Dzielnica (województwo opolskie)


Na mapach: 50°13′37″N 18°12′57″E/50,226944 18,215833

Dzielnica (województwo opolskie) w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Nieoficjalny herb wsi Dzielnica

Dzielnica (dodatkowa nazwa w j. niem. Dzielnitz) – wieś w Polsce, położona w województwie opolskim, w powiecie kędzierzyńsko-kozielskim, w gminie Cisek.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa opolskiego.

Spis treści

Nazwa | edytuj kod

Nazwa miejscowości wywodzi się od polskiego określenia dzielnicy, oznaczającej jednostkę podziału, wydzieloną część całości[1]. Heinrich Adamy w swoim opracowaniu na temat nazw miejscowych na Śląsku, wydanym w 1888 r. we Wrocławiu, wymienia pierwotną nazwę miejscowości jako Dzielnice, podając jej znaczenie Grenzegebiet (pol. granica obszaru, terytorium[1]. Nazwa miejscowości została później fonetycznie zgermanizowana na Dzelnitz[1] i utraciła swoje pierwotne znaczenie.

Wieś wzmiankowana po raz pierwszy w łacińskim dokumencie z 1228 roku wydanym przez Kazimierza I opolskiego gdzie wymieniona jest w szeregu miejscowości założonych na prawie polskim iure polonico[2] w zlatynizowanej, staropolskiej formie Dzelnicza[3]. Później nazwa została zgermanizowana na Dzielnitz[3]. Ze względu na polskie pochodzenie 8 maja 1936 r. w miejsce zgermanizowanej nazwy naziści wprowadzili nową, całkowicie niemiecką nazwę Füllstein[4]. 9 września 1947 r. ustalono polską nazwę miejscowości – Dzielnica[5]

Historia | edytuj kod

Wykopaliska archeologiczne świadczą, że Dzielnica jest miejscem neolitycznych osad rolniczych, sprzed ok. 7,5 tys. lat. Na obszarze miejscowości znaleziono dowody na uprawę pszenicy, jęczmienia, lnu oraz (najstarsze w Europie) żyta, a także kilkucentymetrowy fragment glinianej figurki kobiety sprzed ok. 6,5 tys. lat, interpretowaną jako przejaw kultu przodków, płodności i obfitości. Na terenie Polski znanych jest ok. 10 tego rodzaju figurek bądź ich fragmentów, najbliższa z Raciborza-Ocic (tzw. „Wenus Ocicka”) zaginęła, istnieją tylko kopie[6].

W 1228 r. miejscowość Dzielnica była wzmiankowana jako własność klasztoru Norbertanek w Czarnowąsach.

Do głosowania podczas plebiscytu uprawnionych było w Dzielnicy 316 osób, z czego 280, ok. 88,6%, stanowili mieszkańcy (w tym 278, ok. 88,0% całości, mieszkańcy urodzeni w miejscowości). Oddano 313 głosów (ok. 99,1% uprawnionych), w tym 312 (ok. 99,7%) ważne; za Polską głosowały 164 osoby (ok. 52,4%), a za Niemcami 148 osób (ok. 47,3%)[7]. W 1933 r.[8] w miejscowości mieszkało 478 osób, a w 1939 r.[9] – 462 osoby[4].

Komunikacja | edytuj kod

W Dzielnicy znajduje się skrzyżowanie 2 dróg wojewódzkich: 422 i 427.

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c Heinrich Adamy: Die Schlesischen Ortsnamen ihre entstechung und bedeutung. Breslau: Verlag von Priebotsch`s Buchhandlung, 1888, s. 66.
  2. Colmar Grünhagen 1857 ↓, s. 4.
  3. a b Colmar Grünhagen 1866 ↓, s. 145.
  4. a b Michael Rademacher: Deutsche Verwaltungsgeschichte Schlesien, Kreis Cosel (niem.). 2006. [dostęp 2013-01-29].
  5. Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 9 września 1947 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1947 r. nr 124, poz. 778).
  6. Izabela Żbikowska. Pierwsze żyto w Europie. „Gazeta Wyborcza”, 2010-09-03. Opole: Agora SA (pol.). [dostęp 2013-01-29]. 
  7. Herbert Kunze: Landsmannschaft der Oberschlesier in Karlsruhe (niem.). [dostęp 2013-01-29].
  8. Stan na 16 czerwca.
  9. Stan na 17 maja.

Bibliografia | edytuj kod

  • Colmar Grünhagen: Regesten zur Schleisischen Geschichte. Breslau: Josef Max & COMP., 1866.
  • Colmar Grünhagen: Regesten zur Schleisischen Geschichte. Erster Band. Urkunden des klosters Czarowanz. Breslau: Josef Max & COMP., 1857.
Na podstawie artykułu: "Dzielnica (województwo opolskie)" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy