Edward Porębowicz


Edward Porębowicz w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Edward Franciszek Porębowicz (ur. 20 lutego 1862 w Warszawie, zm. 24 sierpnia 1937 we Lwowie) – polski romanista, poeta, tłumacz, badacz literacki.

Grobowiec Edward i Marii Porębowiczów

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Kształcił się w Galicji i za granicą. W 1880 ukończył gimnazjum w Tarnowie. W 1883 uzyskał absolutorium na wydziale filozoficznym Uniwersytetu Jagiellońskiego. Następnie studiował romanistykę, germanistykę i anglistykę w Berlinie, Monachium, Montpellier, Barcelonie i Florencji. Doktorat uzyskał w Wiedniu w 1890[1]. Habilitację uzyskał w 1897 na Uniwersytecie Franciszkańskim we Lwowie zostając docentem filologii romańskiej.

W 1899 został profesorem nadzwyczajnym i otrzymał katedrę filologii romańskiej we Lwowie. W 1907 otrzymał tytuł profesora zwyczajnego języków i literatur romańskich. Był uczonym wszechstronnym - działał zarówno w obszarze literatur romańskich, jak i wszystkich zachodnioeuropejskich. To on pierwszy wprowadził do nauki termin barok na oznaczenie okresu w dziejach literatury. Badał twórczość trzech wieszczów, pisywał wnikliwe recenzje. W 1920 został członkiem czynnym Towarzystwa Naukowego we Lwowie. Jego dorobek naukowy był imponujący. W roku akademickim 1925/26 został wybrany na rektora Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie. Otrzymał tytuł honorowego profesora tej uczelni.

Był członkiem czynnym Polskiej Akademii Umiejętności, członkiem czynnym i honorowym wielu towarzystw naukowych (w tym Związku Zawodowego Literatów Polskich). W 1909 był członkiem zwyczajnym Towarzystwa dla Popierania Nauki Polskiej[2].

Był też znakomitym poetą i tłumaczem największych arcydzieł literatury zachodniej, zwłaszcza Boskiej komedii i Życia nowego Dantego, ballad prowansalskich, Pieśni ludowych celtyckich, germańskich i romańskich, poematów Byrona (Don Juan), dramatów Calderóna, uczestnikiem spotkań młodych lwowskich literatów (grupa Płanetnicy) w willi Zaświecie Maryli Wolskiej. Przetłumaczył także dwie komedie Williama Szekspira: Stracone zachody miłosne (1895) i Wszystko dobre, co się dobrze kończy[3].

Do jego dokonań należą inspiratorskie dla polskich badań literackich studia z zakresu średniowiecza, literatury włoskiej i francuskiej, polskiego baroku (Andrzej Morsztyn) i modernizmu (wprowadził termin neoromantyzm). Jest autorem monografii o Dantem i o św. Franciszku.

Zmarł 24 sierpnia 1937, a 27 sierpnia 1937 został pochowany w grobowcu rodzinnym na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie[4][5][6].

Odznaczenia | edytuj kod

Wyróżnienia i nagrody | edytuj kod

Upamiętnienie | edytuj kod

W 1977 jedną z sal wykładowych Instytutu Filologii Romańskiej Uniwersytetu Wrocławskiego nazwano imieniem Edwarda Porębowicza.

Przypisy | edytuj kod

  1. Izabella Teresińska w: Dawni pisarze polscy od początków piśmiennictwa do Młodej Polski T.3. Warszawa: Fundacja Akademia Humanistyczna, 2002, s. 275–276. ISBN 83-87456-90-X.
  2. Sprawozdanie Wydziału Towarzystwa dla Popierania Nauki Polskiej za rok 1909. Lwów: Towarzystwo dla Popierania Nauki Polskiej (Lwów), 1909, s. 29.
  3. Dramaty Szekspira w przekładzie Edwarda Porębowicza oraz omówienie jego sylwetki i strategii tłumaczenia dostępne są w cyfrowym repozytorium Polski Szekspir UW.
  4. Pogrzeb ś. p. Edwarda Porębowicza. „Gazeta Lwowska”, s. 2, Nr 195 z 29 sierpnia 1937. 
  5. Jerzy Starnawski: Sylwetki lwowskich historyków literatury. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 1997, s. 45–60. ISBN 83-7171-037-2.
  6. Stanisław Nicieja: Cmentarz Łyczakowski we Lwowie w latach 1786–1986. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1988, s. 333. ISBN 83-04-02817-4.
  7. Order Odrodzenia Polski. Trzechlecie pierwszej kapituły 1921–1924. Warszawa: Prezydium Rady Ministrów, 1926, s. 20.
  8. M.P. z 1935 r. nr 257, poz. 305 „za wybitną twórczość krytyczno-literacką, naukową i publicystyczną w dziedzinie literatury pięknej”.
  9. Wysokie odznaczenie prof. Porębowicza. „Gazeta Lwowska”, s. 5, Nr 15 z 20 stycznia 1932. 
  10. Z powodu odznaczenia Edwarda Porębowicza. „Gazeta Lwowska”, s. 3, Nr 16 z 21 stycznia 1932. 
  11. Edward Porębowicz laureatem literackiej nagrody miasta Lwowa. „Gazeta Lwowska”, s. 1, Nr 9 z 14 stycznia 1937. 

Bibliografia | edytuj kod

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Edward Porębowicz" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy