Cortinarius salor


Zasłonak słonawy w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii (Przekierowano z Cortinarius salor) Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Zasłonak słonawy (Cortinarius salor Fr.) – gatunek grzybów należący do rodziny zasłonakowatych (Cortinariaceae)[1].

Spis treści

Systematyka i nazewnictwo | edytuj kod

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Cortinarius, Cortinariaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].

W niektórych ujęciach taksonomicznych zaliczany jest w obrębie bardzo licznego w gatunki rodzaju Cortinarius do sekcji Salor[2].

Synonimy naukowe[3]:

  • Cortinarius salor Fr. 1838, subsp. salor
  • Cortinarius salor var. coniferarum Melot 1985
  • Cortinarius salor Fr. 1838, var. salor

Nazwę polską nadał Andrzej Nespiak w 1975 r.[4].

Morfologia | edytuj kod

Kapelusz

Zasłonak średniej wielkości. Średnica kapelusza 3-7 cm, kształt początkowo półkulisty, później dzwonkowaty, w końcu łukowaty i rozpostarty z tępym garbem. Brzeg ostry, długo pozostaje podwinięty. Powierzchnia podczas wilgotnej pogody błyszcząca i lepka, podczas suchej matowa z delikatnymi, wrośniętymi włókienkami. U młodych owocników kapelusz ma barwę niebieskofioletową, w miarę ich dojrzewania stopniowo, poczynając od środka, zaczyna blednąć i zmienia barwę poprzez różowofioletową i żółtoochrową do siwoochrowej. Początkowo u młodych okazów brzeg kapelusza połączony jest z trzonem białawą zasnówką[5].

Blaszki

Średnio gęste, wąsko przyrośnięte. U młodych owocników maja barwę różowofioletową, później ochrową, u starszych – rdzawobrązową[5].

Trzon

Wysokość 4-9 cm, grubość 3-7 cm. Jest pełny i sprężysty, ma walcowaty kształt i zgrubiałą podstawę, ale czasami dolna jego część jest cieńsza. Powierzchnia u młodych owocników jest gładka, lub nieco podłużnie włóknista, biaława i pokryta różowofioletową, śliska osłoną. U starszych owocników powierzchnia jest biaława lub jasnoochrowa z pierścieniowatą, włóknistą strefą[5].

Miąższ

O barwie od białej do bladoochrowej, tylko na szczycie kapelusza jest niebieskawy. Smak cierpki, zapach niewyczuwalny[5].

Występowanie i siedlisko | edytuj kod

Opisano jego występowanie w północno-wschodniej części Ameryki Północnej, w większości krajów Europy (wraz z Islandią), w Korei, Japonii i na Nowej Zelandii[6]. W Polsce jest gatunkiem mało znanym, do 2003 r. w fachowej literaturze mykologicznej podano tylko dwa jego stanowiska – w N. Elblągu (1912 r.) i w Zakopanem (Stanisław Domański, 1997 r.). Jego rozprzestrzenienie w Polsce nie jest dokładniej znane[4]. Na Słowacji jednak nie należy do grzybów rzadkich[5].

Rośnie na ziemi, w różnego typu lasach, pod jodłami, świerkami, bukami, i tylko na glebach wapiennych. Owocniki tworzy od lipca do października[5].

Znaczenie | edytuj kod

Grzyb mikoryzowy[4]. Według niektórych atlasów grzybów jest grzybem jadalnym[5]. Biorąc jednak pod uwagę, że większość zasłonaków jest trująca, a rozróżnienie gatunków jest trudne, lepiej nie zbierać żadnego zasłonaka w celach spożywczych[7].

Gatunki podobne | edytuj kod

  • zasłonak słodkomodry (Cortinarius croceocaeruleus). Ma podobne ubarwienie, które również z wiekiem płowieje, ale w smaku jest gorzki (zasłonak słony tylko cierpki)[8],
  • zasłonak przyprószony (Cortinarius epipoleus). Rośnie tylko w iglastych lasach[5].

Przypisy | edytuj kod

  1. a b Index Fungorum (ang.). [dostęp 2015-01-26].
  2. Andreas Gminder: Atlas grzybów. Jak bezbłędnie oznaczać 340 gatunków grzybów Europy Środkowej. Warszawa: Weltbild, 2011. ISBN 978-83-258-0588-3.
  3. Species Fungorum (ang.). [dostęp 2014-02-20].
  4. a b c Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
  5. a b c d e f g h Pavol Škubla: Wielki atlas grzybów. Poznań: Elipsa, 2007. ISBN 978-83-245-9550-1.
  6. Discover Life Maps. [dostęp 2015-01-10].
  7. Barbara Gumińska, Władysław Wojewoda: Grzyby i ich oznaczanie. Warszawa: PWRiL, 1985. ISBN 83-09-00714-0.
  8. Geoffrey Kibby*, Antony Burnham** & Alick Henrici. Cortinarius subgen. Myxacium. [dostęp 2018-09-25].
Na podstawie artykułu: "Cortinarius salor" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy