Damian Zimoń


Damian Zimoń w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Damian Zimoń (ur. 25 października 1934 w Niedobczycach) – polski duchowny rzymskokatolicki, doktor nauk teologicznych w zakresie liturgiki, biskup diecezjalny katowicki w latach 1985–2011 (od 1992 arcybiskup metropolita katowicki), od 2011 arcybiskup senior archidiecezji katowickiej.

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Urodził się 25 października 1934 w Niedobczycach[1]. W latach 1948–1952 kształcił się w Państwowym Liceum w Rybniku, uzyskując w 1952 świadectwo dojrzałości[1][2]. W latach 1952–1957 odbył studia filozoficzno-teologiczne w Wyższym Śląskim Seminarium Duchownym w Krakowie[1][3]. Święceń prezbiteratu udzielił mu 21 grudnia 1957 w Katowicach miejscowy biskup pomocniczy Juliusz Bieniek. Magisterium uzyskał w 1971 na Wydziale Teologicznym Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego. Licencjat z teologii w zakresie liturgiki otrzymał w 1973 na Papieskim Wydziale Teologicznym w Krakowie[1]. Tamże w 1977 na podstawie dysertacji Uczestnictwo wiernych we Mszy św. na ziemiach polskich w XIX wieku w świetle modlitewników i podręczników liturgicznych. Studium historyczno-liturgiczne uzyskał doktorat z nauk teologicznych w zakresie liturgiki[1][3].

Pracował jako wikariusz w parafiach: św. Marii Magdaleny w Tychach (1958–1962), Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Pszowie (1962–1966), Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Katowicach (1966–1967). W latach 1967–1969 był wikariuszem adiutorem, a w latach 1975–1985 proboszczem w parafii Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny w Katowicach. Równocześnie w latach 1975–1982 pełnił funkcję dziekana dekanatu Katowice-Północ[3]. W 1970 został powołany w skład diecezjalnej rady pastoralnej, a w 1975 diecezjalnej komisji „Pro Disciplina Seminarii”. W latach 1976–1985 był przewodniczącym diecezjalnej komisji liturgicznej[1]. Pełnił funkcję sekretarza diecezjalnej rady kapłańskiej[2]. Brał udział w pracach I Synodu Diecezji Katowickiej (1972–1975), zasiadając w komisjach liturgicznej i doktrynalnej[1][3]. Reprezentował diecezję katowicką na Synodzie Prowincjalnym Krakowskiej Prowincji Kościelnej. Został członkiem Komisji Episkopatu Polski ds. Środków Społecznego Przekazu i ds. Duchowieństwa. W 1974 wszedł w skład kolegium redakcyjnego „Gościa Niedzielnego[1].

W latach 1969–1975 sprawował urząd wicerektora Wyższego Śląskiego Seminarium Duchownego w Krakowie[3]. Podjął wykłady z liturgiki i środków społecznego przekazu w Wyższym Śląskim Seminarium Duchownym w Krakowie oraz w Diecezjalnym Studium Pastoralnym, Diecezjalnym Studium Teologicznym i Diecezjalnym Studium Katechetycznym[1]. Został również wykładowcą na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Śląskiego[2].

3 czerwca 1985 został prekonizowany biskupem diecezjalnym diecezji katowickiej. 18 czerwca 1985 kanonicznie objął diecezję. Święcenia biskupie otrzymał 29 czerwca 1985 w katedrze Chrystusa Króla w Katowicach[1]. Udzielił mu ich kardynał Józef Glemp, prymas Polski, w asyście kardynała Franciszka Macharskiego, arcybiskupa metropolity krakowskiego, Jerzego Stroby, arcybiskupa metropolity poznańskiego, i Józefa Kurpasa, biskupa pomocniczego katowickiego[4]. 30 czerwca 1985 odbył ingres do kościoła katedralnego[1]. Jako dewizę biskupią przyjął słowa „Praedicamus Christum Crucifixum” (Głosimy Chrystusa Ukrzyżowanego)[5]. 25 marca 1992, w związku z reorganizacją podziału administracyjnego Kościoła katolickiego w Polsce, w wyniku której utworzona została metropolia katowicka, został ustanowiony jej metropolitą. Paliusz metropolitalny odebrał 29 czerwca 1992 w Bazylice św. Piotra w Rzymie. W 1993 założył Studium Katolickiej Nauki Społecznej i Archidiecezjalne Kolegium Teologiczne. W 1989 reaktywował diecezjalny oddział Caritas. Utworzył Katolickie Stowarzyszenie Młodzieży i Radio Archidiecezji Katowickiej. W 1994 przeprowadził Archidiecezjalny Kongres Trzeźwości[1]. Przyczynił się do założenia Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Śląskiego (został jego wielkim kanclerzem)[6] oraz do przeniesienia seminarium duchownego z Krakowa do Katowic[7]. Zaangażował się w wybudowanie Domu Świętego Józefa w Katowicach dla księży emerytów z archidiecezji katowickiej. Popierał ośrodki edukacji młodzieży Kana, a także utworzył system funduszu stypendialnego dla młodzieży[6]. W 1994 ufundował doroczną nagrodę Lux ex Silesia[8]. 29 października 2011 papież Benedykt XVI przyjął jego rezygnację z obowiązków arcybiskupa metropolity katowickiego[9][10].

W Konferencji Episkopatu Polski był członkiem Rady Głównej (od 1996 Rady Stałej)[1][11]. Pełnił funkcję przewodniczącego Komisji Duszpasterstwa Ogólnego (1989–2006), a także podjął obowiązki opiekuna Duszpasterstwa Głuchych w Polsce[11]. Wszedł w skład Komisji ds. Duszpasterstwa Ludzi Pracy[1], Komisji Duchowieństwa, Komisji ds. kontaktów z Episkopatem Niemiec i Rady ds. Ekumenizmu[11]. Uczestniczył w pracach Komisji Głównej II Ogólnopolskiego Synodu Plenarnego i Krajowego Komitetu Obchodów Wielkiego Jubileuszu 2000[11][3]. W 1994 z nominacji papieża Jana Pawła II brał udział w IX Synodzie Biskupów w Rzymie, obradującego nad sprawami życia konsekrowanego i jego posłannictwa w Kościele i świecie[1][3].

Konsekrował biskupów pomocniczych katowickich: Gerarda Bernackiego (1988), Stefana Cichego (1998) i Józefa Kupnego (2006). Był współkonsekratorem podczas sakry biskupa pomocniczego warszawskiego Józefa Zawitkowskiego (1990), biskupa diecezjalnego opolskiego Andrzeja Czai (2009) oraz biskupów pomocniczych katowickich: Marka Szkudły (2015), Adama Wodarczyka (2015) i Grzegorza Olszowskiego (2018)[12].

Odznaczenia, tytuły, wyróżnienia | edytuj kod

W 2002 odebrał Wielki Krzyż Pro Piis Meritis zakonu maltańskiego[13]. W zakonie bożogrobców otrzymał rangę Komandora z Gwiazdą[14].

Przyznano mu honorowe obywatelstwo: Rybnika (2000)[15], Chorzowa (2004)[16], Tychów (2004)[17], Piekar Śląskich (2005)[18], Katowic (2011)[19] i Rudy Śląskiej (2011)[20]. W 2011 otrzymał Złotą Odznakę Honorową za Zasługi dla Województwa Śląskiego[21].

W 2007 nadano mu tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Śląskiego[22]. W 2017 otrzymał medal Bene Merenti Polskiego Towarzystwa Teologicznego[23].

W 2003 został honorowym członkiem katowickiego Klubu Inteligencji Katolickiej[24]. W 2008 otrzymał Honorowe Wyróżnienie „Niezawodnemu Przyjacielowi” Związku Harcerstwa Polskiego[25], a w 2012 odznakę Adwokatura Zasłużonym[26]. Został uhonorowany szeregiem regionalnych wyróżnień: Nagrodą im. Karola Miarki (1999)[27], Śląską Nagrodą im. Juliusza Ligonia (2002)[28], tytułem Honorowego Ślązaka Roku (2003)[29], Nagrodą im. Wojciecha Korfantego nadaną przez Związek Górnośląski (2003)[30], Śląskim Szmaragdem (2004)[31], nagrodą Ślązaczki (2005)[32], Złotą Lampką Górniczą (2009)[33] i Nagrodą im. bł. ks. Emila Szramka (2011)[34].

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d e f g h i j k l m n o K.R. Prokop: Biskupi Kościoła katolickiego w III Rzeczpospolitej. Kraków: Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych „Universitas”, 1998, s. 168–169. ISBN 83-7052-900-3.
  2. a b c Abp Damian Zimoń kończy dziś 77 lat. ekai.pl (arch.), 2011-10-25. [dostęp 2018-02-25].
  3. a b c d e f g G. Polak: Kto jest kim w Kościele. Warszawa: Katolicka Agencja Informacyjna, 1999, s. 434. ISBN 83-911554-0-4.
  4. K.R. Prokop. Sukcesja święceń biskupich pasterzy Kościoła katowickiego (1925/1926–2005/2006). „Śląskie Studia Historyczno-Teologiczne”. T. 39, z. 2, s. 401, 2006. Księgarnia św. Jacka. ISSN 0137-3447. [dostęp 2015-08-02]. 
  5. Damian Zimoń na stronie Konferencji Episkopatu Polski. episkopat.pl. [dostęp 2016-10-02].
  6. a b Apb Damian Zimoń Honorowym Obywatelem Miasta Katowice. katowice.eu (arch.), 2011-05-12. [dostęp 2015-01-31].
  7. Abp Damian Zimoń kończy w poniedziałek 70 lat (sylwetka). ekai.pl (arch.), 2004-10-24. [dostęp 2018-02-25].
  8. Katowice: ks. prof. Wincenty Myszor odebrał nagrodę „Lux ex Silesia”. ekai.pl (arch.), 2013-10-13. [dostęp 2018-02-25].
  9. Rinuncia dell’Arcivescovo Metropolita di Katowice (Polonia) e nomina del successore (wł.). press.vatican.va, 2011-10-29. [dostęp 2014-08-02].
  10. Komunikat Nuncjatury: Arcybiskup metropolita katowicki. episkopat.pl (arch.), 2011-10-29. [dostęp 2014-08-02].
  11. a b c d Biskup Wiktor Skworc metropolitą katowickim. episkopat.pl (arch.), 2011-10-29. [dostęp 2016-11-02].
  12. Damian Zimoń (ang.). catholic-hierarchy.org. [dostęp 2018-09-16].
  13. Odznaczenia zakonu kawalerów maltańskich. wp.pl, 2002-01-13. [dostęp 2018-02-22].
  14. Damian Zimoń na stronie archidiecezji katowickiej. archidiecezja.katowice.pl (arch.). [dostęp 2018-05-05].
  15. Uchwała Nr 477/XXI/2000 Rady Miasta Rybnika. bip.um.rybnik.eu, 2000-10-16. [dostęp 2014-08-03].
  16. Uchwała Nr XVIII/370/04 Rady Miasta Chorzów. bip.chorzow.eu, 2004-03-25. [dostęp 2014-08-03].
  17. Uchwała Nr 0150/XXVII/530/04 Rady Miasta Tychy. bip.umtychy.pl, 2004-11-25. [dostęp 2016-11-02].
  18. Abp Zimoń honorowym obywatelem Piekar Śl.. ekai.pl (arch.), 2005-10-27. [dostęp 2018-02-25].
  19. Uchwała Nr IX/136/11 Rady Miasta Katowice. bip.um.katowice.pl (arch.), 2011-05-12. [dostęp 2017-04-28].
  20. Uchwała Nr PR.0007.255.2011 Rady Miasta Ruda Śląska. rudaslaska.bip.info.pl, 2011-11-24. [dostęp 2014-08-02].
  21. Uroczysta sesja Sejmiku. slaskie.pl (arch.), 2011-12-19. [dostęp 2018-07-18].
  22. Arcybiskup senior dr Damian Zimoń. us.edu.pl. [dostęp 2020-03-08].
  23. Medal „Bene Merenti” dla abp. Damiana Zimonia. ekai.pl, 2017-03-01. [dostęp 2018-02-25].
  24. Abp Zimoń i Henryk Mikołaj Górecki honorowymi członkami katowickiego KIK-u. ekai.pl (arch.), 2003-12-01. [dostęp 2018-02-25].
  25. Katowice: abp Damian Zimoń otrzymał harcerskie odznaczenie. ekai.pl (arch.), 2008-02-22. [dostęp 2018-02-25].
  26. Abp Damian Zimoń otrzymał odznakę Adwokatura Zasłużonym. adwokatura.pl (arch.), 2012-06-04. [dostęp 2018-07-18].
  27. Katowice: abp Zimoń wyróżniony nagrodą im. Karola Miarki. ekai.pl (arch.), 1999-10-23. [dostęp 2018-02-25].
  28. Abp Zimoń – wśród lauretatów śląskiej Nagrody im. Ligonia. ekai.pl (arch.), 2002-12-21. [dostęp 2018-02-25].
  29. Honorowi Ślązacy Roku. ponaszymu.com.pl (arch.). [dostęp 2015-12-11].
  30. Laureaci Nagrody im. Wojciecha Korfantego w l. 2001–2010. zg.org.pl (arch.). [dostęp 2018-07-18].
  31. Najwyższe wyróżnienie katowickich ewangelików dla abp. Zimonia i prof. Buzka. ekai.pl (arch.), 2004-10-31. [dostęp 2018-02-25].
  32. Abp Zimoń i Otylia Jędrzejczak otrzymali nagrodę Ślązaczki. ekai.pl (arch.), 2005-04-27. [dostęp 2018-02-25].
  33. Złota Lampka Górnicza dla abp. Zimonia. ekai.pl (arch.), 2009-10-19. [dostęp 2018-02-25].
  34. Abp Zimoń i bp Szurman laureatami nagrody im. bł. ks. Emila Szramka. ekai.pl (arch.), 2011-12-01. [dostęp 2018-02-25].

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Damian Zimoń" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy