Elateriformia


Sprężykokształtne w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii (Przekierowano z Elateriformia) Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Ovalisia mirifica z rodziny bogatkowatych Dascillus cervinus z rodziny Dascillidae Rhipicera z rodziny Rhipiceridae Samica świetlika świętojańskiego z rodziny świetlikowatych Malthinus punctatus z rodziny omomiłkowatych Byrrhus fasciatus z rodziny otrupkowatych Heterocerus fenestratus z rodziny Heteroceridae Elmis aenea z rodziny osuszkowatych Melasis buprestoides z rodziny goleńczykowatych Eubria palustris z rodziny Psephanidae Limnichus pygmaeus z rodziny Limnichidae

Sprężykokształtne[2] (Elateriformia) – infrarząd[1] lub seria[3][4] chrząszczy z podrzędu wielożernych (Polyphaga).

Obejmuje około 43,5 tysiąca lub 42,2 tysiąca (po wyłączeniu Scirtoidea) opisanych gatunków[5][6]. Nieznane są synapomorfie grupy[6]. Cechują się różnorodną biologią. Larwy zasiedlają wodę, glebę, ściółkę i rośliny. Różne gatunki żywią się martwą materią organiczną, drewnem, aktywnie polują na żywe zwierzęta, a larwy Rhipiceridae są ektopasożytami cykad. Czasem imagines nie pobierają pokarmu[5]. Znane są w tej grupie bioluminescencja, neotenia i nadprzeobrażenie[6][5].

Spis treści

Systematyka | edytuj kod

Systematyka sprężykokształtnych jest niestabilna[6]. W 1955 Crowson używał w podobnym zakresie taksonu Dasciliiformia, natomiast w 1960 zastąpił go taksonem Elateriformia, wyłączając zeń goleńczykowate, Clambidae i Scirtidae. W systematyce Lawrence'a i Newtona z 1995 do Elateriformia zaliczone zostały 4 nadrodziny: Dascilloidea, Buprestoidea, Byrrhoidea i Elateroidea[7]. W pracy Boucharda i innych z 2011 zaliczono doń także Scirtoidea[4]. Według wyników analizy morfologicznej Lawrence'a i innych z 2011, obejmującej cechy larw i imagines, większość Scirtoidea tworzy wraz Derodontidae i Nosodendridae osobny klad, stąd autorzy sklasyfikowali tę nadrodzinę we własnej serii Scirtiformia[8]. Wyniki analiz molekularnych Kurdaty i innych z 2014 wskazują, że Scirtoidea wraz z częścią Derodontoidea zajmują pozycję bazalną w obrębie chrząszczy wielożernych, odległą od Elateriformia, które były monofiletyczne po ich wyłączeniu. Same Elateriformia tworzą natomiast klad wraz ze Staphyliniformia, Scarabaeiformia i Bostrichiformia, dla tych ostatnich będąc grupą siostrzaną. Relacje pomiędzy poszczególnymi nadrodzinami Elateriformia pozostają niepewne[6].

Podział wg Lawrence'a i innych z 2011 | edytuj kod

Podział wg Boucharda i innych z 2011 | edytuj kod

Podział wg Lawrence'a i Newtona z 1995 | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. a b Elateriformia, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Roland Gerstmeier: Chrząszcze. Rozpoznawanie i oznaczanie. przeł. Henryk Grabarczyk. Multico, seria: Przewodnik Kieszonkowy. ISBN 83-7073-105-8.
  3. Lech Borowiec: Klasyfikacja Coleoptera. W: Iconographia Coleopterorum Poloniae [on-line]. [dostęp 2014-01-16].
  4. a b PatriceP. Bouchard PatriceP. i inni, Family-group names in Coleoptera (Insecta), „ZooKeys”, 88, 2011, s. 1-972, DOI10.3897/zookeys.88.807 .
  5. a b c Marek Wanat: Rząd: chrząszcze — Coleoptera. W: Zoologia t. 2 Stawonogi cz. 2 Tchawkodyszne. Czesław Błaszak (red.). Wydawnictwo Naukowe PWN, 2012, s. 300-302.
  6. a b c d e Robin Kundrata, Milada Bocakova, Ladislav Bocak. The comprehensive phylogeny of the superfamily Elateroidea (Coleoptera: Elateriformia). „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 76, s. 162-171, 2014. DOI: 10.1016/j.ympev.2014.03.012
  7. Rolf G. Beutel, Richard A.B. Leschen, Ladislav Bocak, Milada Bocakova: Elateriformia. W: Richard A.B. Leschen, Rolf G. Beutel, John F. Lawrence: Coleoptera, Beetles. Vol. 2: Morphology and Systematics (Archostemata, Adephaga, Myxophaga, Polyphaga patim). Wyd. II. Berlin, Boston: Walter de Gruyter & Co., 2016, seria: Handbook of Zoology.
  8. John F. Lawrence, Adam Ślipiński, Ainsley E. Seago, Margaret K. Thayer, Alfred F. Newton, Adriana E. Marvaldi. Phylogeny of the Coleoptera Based on Morphological Characters of Adults and Larvae. „Annales Zoologici”. 61 (1), s. 1-217, 2011. DOI: 10.3161/000345411X576725
Na podstawie artykułu: "Elateriformia" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy