Franciszek Skibiński


Franciszek Skibiński w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Franciszek Skibiński jako generał brygady (1968) Nagrobek Franciszka Skibińskiego na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie

Franciszek Maria Skibiński (ur. 15 sierpnia 1899 w Monachium, zm. 16 maja 1991 w Warszawie[1]) – generał dywizji Wojska Polskiego, pisarz wojskowy, teoretyk i badacz sztuki wojennej, doktor nauk wojskowych.

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Syn Władysława Skibińskiego[2] i Zofii z domu Królikowskiej (1870–1942)[3]. Jego młodszą siostrą była Maria Skibniewska. Uczył się początkowo w Gimnazjum im. Mikołaja Reja w Warszawie (klasy I–VI, 1909–1915), później (klasy VII i VIII, 1915–1917) w polskim gimnazjum w Kijowie, gdzie zdał maturę. We wrześniu 1917 wstąpił jako ochotnik do Wojska Polskiego, gdzie do maja 1918 był wolontariuszem w 1 Pułku Ułanów[4]. Z grupą ułanów po rozbrojeniu pułku wstąpił do POW na Ukrainie[4]. W listopadzie 1918 przybył do Warszawy, gdzie brał udział w rozbrajaniu Niemców[5]. W styczniu 1919 został ranny podczas walk w obronie Przemyśla i Lwowa[4].

Po skończeniu Szkoły Kawalerii w Starej Wsi w stopniu podporucznika został przydzielony od listopada 1919 do 14 pułku Ułanów Jazłowieckich[4], w którym podczas wojny 1920 dowodził plutonem 1 szwadronu[4]. 15 sierpnia 1923 ze stanowiska oficera ordynansowego dowódcy VI Brygady Jazdy przydzielony został do macierzystego 14 puł[6]. W 1925 skończył w Grudziądzu kurs dowódców szwadronów[4], a w latach 1926–1931 był instruktorem wyszkolenia bojowego w Centrum Wyszkolenia Kawalerii w Grudziądzu[4]. Służąc w 14 pułku został awansowany w 1927 na rotmistrza[4]. W 1931 służył w 3 pułku strzelców konnych na stanowisku dowódcy szwadronu[4], a od jesieni 1932 do 1935 w Wyższej Szkole Wojennej[4]. Powraca do barw 14 pułku i zostaje szefem sztabu 10 Brygady Kawalerii w Rzeszowie[4]. Mianowany majorem dyplomowanym w 1936[4]. Od listopada 1937 był szefem sztabu 10 Brygady Kawalerii.

W okresie od września do grudnia 1938 uczestniczył w zajęciu Zaolzia. W okresie od 1 września do 19 września 1939 uczestniczył w kampanii wrześniowej. Po agresji ZSRR na Polskę 19 września 1939, razem z całą brygadą przekroczył granicę z Węgrami, a już 26 września przybył do obozu Coëtquidan w Bretanii (Francja). W dniach 10–18 czerwca 1940 uczestniczył w kampanii francuskiej. Następnie przez Hiszpanię, Portugalię i Gibraltar 3 września 1940 dotarł do Liverpoolu. Brał udział w organizacji 1 Dywizji Pancernej Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie pod dowództwem gen. Stanisława Maczka. Kolejno szef sztabu 10 Brygady Kawalerii Pancernej, dowódca 10 Pułku Strzelców Konnych i dowódca 3 Brygady Strzelców w składzie dywizji. Od sierpnia 1944 do maja 1945 wraz z dywizją uczestniczył w kampanii w zachodniej Europie. Wojnę zakończył w stopniu pułkownika.

Od 21 sierpnia 1945 do 1947 zastępca dowódcy 2 Warszawskiej Dywizji Pancernej w składzie II Korpusu Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. W lipcu 1947 powrócił do Polski, został wykładowcą w Akademii Sztabu Generalnego. W kwietniu 1951 aresztowany przez organa Informacji Wojskowej, a 28 kwietnia 1952 skazany wyrokiem Najwyższego Sądu Wojskowego w tzw. sprawie nowego kierownictwa konspiracji wojskowej na karę śmierci za zdradę ojczyzny. 19 listopada 1952 prezydent Bolesław Bierut nie skorzystał z prawa łaski, ale wstrzymał wykonanie kary śmierci, co było związane z wykorzystaniem Skibińskiego, jako świadka w innych procesach dotyczących „spisku w wojsku”. Dopiero 25 stycznia 1954 Przewodniczący Rady Państwa, Aleksander Zawadzki skorzystał z prawa łaski. Osadzony w Zakładzie Karnym we Wronkach Skibiński podjął głodówkę protestując przeciwko niesprawiedliwemu wyrokowi. 4 kwietnia 1956 Najwyższy Sąd Wojskowy wznowił postępowanie w jego sprawie, a po dwóch dniach Naczelna Prokuratura Wojskowa umorzyła je z powodu braku dowodów winy. W 1963 obronił doktorat za pracę pt. „Bitwa w Normandii we wrześniu 1944 roku”[7]. W sierpniu 1964 przeszedł w stan spoczynku.

Prezes Komitetu Budowy Pomnika Tysiąclecia Jazdy Polskiej. Prezes Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Belgijskiej. Wieloletni członek Komitetu Redakcyjnego kwartalnika Wojskowy Przegląd Historyczny. Wiceprezes Rady Naczelnej ZBoWiD 1958–1990. Od 1988 był członkiem Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa[8]. W latach 1981–1983 członek prezydium Ogólnopolskiego Komitetu Frontu Jedności Narodu. Członek Rady Krajowej PRON w 1983[9]. W 1987 wszedł w skład polskiej sekcji ruchu „Emerytowani Generałowie na rzecz Pokoju i Rozbrojenia”. 11 listopada 1988 wszedł w skład Honorowego Komitetu Obchodów 70. rocznicy Odzyskania Niepodległości przez Polskę, którego przewodnictwo objął I sekretarz KC PZPR gen. armii Wojciech Jaruzelski.

Pochowany na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie. W pogrzebie uczestniczył m.in. b. prezydent RP gen. armii Wojciech Jaruzelski[10].

Przebieg służby wojskowej | edytuj kod

Awanse generalskie | edytuj kod

Ordery i odznaczenia | edytuj kod

Wybrane prace | edytuj kod

  • Ułańska młodość 1917–1939, Warszawa 1989, ​ISBN 83-11-07705-3​,
  • Pierwsza pancerna, Warszawa 1979,
  • O sztuce wojennej na północno-zachodnim teatrze działań wojennych 1944–1945, Warszawa 1989,
  • Dowodzenie jednostkami polskimi na Zachodzie w skali operacyjnej: (wybrane przykłady), Warszawa 1973,
  • Falaise, Warszawa 1971,
  • Axel, Warszawa 1979,
  • Bitwa o Kretę: maj 1941, Warszawa 1983,
  • Wojska pancerne w II wojnie światowej, Warszawa 1982,
  • Ardeny, Warszawa 1966,
  • Dowodzenie wojskami koalicji na tle bitwy w Normandii, Warszawa 1963
  • Zbiór ćwiczeń bojowych i kawaleryjskich, Warszawa 1935 (razem z mjr. dypl. Franciszkiem Stachowiczem)

Przypisy | edytuj kod

  1. Franciszek Maria Skibiński, Sejm-Wielki.pl [dostęp 2018-12-26] .
  2. Władysław Skibiński, Sejm-Wielki.pl [dostęp 2018-12-26] .
  3. Zofia Królikowska, Sejm-Wielki.pl [dostęp 2018-12-26] .
  4. a b c d e f g h i j k l O kawalerii polskiej XX wieku s. 40-41
  5. Franciszek Skibiński – od ułana do generała, www.konflikty.pl [dostęp 2018-12-27] .
  6. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 59 z 11 września 1923 roku, s. 558.
  7. Franciszek Skibiński – od ułana do generała, Konflikty.pl, 14 kwietnia 2013 [dostęp 2019-01-19] .
  8. Skład Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa 1988–2011, radaopwim.gov.pl [dostęp 2011-11-06]
  9. „Trybuna Robotnicza”, nr 109 (12 961), 10 maja 1983, s. 6.
  10. Janusz Królikowski, Generałowie i Admirałowie Wojska Polskiego 1943-1990 Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 2010, tom III (M-S), str. 436
  11. Antoni Grudziński: Lista żołnierzy odznaczonych. s. 259. [dostęp 2017-01-02].
  12. Dekret Wodza Naczelnego L. 3295 z 1921 r. (Dziennik Personalny z 1922 r. Nr 1, s. 7)
  13. Antoni Grudziński: Lista żołnierzy odznaczonych. s. 256, 281. [dostęp 2017-01-02].
  14. M.P. z 1938 r. nr 258, poz. 595.
  15. Krzyże Czynu Bojowego Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie dla kombatantów. „Nowiny”. Nr 252, s. 1, 31 października - 1 listopada 1989. 
  16. Antoni Grudziński: Lista żołnierzy odznaczonych. s. 291. [dostęp 2017-01-02].
  17. Antoni Grudziński: Lista żołnierzy odznaczonych. s. 292. [dostęp 2017-01-02].
  18. Antoni Grudziński: Lista żołnierzy odznaczonych. s. 293. [dostęp 2017-01-02].
  19. Antoni Grudziński: Lista żołnierzy odznaczonych. s. 293. [dostęp 2017-01-02].

Bibliografia | edytuj kod

  • FranciszekF. Skibiński FranciszekF., Ułańska młodość 1917–1939, Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1989, ISBN 83-11-07705-3 .
  • Franciszek Skibiński, Pierwsza pancerna, Warszawa 1979.
  • Czesław Szafran, Lech Kowalski, Z żałobnej karty. Gen. dyw. Franciszek Skibiński (1899–1991), Wojskowy Przegląd Historyczny nr 2 (136) z 1991.
  • Cezary Leżeński, O kawalerii polskiej XX wieku, Ossolineum 1991.
  • Jerzy Poksiński, TUN. Tatar–Utnik–Nowicki, Represje wobec oficerów Wojska Polskiego w latach 1949-1956, Warszawa 1992, ​ISBN 83-11-07980-3
  • V Kongres ZBoWiD Warszawa 8-9 maja 1974, Książka i Wiedza, Warszawa 1976.
  • VI Kongres ZBoWiD Warszawa 7-8 maja 1979, Wydawnictwo ZG ZBoWiD, Warszawa 1979,
  • VII Kongres ZBoWiD, Wydawnictwo ZG ZBoWiD, Warszawa 1985.
  • Wojskowy Przegląd Historyczny, 1987, nr 3 (121), str. 229
  • Za Wolność i Lud, nr 33 (1078) z 18 sierpnia 1984, str. 6
  • Cezary Leżeński, Lesław Kukawski: O kawalerii polskiej XX wieku. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1991, s. 40-41. ISBN 83-04-03364-X.
Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Franciszek Skibiński" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy