Goździeniec gliniasty


Goździeniec gliniasty w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Goździeniec gliniasty (Clavaria argillacea Pers.) – gatunek grzybów należący do rodziny goździeńcowatych (Clavariaceae)[1].

Spis treści

Systematyka i nazewnictwo | edytuj kod

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Clavaria, Clavariaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].

Synonimy[2]:

  • Clavaria argillacea Fr. 1821 var. argillacea
  • Clavaria argillacea var. brevispora Corner 1950
  • Clavaria argillacea var. gracillima Corner 1950
  • Clavaria argillacea var. pusilla Corner 1967
  • Clavaria argillacea var. sphagnicola Corner 1950
  • Geoglossum argillaceum (Pers.) Fr. 1818
  • Geoglossum argillaceum (Pers.) Fr. 1818 var. argillaceum
  • Geoglossum argillaceum var. montanum Fr. 1818

Nazwę polską nadali Barbara Gumińska i Władysław Wojewoda w 1983 r.[3].

Morfologia | edytuj kod

Owocnik

Zazwyczaj owocniki tworzą niewielkie skupiska. Pojedynczy ma postać maczugowatej pałeczki o wysokości do 15 cm i grubości 2–12 mm, zazwyczaj prostej, czasami robakowato wygiętej. Powierzchnia gładka lub nieregularnie prążkowana, zazwyczaj matowa, cytrynowożółta, czasami z szarym lub oliwkowym odcieniem[4]. Miąższ białawy, kruchy i bez wyraźnego zapachu i smaku[5].

Cechy mikroskopowe

Strzępki bezbarwne i przezroczyste (hialinowe), o szerokości 2–15 μm, bez sprzążek. Podstawki maczugowate, o długości do 45-50 μm ze sprzążką bazalną. Zarodniki cylindryczne, cienkościenne, hialinowe, o rozmiarach (8–) 10 –12 × 4 –5 μm[4].

Występowanie i siedlisko | edytuj kod

Znane jest występowanie tego gatunku tylko we wschodniej części Ameryki Północnej, Europie i Nowej Zelandii. W Europie jest szeroko rozprzestrzeniony; występuje od Hiszpanii po Islandię i północne rejony Półwyspu Skandynawskiego (około 68° szerokości geograficznej)[6]. W Polsce gatunek rzadki. Znajduje się na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski. Ma status R – gatunek potencjalnie zagrożony z powodu ograniczonego zasięgu geograficznego i małych obszarów siedliskowych[7]. Znajduje się na listach gatunków zagrożonych także w Niemczech i Holandii[3]. W piśmiennictwie naukowym na terenie Polski do 2003 r. podano 8 stanowisk tego gatunku[3]. Więcej stanowisk i aktualnych podaje internetowy atlas grzybów[8].

Owocniki rosną na ziemi w lasach i zaroślach, wśród traw i mchów na wrzosowiskach, torfowiskach. Pojawiają się od lipca do listopada[3]. Zazwyczaj rosną kępkami. Prawdopodobnie tworzy mikoryzę z roślinami z rodziny wrzosowatych[4].

Gatunki podobne | edytuj kod

Najłatwiej odróżnić goździeńca gliniastego od innych goździeńców po żółtawej barwie i występowaniu w towarzystwie roślin wrzosowatych. Mikroskopowo odróżnia się stosunkowo dużymi i cylindrycznymi zarodnikami[4].

Przypisy | edytuj kod

  1. a b Index Fungorum (ang.). [dostęp 2017-12-23].
  2. Species Fungorum (ang.). [dostęp 2017-12-23].
  3. a b c d Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
  4. a b c d Peter Roberts. Yellov Clavaria species in the British Isles. [dostęp 2017-12-23].
  5. Barbara Gumińska, Władysław Wojewoda: Grzyby i ich oznaczanie. Warszawa: PWRiL, 1985. ISBN 83-09-00714-0.
  6. Discover Life Maps. [dostęp 2015-12-16].
  7. Zbigniew Mirek: Red list of plants and fungi in Poland = Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany. Polish Academy of Sciences, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
  8. Aktualne stanowiska goździeńca gliniastego w Polsce. [dostęp 2017-12-23].
Na podstawie artykułu: "Goździeniec gliniasty" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy