Civium Romanorum


Civium Romanorum w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Civium Romanorum (c.R., dosł. Obywateli Rzymskich) – tytuł przyznawany honoris causa niektórym jednostkom wojskowym starożytnego Rzymu.

Tytuł przyznawano niemal wyłącznie jednostkom auxilii, złożonych w większości z peregrini, czyli mieszkańców Cesarstwa Rzymskiego nie posiadających obywatelstwa[1]. Najczęściej przyznawany był jednostce, która odznaczyła się na polu bitwy i której żołnierze w nagrodę otrzymali obywatelstwo[1]. W sumie w czasach pryncypatu ok. 15 procent wszystkich jednostek auxilii uzyskało tytuł civium romanorum[1]. Po upływie 25 lat służby żołnierze-obywatele opuszczali jednostkę, jednak ta zachowywała tytuł jako odznakę honorową mimo, że w jej składzie ponownie nie było obywateli, lub było ich niewielu[1].

W czasach kryzysu związanego z powstaniem Ilirów w Panonii za panowania Augusta stworzono także kilka jednostek auxilii rekrutujących się spośród obywateli które również otrzymały ten tytuł, jednak można Valerie A. Maxfield przypuszcza, że w ich wypadku była to nazwa opisowa, a nie tytuł honorowy czy forma odznaczenia[1].

Tytuł tradycyjnie dodawany był do nazwy jednostki, w formie pełnej lub skróconej, często dodawano także przydomek wzorowany na cognomen cesarza, za panowania którego nagroda została przyznana. Przykładowo kohorta cohors I Brittonum, która odznaczyła się w walce podczas wojen dackich za panowania cesarza Trajana (Marcus Ulpius Traianus) była później wielokrotnie wzmiankowana jako cohors I Brittonum Ulpia torquata pia fidelis civium Romanorum[2].

Inne tytuły przyznawane jednostkom wojskowym (tak całym legionom, jak pojedynczym alom i kohortom) to pia fidelis (najwierniejszy), felix (szczęśliwy), victrix (zwycięski), fortis (silny), vindex (obrońca), invicta (niezwyciężona), firma (silna) i velox (śmigły)[3]. Żołnierze auxilii mogli także otrzymać w nagrodę za wierną służbę prawa obywatelskie, czego potwierdzeniem był tzw. dyplom wojskowy[1].

Źródła | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d e f Maxfield 1981 ↓, s. 227.
  2. Maxfield 1981 ↓, s. 218 – 219.
  3. Maxfield 1981 ↓, s. 233.

Bibliografia | edytuj kod

  • Valerie A.V.A. Maxfield Valerie A.V.A., The military decorations of the Roman army, Berkeley: University of California Press, 1981, ISBN 978-0-520-04499-9, OCLC 7464710 .
Na podstawie artykułu: "Civium Romanorum" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy