Entoloma byssisedum


Dzwonkówka muszelkowata w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii (Przekierowano z Entoloma byssisedum) Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Dzwonkówka muszelkowata (Entoloma byssisedum (Pers.) Donk) – gatunek grzybów z rodziny dzwonkówkowatych (Entolomataceae)[1].

Spis treści

Systematyka i nazewnictwo | edytuj kod

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Entoloma, Entolomataceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].

Po raz pierwszy takson ten zdiagnozował w 1800 r. Ch.H. Persoon nadając mu nazwę Agaricus byssisedus. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadał mu w 1949 r. M.A. Donk, przenosząc go do rodzaju Entoloma[1].

Synonimy[2]:

  • Agaricus byssisedus Pers. 1800
  • Claudopus byssisedus (Pers.) Gillet 1876
  • Crepidotus byssisedus (Pers.) P. Kumm. 1871
  • Entoloma byssisedum (Pers.) Donk, 1949 var. byssisedum
  • Entoloma byssisedum var. microsporum Esteve-Rav. & Noordel. 2004
  • Rhodophyllus byssisedus (Pers.) Quél. 1886

Nazwę polską zaproponował Władysław Wojewoda w 2003 r.[3]

Morfologia | edytuj kod

Kapelusz

Średnica 3–11 mm, kształt płaskowypukły, czasami wklęsły lub muszelkowaty. Brzeg nieregularnie falisty, początkowo podgięty, potem wyprostowany. Jest niehigrofaniczny i nieprzeźroczysty (nie prześwitują blaszki). Powierzchnia gładka, bladoszara lub brązowa, promieniście włóknista lub włochata, czasami strefowana, matowa lub błyszcząca[4].

Blaszki

Średniogęste, w liczbie 10-25, z międzyblaszkami (I = 0-5), cienkie, przyrośnięte lub zbiegające. Początkowo są białe lub jasnoszare, potem różowo-brązowe. Ostrza równe lub nieco poszarpane, tej samej barwy co blaszki[4].

Trzon

Wysokość 1-5 mm, grubość do 0,5-1 mm, początkowo czasem centralny, potem mimośrodowy lub boczny, pełny. Powierzchnia tej samej barwy co kapelusz, oprószona lub wyraźnie jedwabista i prążkowana, czasami z białymi strzępkami grzybni u podstawy[4].

Miąższ

Bardzo cienki. Zapach mączny, szczególnie podczas cięcia lub po zgnieceniu. Smak mączno-zjełczały[4].

Cechy mikroskopowe

Zarodniki (9,5-) 10,0-12,0 (-11,5) × 6,5-8,0 μm, w widoku z boku nieregularnie 5-7-kątowe. Podstawki 22-37 × 9-11.5 μm, 4-, rzadko również 2-zarodnikowe, ze sprzążkami. Cystyd brak. Strzępki w komórkach skórki o szerokości 2-9 μm, promieniowo ułożone, czasami tworzące przejście do trichodermy z nabrzmiałymi końcami o szerokości do 15 μm. Błony pigmentowe w komórkach skórki inkrustowane. Strzępki ze sprzążkami, ale tylko w hymenium i subhymenium[4].

Występowanie i siedlisko | edytuj kod

Dzwonkówka muszelkowata znana jest głównie w Europie. Jest tutaj szeroko rozprzestrzeniona od Hiszpanii po północne rejony Półwyspu Skandynawskiego. Poza Europą odnotowano jej występowanie w Kalifornii w USA oraz na Nowej Zelandii[5]. Jest rzadka, ale prawdopodobnie często niedostrzegana z powodu niewielkich rozmiarów. Prawdopodobnie występuje na całym świecie w regionach o klimacie umiarkowanym i borealnym[4]. W piśmiennictwie naukowym do 2003 r. na terenie Polski podano 7 stanowisk[3]. Aktualne stanowiska podaje internetowy atlas grzybów[6]. Dzwonkówka muszelkowata znajduje się na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski. Ma status R – gatunek rzadki[7]. Znajduje się na listach gatunków zagrożonych także w Niemczech i Słowacji[3].

Saprotrof. Rośnie pojedynczo lub w grupach na ziemi lub na mchach, zgniłych liściach, drewnie itp.[4]

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c Index Fungorum (ang.). [dostęp 2018-12-07].
  2. Species Fungorum (ang.). [dostęp 2018-12-07].
  3. a b c Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
  4. a b c d e f g Mycobank. Entoloma bysssedum. [dostęp 2018-12-07].
  5. Discover Life Maps. [dostęp 2018-12-07].
  6. Aktualne stanowiska dzwonkówki muszelkowatej w Polsce. [dostęp 2018-12-07].
  7. Zbigniew Mirek: Red list of plants and fungi in Poland = Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany. Polish Academy of Sciences, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
Identyfikatory zewnętrzne (takson):
Na podstawie artykułu: "Entoloma byssisedum" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy