach: Bara, Barnkowo, Boguszczyn, Drozdowo, Jelonki, Kaliska, Krupin, Kuropatniki, Lisie Pole, Mętno Małe, Ognica, Ostrów, Pniewko, Przyciesie, Raduń, Strzeszewko, Trzeszcze, Wilcze, Wilkoszyce.

Przypisy | edytuj kod

  1. a b Gmina Chojna w liczbach, [w:] Polska w liczbach [online], polskawliczbach.pl [dostęp 2016-03-18]  (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  2. GUS (1947). Powszechny Sumaryczny Spis Ludności z dn. 14 II 1946 r., Warszawa: GUS
  3. a b Bank Danych Regionalnych – Strona główna (pol.). GUS. [dostęp 2010-09-14].
  4. Działalność informacyjno-szkoleniowa » Analizy budżetów jednostek samorządu terytorialnego » Archiwum » 2016 r. » Analizy budżetów JST » Wykonanie budżetów jst IV kwartał 2016 r. /Tabele: 5, 6, 7. Regionalna Izba Obrachunkowa w Szczecinie. [dostęp 2017-08-19].
Na podstawie artykułu: "Chojna (gmina)" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy