Czesław Grajek


Czesław Grajek w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Czesław Grajek ps. „Wiktor”, „Broda” (ur. 9 lipca 1901, zm. 7 grudnia 1973) – drukarz, działacz ruchu robotniczego.

Życiorys | edytuj kod

Czesław Grajek urodził się w Ostrowie Wielkopolskim, a jego rodzicami byli Szczepan Grajek, murarz oraz Michalina z domu Jakubowska. Od 1915 w „Gazecie Ostrowskiej” pracował jako goniec, a później zaczął edukację w zawodzie drukarza. W listopadzie 1918 wstąpił do polskich oddziałów powstańczych, a od lutego 1919 walczył z 1 pułkiem strzelców wielkopolskich pod Zbąszyniem, Rynarzewem, Zdunami oraz Kępnem. Po zwolnieniu z wojska w lutym 1921 dokończył naukę drukarstwa, a w 1924 w Poznaniu zdał egzamin czeladniczy. Wstąpił do Związku Zawodowego Drukarzy i Pokrewnych Zawodów w 1924, a od 1925 do 1930 pracował jako zecer ręczny oraz linotypista w drukarni św. Wojciecha w Poznaniu. Członek poznańskiego zarządu oddziału tegoż związku od 1928 do 1930, a od 1934 do 1939 był w Warszawie członkiem Zarządu Głównego. W Poznaniu pełnił obowiązki przewodniczącego zarządu oddziału poznańskiego Związku Drukarzy. Od 1930 do 1933 nigdzie nie pracował, a we wrześniu 1933 dostał pracę w drukarni pisma „Kupiec”, pracując w nim do wybuchu wojny. W marcu 1934 odbyło się Walne Zebranie Oddziału Pomorskiego w Grudziądzu w którym Grajek został wybrany na jego przewodniczącego. Członkowie tegoż zebrania przyrzekli Zarządowi bezwzględne poparcie pod względem jego poczynań do strajku włącznie[1]. Inicjator głośnego strajku poznańskich drukarzy trwający od 20 marca do 3 kwietnia 1934[2], który zakończończył się zwycięstwem strajkujących. Od 1936 członek Polskiej Partii Socjalistycznej, a później działał do 1939 w Poznaniu w tejże partii we władzach okręgowych i miejskich. Oddział Związku Drukarzy podporządkował się Okręgowej Radzie ZZ w Poznaniu, której w 1936 przewodniczył.

Zmobilizowano go we wrześniu 1939 do 55 pułku piechoty z którym walczył w bitwie nad Bzurą oraz pod Kutnem. Przebywał w obozie jenieckim, z którego w styczniu 1940 został zwolniony i zamieszkał w Częstochowie z rodziną, gdzie do kwietnia 1942 był zatrudniony w drukarni „Kuriera Częstochowskiego”. Skontaktował się z Robotniczą Partią Polskich Socjalistów, a w Warszawie przeszkolono go z zakresu pracy konspiracyjnej oraz zaczął działać w podziemiu. W kwietniu 1941 utworzył oddział partyzancki Socjalistycznej Organizacji Bojowej, którego był dowódcą i prowadził z oddziałem działania w rejonie Złotolasów w powiecie częstochowskim. W kwietniu 1942 na rejon częstochowski zorganizował XXII Okręg Socjalistycznej Organizacji Bojowej i na którego terenie kierował akcjami sabotażowo–dywersyjnymi. Podpisał w lipcu 1944 umowę o współdziałaniu z batalionem Gwardii Ludowej im. Józefa Bema, otrzymał stopień podporucznika i został dowódcą kompanii. W styczniu 1945 w Częstochowie w odrodzonej PPS zasiadał w miejskich i powiatowych władzach. Uczestniczył w Warszawie w obradach Rady Naczelnej PPS będąc delegatem Częstochowy. Przyjechał do Poznania w marcu 1945 i do grudnia 1948 pełnił kolejno funkcje: I i II sekretarza oraz urzędującego przewodniczącego Wojewódzkiego Komitetu PPS na Wielkopolskę. Był także w składzie Rady Naczelnej PPS. Od 26 marca 1945 do 20 marca 1950 był w Poznaniu członkiem rady i prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej, a od 1945 do 1952 posłował do Krajowej Rady Narodowej i sejmu. Po zjednoczeniu PPR i PPS był działaczem w PZPR oraz w licznych organizacjach społecznych, a od 1948 do 1950 był przy Wojewódzkiej Radzie Narodowej członkiem KW PZPR oraz przewodniczącym klubu radnych PZPR. Pracował od 1953 do 1956 w resorcie gospodarki komunalnej i mieszkaniowej w Poznaniu na etacie urzędnika, a następnie został emerytem.

Zmarł w Poznaniu 7 grudnia 1973 i został pochowany na cmentarzu Junikowskim.

Jego pierwszą żoną była Maria Zielińska, a drugą Władysława Kabacińska z domu Obecna. Dzieci nie pozostawił.

Przypisy | edytuj kod

  1. Kujawsko-Pomorska Biblioteka Cyfrowa, Roczne sprawozdanie Związku Zawodowego Drukarzy i Pokrewnych Zawodów w Polsce Oddział Pomorski za rok 1934 s. 3 i 4
  2. W strajku uczestniczyli robotnicy 26 poznańskich drukarni

Bibliografia | edytuj kod

  • Antoni Gąsiorowski, Jerzy Topolski [red.]: Wielkopolski Słownik Biograficzny. Warszawa-Poznań: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1981, s. 228-229. ISBN 83-01-02722-3.
Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Czesław Grajek" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy