Dar Młodzieży


SV Dar Młodzieży w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii (Przekierowano z Dar Młodzieży) Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Odtwórz plik multimedialny Filmik prezentujący fregatę, Gdynia 2016

SV[2][3] Dar Młodzieży – trzymasztowy polski żaglowiec szkolny (fregata) typu B-95, Uniwersytetu Morskiego w Gdyni, następca „Lwowa” i „Daru Pomorza”.

Spis treści

Historia i rejsy | edytuj kod

Po wielu dyskusjach w drugiej połowie lat 70. uznano, że Polskiej Marynarce Handlowej potrzebny jest nowy żaglowiec szkolny. Oficjalny apel w sprawie zbiórki pieniędzy na budowę następcy „Daru Pomorza” wystosowała gdańska młodzież w czerwcu 1978 roku[4]. Komendant „Daru Pomorza” Tadeusz Olechnowicz promował tę ideę w kraju i na świecie zbierając dewizy i oferty darów rzeczowych. Szczególnie owocne były wizyty „Daru Pomorza” w amerykańskich portach Filadelfia i Savannah oraz w Sztokholmie w 1979 roku[5]. Datki na Dar Młodzieży były zbierane wśród młodzieży polskich szkół. Za każde wpłacone 10 zł młodzież miała obiecaną pamiątkową część ze złomowanego Daru Pomorza. Okazuje się to niewykonalne z uwagi na koszty pocięcia statku i wysyłki do darczyńców. Miliony młodych ludzi zostało oszukanych. Konstruktorzy i kapitanowie nigdy nie przeprosili za to darczyńców[potrzebny przypis].

Głównym konstruktorem nowego żaglowca został inżynier Zygmunt Choreń. Doradzali mu doświadczeni kapitanowie „Daru Pomorza” Tadeusz Olechnowicz i Kazimierz Jurkiewicz. Kapitan Olechnowicz zaprotestował przeciwko pomysłowi – wzorem „Daru Pomorza” – stworzenia zbiorowych pomieszczeń mieszkalnych ze składanymi na dzień hamakami. Zamiast tego zaproponował kilkuosobowe kubryki ze stałymi kojami. Spór pod hasłem „hamaki czy koje” doprowadził do wprowadzenia koi[6]. Nie udało się kpt. Olechnowiczowi przeforsować zmiany nazwy nowej fregaty na „Polska” lub „Dar Pomorza II”. Została pierwotna nazwa trudna do wymówienia dla obcokrajowców i niezupełnie zgodna z faktami. Mimo ofiarności wielu Polaków nie starczyło społecznych składek na pokrycie kosztów budowy[7].

Kadłub „Daru Młodzieży” został zwodowany w Stoczni Gdańskiej 12 listopada 1981 roku a 13 grudnia 1981 roku wprowadzono stan wojenny. W odciętym od świata kraju, pogrążonym w ekonomicznym kryzysie, grupa entuzjastów podjęła starania o dokończenie przerwanej budowy i powstrzymanie prób sprzedaży statku zagranicznym armatorom. Celem kapitana Olechnowicza był udział prototypowego żaglowca w regatach Operation Sail 82 – w dziesiątą rocznicę zwycięstwa „Daru Pomorza” w Operation Sail 72. Po majowych próbach morskich 4 lipca 1982 roku, na „Darze Młodzieży” podniesiono biało-czerwoną banderę. Matką chrzestną została żona zasłużonego komendanta „Daru Pomorza” kpt.ż.w. Kazimierza Jurkiewicza – Helena Jurkiewicz. 10 lipca trzeci w sztafecie żaglowców szkolnych Polskiej Marynarki Handlowej wypłynął w dziewiczy rejs pod dowództwem kpt. Olechnowicza[4].

Po wielodniowych ćwiczeniach wystartował do regat z brytyjskiego Falmouth do Lizbony. Na Atlantyku nad ranem 27 lipca, załoga zauważyła czerwone rakiety wzywające pomocy. Wkrótce odnaleziono niemiecki jacht "Peter von Danzig", na którym jeden z żeglarzy doznał obrażeń w wyniku pożaru. Podjęto poparzonego na pokład „Daru Młodzieży”, gdzie opatrywał go lekarz okrętowy S. Baranowicz. Po zabraniu poszkodowanego przez helikopter do szpitala, „Dar Młodzieży” ze stratą ponad 4 godzin włączył się ponownie do wyścigu. Brawurowo finiszował i pierwszy przekroczył linię mety, wyprzedzając o 14 minut i 18 sekund niemiecki barkGorch Fock”. Tadeusz Olechnowicz i jego załoga otrzymali Nagrodę Fair Play Polskiego Komitetu Olimpijskiego w 1982 roku[8].

W lipcu 1983 roku „Dar Młodzieży” wyruszył w swój pierwszy rejs oceaniczny do Japonii na Osaka World Sail 83, z okazji 400-lecia istnienia zamku w Osace (pierwszy zlot żaglowców w Azji). Z kolei pierwszy raz w dziejach polskiego szkolnictwa morskiego studenci oprócz morskiej praktyki zaliczyli na żaglowcu cały semestr nauki ze wszystkimi egzaminami. Do żeglarskiej legendy przeszło wpłynięcie „Daru Młodzieży” do portu w Osace pod pełnymi żaglami w czasie parady w dniu 23 października 1983 roku. Najtrudniejszym momentem rejsu był upadek z masztu do wody jednego ze studentów. Udana akcja ratunkowa trwała 9 minut, przy prędkości „Daru Młodzieży” przekraczającej 10 węzłów[9]. Kapitan Karol Olgierd Borchardt opisał to wydarzenie w poświęconym kpt. T. Olechnowiczowi opowiadaniu „Krótka koszulka” zamykającym tom "Kolebka nawigatorów"[10].

Wkrótce po powrocie z Japonii w lutym 1984 roku, „Dar Młodzieży” wyruszył w marcu 1984 roku w kolejny oceaniczny rejs z nowym rocznikiem studentów. Tym razem celem był zlot żaglowców w Kanadzie dla uczczenia 450-lecia odkrywczej podróży Jacquesa Cartiera z francuskiego St. Malo do ujścia rzeki Św. Wawrzyńca. „Dar Młodzieży” zwyciężył w regatach z Hamilton na Bermudach do kanadyjskiego portu Halifax[1].

Kpt. T. Olechnowicz sprawdzoną fregatę z poprawionymi usterkami wychodzącymi w trakcie eksploatacji przekazał swoim współpracownikom we wrześniu 1984 roku[11].

W latach 1987-1988 pod dowództwem kpt.ż.w. Leszka Wiktorowicza okrążył Ziemię drogą wokół przylądka Horn.

W latach 1991-1992 dowództwo objął ponownie kpt. T. Olechnowicz. W 1992 roku poprowadził „Dar Młodzieży” do USA na Grand Regatta Columbus 1992, zorganizowane dla uświetnienia 500-lecia odkrycia Ameryki. W regatach z Wysp Kanaryjskich do San Juan w Puerto Rico „Dar Młodzieży” zajął 3. miejsce wśród największych żaglowców świata. Komendant T. Olechnowicz otrzymał Wielką Nagrodę Honorową „Rejs Roku 1992” Głosu Wybrzeża[1].

„Dar Młodzieży” jest pierwszym wielkim żaglowcem oceanicznym polskiej budowy, jaki wyszedł poza Morze Bałtyckie, przeciął Równik i opłynął świat.

Łącznie do końca roku 2006 „Dar Młodzieży” odbył 125 podróży szkoleniowych, odwiedzając 357 portów Europy, Azji, Australii i obu Ameryk, przepłynął ponad 388 tys. Mm. Przeszkolił 12 024 studentów morskich uczelni z Gdyni i Szczecina, średnich szkół morskich oraz zagranicznych uczelni morskich, m.in. Regional Maritime University w Akrze[1].

Brał udział w regatach Tall Ships' Races: 1982, 1984, 1986, 1995-1996, 2001-2009.

Na pokładzie „Daru Młodzieży” są organizowane Ogólnopolskie Rejsy Dziennikarzy (pierwsze odbyły się na innych jednostkach): V Kopenhaga, VI Visby (Gotlandia, Szwecja), VII Kilonia (Niemcy), VIII Malmö (Szwecja), IX Ryga (Łotwa), X Sztokholm (Szwecja), XI Tallin (Estonia). XII rejs odbył się w dniach 16–24 czerwca 2009 na trasie Szczecin - Petersburg - Gdynia (było to pierwsze wejście „Daru” do Sankt Petersburga po przywróceniu jego historycznej nazwy; wcześniej był w Leningradzie), a celem rejsu XIV była ponownie Kopenhaga. W roku 2010 - Roku Chopinowskim - „Darem Młodzieży” popłynęła cała Narodowa Orkiestra Polskiego Radia w Katowicach. W maju 2012 r. dziennikarze popłynęli w XV Rejs do Oslo. W sierpniu 2013 na „Darze Młodzieży” popłynęła do Amsterdamu grupa polskich kardiochirurgów i kardiologów na Europejski Kongres Kardiologiczny, aby podziękować Holendrom za pomoc udzieloną polskim dzieciom z wadami serca[12]. W roku 2014 w wyścigu Falmouth-Royal Greenwich Tall Ships Regatta zwyciężył pod dowództwem komendanta Rafała Szymańskiego.

Statek został uhonorowany tytułem Ambasador Szczecina[13].

4 lipca 2017 roku odbyła się uroczystość z okazji 35-lecia podniesienia na „Darze Młodzieży” biało-czerwonej bandery. Ogłoszono, że w 2018 roku żaglowiec popłynie dookoła świata dla uczczenia 100-lecia odzyskania przez Polskę niepodległości oraz odsłonięto tablicę pamiątkową ku czci kpt. T. Olechnowicza – współtwórcy i pierwszego komendanta „Daru Młodzieży”[14].

Rejs Niepodległości | edytuj kod

Dar Młodzieży w Gdyni, wracają uczestnicy Rejsu Niepodległości Dar Młodzieży podaje pierwszą cumę po wpłynięciu do portu w Gdyni, wracając z Rejsu Niepodległości

Z okazji 100. rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości zorganizowano specjalny rejs dookoła świata. Organizatorami rejsu były: Ministerstwo Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej, Uniwersytet Morski w Gdyni oraz Pallotyńska Fundacja Misyjna Salvatti. W rejsie wzięło udział 1000 młodych osób podzielonych na 6 zmian (studenci szkół morskich z Gdyni i Szczecina oraz laureaci konkursu). Żaglowiec wypłynął z portu w Gdyni 20 maja 2018. Planowano odwiedzenie 21 portów na 4 kontynentach – w 18 krajach[15][16][17][18]. 28 marca 2019 roku o 11:20 "Dar Młodzieży" zawinął do portu w Gdyni.

Komendanci | edytuj kod

Używanie tytułu komendanta, a nie kapitana jest tradycją pochodzącą z żaglowców Lwów i Dar Pomorza. Komendantami „Daru Młodzieży” byli (w kolejności alfabetycznej)[potrzebny przypis]:

  • kpt.ż.w. Zbigniew Burciu
  • kpt.ż.w. Stanisław Hinz
  • kpt.ż.w. Krzysztof Kocyba
  • kpt.ż.w. Artur Król
  • kpt.ż.w. Ireneusz Lewandowski
  • kpt.ż.w. Mirosław Łukawski
  • kpt.ż.w. Mieczysław Madziar
  • kpt.ż.w. Roman Marcinkowski
  • kpt.ż.w. Marek Marzec
  • kpt.ż.w. Marek Menke
  • kpt.ż.w. Tadeusz Olechnowicz (pierwszy komendant, przeszedł z Daru Pomorza)
  • kpt.ż.w. Mirosław Peszkowski
  • kpt.ż.w. Andrzej Rzyski (tylko w okresie zimowym - bez pływania)
  • kpt.ż.w. Waldemar Szczuka
  • kpt.ż.w. Rafał Szymański[21] - obecnie: 2019
  • kpt.ż.w. Marek Szymoński
  • kpt.ż.w. Henryk Śniegocki
  • kpt.ż.w. Leszek Wiktorowicz

Dane techniczne | edytuj kod

Dane według strony internetowej AM w Gdyni[1]:

  • typ: fregata
  • kraj: Polska
  • armator: Akademia Morska
  • port macierzysty: Gdynia
  • znak wywoławczy: SQLZ
  • rok budowy: 1982
  • budowniczy: Stocznia Gdańska (symbol budowy - B95/1)
  • główny konstruktor: Zygmunt Choreń
  • materiał konstrukcyjny: stal
  • pojemność rejestrowa:
    • brutto: 2 255,0 BRT (6 755,93 m³)
    • netto: 676,0 NRT (950,04 m³)
  • wyporność: 2 946 ton
  • nośność przy zanurzeniu 6,6 m: 701 ton
  • długość
    • po pokładzie: 94,2 m
    • z bukszprytem: 108,815 m
  • szerokość: 14 m
  • zanurzenie: 6,6 m
  • wysokość
    • maksymalna: 50,1 m
    • do pokładu głównego: 7,81 m
    • do pokładu górnego: 10,05 m
    • masztów (3): 49,5 m; 49,5 m; 46,5 m
  • powierzchnia żagli: 3 015 m²
  • liczba żagli: 26 w tym: 14 rejowych, 1 gaflowy, 11 żagli trójkątnych (wraz z lataczem)
  • silnik pomocniczy: 2 × 750 KM (2 × 552 kW), Cegielski-Sulzer, Diesel typu 8 AL 20/24 napędzają przez przekładnię wspólną śrubę
  • pędnik: pojedyncza śruba nastawna, ze specjalną nastawą do pływania pod żaglami
  • ster strumieniowy (dziobowy) (od 2009 roku)
  • osiągi:
    • pod żaglami:
      • największy dzienny przebieg: 264,7 Mm (średnia prędkość 11,29 węzłów)
      • największy przebieg na wachcie: 56,1 Mm (średnia prędkość 14,2 węzłów)
      • maksymalna prędkość chwilowa: 19,6 węzłów (2003 Morze Północne[potrzebny przypis])
    • prędkość na silniku:
      • maksymalna: 12 węzłów
      • ekonomiczna: 9 węzłów
  • załoga: 196 osób
    • stała: 32 + 4 wykładowców
    • praktykanci: 130 + 6 (13 kubryków po 10 miejsc w kojach oraz 6 dodatkowych w hamakach)
  • autonomiczność: 45 dni
    • prowiant dla 165 osób: 15 tygodni
    • paliwo do silnika głównego: 45 dni
    • woda pitna: 15 dni (urządzenie do odsalania może wyprodukować 18 ton słodkiej wody dziennie[22])
  • pojemności zbiorników:
    • paliwa: 230 ton
    • oleju smarowego: 6 ton
    • wody słodkiej: 316 ton
    • wody kotłowej: 8,9 ton

Plany i modele fregaty opublikowano m.in. w czasopiśmie „Mały Modelarz[23].

Zdjęcia | edytuj kod

Zobacz też | edytuj kod

Uwagi | edytuj kod

  1. Fregatę wodowano 12 listopada 1981 roku na bocznej pochylni Wydziału Montażu Kadłubów C-1; uroczystość podniesienia bandery odbyła się na Nabrzeżu Pomorskim 4 lipca 1982 roku.

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d e Dar Młodzieży (pol.). Strona internetowa AM Gdynia. [dostęp 2013-10-03].
  2. Vessel details for: DAR MLODZIEZY (Sailing Vessel) - IMO 7821075, MMSI 261148000, Call Sign SQLZ Registered in Poland, MarineTraffic.com [dostęp 2019-07-14]  (ang.).
  3. DAR MLODZIEZY Aktualna pozycja (Sailing Vessel, IMO 7821075) - VesselFinder, www.vesselfinder.com [dostęp 2019-07-14] .
  4. a b Daniel Duda, Zbigniew Urbanyi, Trzeci w wielkiej sztafecie, Bydgoszcz: Wydawnictwo Pomorze, 1986, ss.71, 187, 217, 221, 261-283.
  5. Rejs Kościuszkowski, „Morze” (nr 10), 1979, s. 20-21.
  6. Andrzej Sitek, "Dar budzi refleksje, „Namiary”, luty 1979, s. 38-41.
  7. Paweł Dzianisz, Dysjunkcja-wokół budowy następcy "Daru Pomorza", „"Głos Wybrzeża"” (nr 268), 7 grudnia 1980, s. 9.
  8. Konkurs Fair Play (pol.). olimpijski.pl. [dostęp 2018-09-13].
  9. AndrzejA. Radomiński AndrzejA., W stronę Conrada, Warszawa: Libra, 1992, s. 37, 100-104, 122 .
  10. K.O.K.O. Borchardt K.O.K.O., Kolebka nawigatorów, Gdynia: Miniatura, 1997, s. 316-323 .
  11. TadeuszT. Olechnowicz TadeuszT., "Dar Młodzieży" Z notatnika pierwszego komendanta, Gdynia: Miniatura, 2008, s. 280, 289-295 .
  12. "Rejs Serca" żaglowcem "Dar Młodzieży" do Amsterdamu (pol.). W: onet.wiadomości [on-line]. [dostęp 2013-09-14].
  13. Laureaci tytułu "Ambasador Szczecina 2012" (pol.). W: Strona internetowa Urzędu Miasta Szczecin [on-line]. [dostęp 2013-09-14].
  14. „Dar Młodzieży” ponownie wyruszy dookoła świata (pol.). oficynamorska.pl. [dostęp 2018-09-13].
  15. Rejs Niepodległości (pol.). www.pl2018.org. [dostęp 2018-05-20].
  16. „Płyńcie w imię Polski”. Dar Młodzieży wyruszył w Rejs Niepodległości (pol.). www.tvp.info, 2018-05-20. [dostęp 2018-05-20].
  17. Michał Wójcik: Harmonogram podróży. Gdynia: Akademia Morska w Gdyni, 2018. (pol.)
  18. Rejs Niepodległości pod biało-czerwoną benderą, „Polski Magazyn w UK” [dostęp 2018-09-23]  (pol.).
  19. https://waszyngton.msz.gov.pl/pl/c/MOBILE/aktualnosci/fregata__dar_mlodziezy__zawija_do_miami, poland.us [dostęp 2019-03-20]  (pol.).goły link w tytule
  20. https://www.tvp.info/41786145/dar-mlodziezy-dotarl-do-londynu-to-ostatni-przystanek-rejsu-niepodleglosci
  21. Dar Młodzieży. Kapitan Rafał Szymański został nowym komendantem żaglowca - Gdynia - Trójmiasto - NaszeMiasto.pl, gdynia.naszemiasto.pl [dostęp 2017-11-26]  (pol.).
  22. Wyborcza.pl, trojmiasto.wyborcza.pl [dostęp 2018-12-22] .
  23. Mały Modelarz”. , GPM (modele kartonowe)

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Dar Młodzieży" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy