Dundee Island


Na mapach: 63°30′S 55°55′W/-63,500000 -55,916667

Dundee Island w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Dundee Island[1] (hiszp. Isla Dundee[1]) – wyspa na Morzu Weddella na wschód od północno-wschodniego krańca Półwyspu Antarktycznego. Siedziba tymczasowej argentyńskiej bazy antarktyczna Petrel.

Spis treści

Geografia | edytuj kod

Wyspa leży na Morzu Weddella na wschód od północno-wschodniego krańca Półwyspu Antarktycznego (przylądka Trinity Peninsula) i na południe od Joinville Island, od której oddzielona jest przez cieśniny Active Sound i Firth of Tay (Antarctica)[2].

Prawie całą wyspę pokrywa lód[3]. Grubość pokrywy lodowej w środkowej części wyspy sięga 350 m[3]. Na wybrzeżu południowym znajduje się najwyższe wzniesienie wyspy (600 m n.p.m.), zbudowane ze skał wulkanicznych[3]. Wybrzeża wyspy pokrywają lodowce spływające do morza[3].

Leżące ok. 1,5 km na wschód od Dundee Island w zatoce Erebus and Terror Gulf dwie skały Eden Rocksostoją ptaków IBA z uwagi na zamieszkujące je kolonie pingwinów cesarskich[4]. W 1996 roku odnotowano tu ok. 20 tys. par w kolonii zachodniej i prawie 27 tys. par w kolonii wschodniej[4]. Na Eden Rocks zaobserwowano również gniazdujące warcabniki i wydrzyki antarktyczne[4]. Sporadycznie pojawia się tu petrelec olbrzymi, pochwodziób żółtodzioby, oceannik żółtopłetwy i mewa południowa[4].

Historia | edytuj kod

1 – Półwysep Antarktyczny; 2 – Wyspa Jamesa Rossa; 3 – D'Urville Island, 4 – Joinville Island; 5 – Dundee Island; 6 – Snow Hill Island; 7 Vega Island; 8 – Seymour Island; 9 – Andersson Island; 10 – Paulet Island; 11 – Lockyer Island; 12 – Eagle Island; 13 – Jonassen Island; 14 – Bransfield Island; 15 – Astrolabe Island; 16 – Tower Island; A – stacja w Zatoce Nadziei, B – stacja Marambio, C – stacja General Bernardo O’Higgins

Wyspa została zoczona w latach 1842–1843 roku przez brytyjskiego badacza Antarktydy Jamesa Clarka Rossa (1800–1862) podczas jego ekspedycji w latach 1839–1843[2]. Ross wziął ją za przedłużenie Joinville Island[5]. Komercyjna szkocka Wyprawa Wielorybnicza Dundee (ang. Dundee Whaling Expedition)[6] wykazała 5 stycznia 1893 roku, że Dundee Island jest wyspą i nadała jej nazwę na cześć szkockiego miasta Dundee – macierzystego portu wyprawy[2][a].

W listopadzie 1935 roku amerykański lotnik i badacz polarny Lincoln Ellsworth (1880–1951) używał wyspy jako bazy dla samolotu swojej wyprawy antarktycznej[2] – pierwszego przelotu trans-antarktycznego[5]. Startując z Dundee Island, dotarł do Zatoki Wielorybiej 15 grudnia 1935 roku[8].

W latach 1945–1954 wyspa została zbadana przez Falkland Islands Dependencies Survey, a w latach 1956-57 Falkland Islands and Dependencies Aerial Survey Expedition (FIDASE) wykonało jej zdjęcia z powietrza[2].

W latach 1967–1978 na północno-wschodnim krańcu wyspy Petrel Cove[5] funkcjonowała argentyńska stacja antarktyczna Petrel, wzniesiona na bazie schronu z 1952 roku, według planów argentyńskiej marynarki wojennej[3]. Stacja została opuszczona po pożarze w 1974 roku, następnie reaktywowana jako stacja letnia i ostatecznie zamknięta w 1978 roku[3]. Odtąd funkcjonuje jako baza tymczasowa[3]. Planowane jest powtórne otwarcie stacji jako bazy całorocznej[3].

Uwagi | edytuj kod

  1. Geographic Names Information System podaje, że wyspa została odkryta 8 stycznia 1893 roku przez Thomasa Robertsona, kapitana „Active” – jednego ze statków Wyprawy Wielorybniczej Dundee[7]; natomiast Mills (2003) potwierdza, że Robertson jedynie wykazał 5 stycznia 1893 roku, że Dundee Island to wyspa i nadał jej nazwę, zob. Mills 2003 ↓, s. 201.

Przypisy | edytuj kod

  1. a b KSNG 2006 ↓, s. 24.
  2. a b c d e SCAR Composite Gazetteer of Antarctica: Dundee Island (ang.). [dostęp 2020-11-01].
  3. a b c d e f g h Base Petrel (hiszp.). Fundación Marambio. [dostęp 2020-11-01].
  4. a b c d BirdLife International: Important Bird Areas factsheet: Eden Rocks (ang.). 2020. [dostęp 2020-11-01].
  5. a b c Mills 2003 ↓, s. 201.
  6. Speak 2007 ↓, s. 353.
  7. USGS Geographic Names Information System – Dundee Island
  8. Riffenburgh 2007 ↓, s. 114.

Bibliografia | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Dundee Island" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy