Giełczyn (powiat łomżyński)


Na mapach: 53°07′25″N 22°04′22″E/53,123611 22,072778

Giełczyn (powiat łomżyński) w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Giełczynwieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie łomżyńskim, w gminie Łomża[5][4].

Wieś położona jest na północno-wschodnim krańcu Międzyrzecza Łomżyńskiego.

Spis treści

Historia | edytuj kod

W latach 1921–1939 wieś leżała w województwie białostockim, w powiecie łomżyńskim, w gminie Kupiski.

Według Powszechnego Spisu Ludności z 1921 roku wieś zamieszkiwało 481 osób, 445 było wyznania rzymskokatolickiego, 2 prawosławnego a 34 mojżeszowego. Jednocześnie 445 mieszkańców zadeklarowało polską przynależność narodową, 2 rosyjską, 34 żydowską. Było tu 61 budynków mieszkalnych[6]. Miejscowość należała do parafii rzymskokatolickiej w Łomży. Podlegała pod Sąd Grodzki i Okręgowy w Łomży; właściwy urząd pocztowy mieścił się w Łomży[7].

W wyniku napaści ZSRR na Polskę we wrześniu 1939 miejscowość znalazła się pod okupacją sowiecką, a od czerwca 1941 roku pod okupacją niemiecką. Od 22 lipca 1941 do 1945 włączona została w skład powiatu Landkreis Lomscha w Bezirk Bialystok III Rzeszy[8].

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa łomżyńskiego.

Zbrodnia w Lesie Giełczyńskim | edytuj kod

 Osobny artykuł: Zbrodnia w Lesie Giełczyńskim.

Pobliski las jest częścią wielkiego kompleksu leśnego, zwanego Czerwonym Borem. Na skraju tego lasu, w pobliżu wsi Giełczyn, Niemcy w okresie 1941-1944 przeprowadzali masowe egzekucje Polaków oraz Żydów z łomżyńskiego getta[9], których ofiarą padło łącznie około 12 000 osób (z czego 7000 Żydów)[10].

Na miejscu egzekucji znajdują się trzy pamiątkowe pomniki (w głównych miejscach mordów) i głaz pamiątkowy wystawiony przez Żydów z Izraela (byłych mieszkańców Łomży)[11].

Przypisy | edytuj kod

  1. Wieś Giełczyn w liczbach, [w:] Polska w liczbach [online], polskawliczbach.pl [dostęp 2021-02-05]  (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  2. GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r..
  3. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 295 [dostęp 2020-12-22] [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22] .
  4. a b c GUS. Rejestr TERYT.
  5. a b Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200).
  6. Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej: opracowany na podstawie wyników pierwszego powszechnego spisu ludności z dn. 30 września 1921 r. i innych źródeł urzędowych., t. T. 5, województwo białostockie, 1924, s. 52 .
  7. Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej z oznaczeniem terytorjalnie im właściwych władz i urzędów oraz urządzeń komunikacyjnych, Przemyśl, Warszawa 1933, s. 435 .
  8. Karte: Landkreis Lomscha 1. 8. 1944 – Städte und Amtsbezirke, www.territorial.de [dostęp 2020-04-19] .
  9. Marta Kurkowska-Budzan, „The Second World War In Past And Present Polish Landscape Of Memory.” Jagiellonian University, Institute of History.
  10. Przemysław Burchard: Pamiątki i zabytki kultury żydowskiej w Polsce. Warszawa: 1990, s. 66.
  11. Giełczyn koło Łomży. Pro Patria Poland Team 2018-04-03. [dostęp 2018-04-03].

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Gmina Łomża

Gmina Kupiski (II Rzeczpospolita)
Na podstawie artykułu: "Giełczyn (powiat łomżyński)" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy