Gospodarka Poznania


Gospodarka Poznania w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Poznań jest ośrodkiem produkcji, handlu, logistyki[1] oraz turystyki biznesowej. Międzynarodowe Targi Poznańskie są największym w kraju organizatorem imprez targowych, a także konferencji i kongresów.

Panorama centrum Poznania widziana z Winograd

Spis treści

Produkt krajowy brutto | edytuj kod

W 2010 r. łączna wartość produktu krajowego brutto wytworzonego w Poznaniu wyniosła 40,2 mld zł – co stanowiło trzeci wynik w kraju, po Warszawie (191,8 mld) i Krakowie (42,3 mld). Wielkość ta jest porównywalna do wartości PKB wytworzonego w podregionie katowickim (39,7 mld), a większa m.in. od wyniku podregionu trójmiejskiego (38,7 mld), Wrocławia (35,7 mld), Łodzi (33,9 mld), czy Szczecina (18,5 mld)[2].

W 2010 r. Poznań wytworzył 2,8% PKB Polski, co równocześnie stanowiło 30,5% produktu krajowego brutto województwa wielkopolskiego[2].

Poznań charakteryzuje wysoki poziom wytwarzanego PKB. Jego wielkość regularnie wzrasta, jednak przyrost ten jest często niższy niż w innych dużych miastach.

Wartość wytworzonego PKB w przeliczeniu na 1 mieszkańca jest wskaźnikiem mało obiektywnym, gdyż od wielu lat liczba mieszkańców stolicy Wielkopolski systematycznie spada ze względu na przeprowadzanie się ludności miasta do ościennych gmin powiatu poznańskiego.

Największy udział w tworzeniu produktu krajowego brutto dla miasta Poznania w 2010 r. miały następujące sektory gospodarki[2]:

  • 35,6% – handel i naprawy, zakwaterowanie i gastronomia, transport i magazynowanie, informacja i komunikacja
  • 25,5% – pozostałe usługi (m.in. działalność naukowa, usługi administrowania, administracja publiczna, obrona narodowa, ubezpieczenia społeczne, edukacja, opieka zdrowotna i pomoc społeczna, działalność kulturalna)
  • 21,4% – przemysł
  • 10,2% – działalność finansowa i ubezpieczeniowa, obsługa rynku nieruchomości
  • 7,2% – budownictwo

Inwestycje publiczne | edytuj kod

W latach 2009–2012 miasto Poznań wydało na inwestycje łącznie ponad 3158 mln zł, co w przeliczeniu na jednego mieszkańca daje kwotę 5734 zł. Jest to trzeci wynik w Polsce po Warszawie i Wrocławiu. Zbliżoną kwotę na inwestycje wydano również w Gdańsku[4][5].

Większe inwestycje realizowane w Poznaniu | edytuj kod

Wybrane inwestycje publiczne oraz partnerstwa publiczno-prywatnego w Poznaniu:

  • ok. 750 mln zł – przebudowa Stadionu Miejskiego (oddanie do użytku: 2010-2012 r.)[6]
    • + ok. 45 mln zł – przebudowa dróg wokół Stadionu Miejskiego (oddanie do użytku: 2012 r.)[6]
  • ok. 725 mln zł – budowa spalarni odpadów w poznańskim Karolinie o wydajności 210 tys. ton śmieci rocznie (oddanie do użytku: 2015-2016 r.)[7]
  • ok. 481 mln zł – zakup 75 autobusów, 26 minibusów i 45 tramwajów (dostawa: 2011–2012 r.)[8]
  • ok. 335 mln zł – przebudowa węzła komunikacyjnego Rondo Kaponiera oraz Mostu Dworcowego i fragmentów ul. Roosevelta (oddanie do użytku: 2012-2015 r.)[9]
  • ok. 300 mln zł – modernizacja Stacji Uzdatniania Wody w Mosinie (oddanie do użytku: 2015 r.)[10][11]
  • ok. 291 mln zł – rozbudowa i modernizacja terminalu pasażerskiego, budowa równoległej drogi kołowania z drogami szybkiego zejścia, budowa stanowiska do odladzania oraz rozbudowa płyty postojowej w Porcie Lotniczym Poznań-Ławica (oddanie do użytku: 2012–2013 r.)[12]
  • ok. 273 mln zł – budowa parku wodnego z kompleksem basenów sportowych Termy Maltańskie (oddanie do użytku: 2011 r.)[13]
    • + ok. 20 mln zł – przebudowa dróg wokół Term Maltańskich (oddanie do użytku: 2012 r.)[13]
  • ok. 63 mln Euro (251 mln zł) – budowa Wielkopolskiego Centrum Zaawansowanych Technologii UAM w Kampusie Morasko (oddanie do użytku: 2013 r.)[14]
  • ok. 225 mln zł – budowa 2,5 km trasy tramwajowej z osiedla Lecha na Franowo (oddanie do użytku: 2012 r.)[15]
  • ok. 208 mln zł – budowa nowej zajezdni tramwajowej na Franowie dla 150 tramwajów (oddanie do użytku: 2013 r.)[16]
  • ok. 190 mln zł – budowa Wydziału Chemii UAM w Kampusie Morasko (oddanie do użytku: 2011 r.)[17]
  • ok. 175 mln zł – budowa nowego gmachu Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego przy al. Niepodległości (oddanie do użytku: 2014 r.)[18]
  • ok. 160 mln zł – budowa nowego dworca kolejowego Poznań Główny przy C.H. Poznań City Center, remont peronów 1-3 oraz montaż 88 elektronicznych ekranów informacyjnych (oddanie do użytku: 2012–2013 r.)[19]
  • ok. 146 mln zł – budowa nowego gmachu Sądu Okręgowego i Rejonowego przy ul. Solnej / Kościuszki (oddanie do użytku: 2016 r.)[20]
  • ok. 116 mln zł – 2 km przedłużenie trasy Poznańskiego Szybkiego Tramwaju od Mostu Teatralnego do Dworca Zachodniego PKP (oddanie do użytku: 2013 r.)[21]
  • ok. 111 mln zł – budowa Międzyuczelnianego Centrum NanoBioMedycznego UAM w Kampusie Morasko (oddanie do użytku: 2012 r.)[22]
  • ok. 111 mln zł – przebudowa Ronda Jana Nowaka-Jeziorańskiego oraz torowiska w ul. Grunwaldzkiej (oddanie do użytku: 2012 r.)[23]
  • ok. 109 mln zł – przebudowa ul. Grunwaldzkiej oraz budowa nowej pętli autobusowo-tramwajowej na Junikowie (oddanie do użytku: 2013 r.)[24]
  • ok. 107 mln zł – rozbudowa Biblioteki Raczyńskich o nowe skrzydło przy al. Marcinkowskiego (oddanie do użytku: 2013 r.)[25]
  • ok. 103 mln zł – budowa 4 km odcinka prawobrzeżnego kolektora sanitarnego oraz 1 km kolektora deszczowego (oddanie do użytku: 2012 r.)[11][26]
  • ok. 100 mln zł – przebudowa wschodniej nitki Wiaduktu Kosynierów Górczyńskich (oddanie do użytku: 2013 r.)[27]
  • ok. 99 mln zł – budowa Brama Poznania ICHOT na Śródce (oddanie do użytku: 2014 r.)[28]

Większe inwestycje drogowe realizowane w okolicach Poznania | edytuj kod

W czerwcu 2012 r. oddano do użytku wschodnią obwodnicę Poznania. Projekt obejmował budowę dwujezdniowej trasy ekspresowej o długości 34,6 km, budowę dwujezdniowej drogi przyspieszonej o długości 4,5 km oraz budowę węzła autostradowego „Poznań Wschód”. Całość inwestycji kosztowała ok. 1400 mln zł[29]

W 2012 r. oddano do użytku dwa odcinki zachodniej obwodnicy Poznania o łącznej długości 21,9 km. Cały projekt obejmuje budowę dwujezdniowej trasy ekspresowej o długości 27,2 km oraz budowę węzła autostradowego „Poznań Zachód”. Koszt obecnie zrealizowanej części inwestycji (etapy I i IIa oraz węzeł autostradowy) wyniósł ok. 1056 mln zł. Budowa brakującego środkowego odcinka obwodnicy (etap IIb) o długości 5,3 km rozpoczęła się wiosną 2013 r. Nowa trasa będzie kosztować ok. 108 mln zł[30].

W czerwcu 2012 r. oddano do użytku 9,3-kilometrową obwodnicę Murowanej Gośliny wyprowadzającą poza miasto ruch z dróg wojewódzkich nr 196 i nr nr 187. Budowa jednojezdniowej trasy kosztowała ok. 90,5 mln zł[31].

W grudniu 2011 r. oddano do użytku przebudowany 5-kilometrowy fragment drogi wojewódzkiej nr 307 na odcinku od granic miasta Poznania do węzła z zachodnią obwodnicą Poznania w Zakrzewie. Budowa dwujezdniowej drogi kosztowała ok. 44 mln zł[32].

Większe inwestycje kolejowe realizowane w okolicach Poznania | edytuj kod

Wiosną 2013 r. rozpoczęła się modernizacja 32-kilometrowego fragmentu linii kolejowej E 59 Wrocław – Poznań na odcinku od stacji Poznań Dębiec do stacji Czempiń. Koszt inwestycji szacuje się na ok. 940 mln zł[33].

W grudniu 2011 r. otwarto zmodernizowany 50-kilometrowy fragment linii kolejowej nr 356 na odcinku od stacji Poznań Wschód do stacji Wągrowiec. Inwestycja kosztowała ok. 154 mln zł[34].

W marcu 2011 r. rozpoczęła się modernizacja 73-kilometrowego fragmentu linii kolejowej nr 357 na odcinku od stacji Luboń k/Poznania do stacji Wolsztyn. Inwestycja kosztować będzie ok. 84 mln zł[35].

Inwestycje zagraniczne | edytuj kod

W latach 1990–2010 łączna wartość bezpośrednich inwestycji zagranicznych ulokowanych w Poznaniu wyniosła ok. 6,6 mld USD, czyli blisko 12 tys. USD na mieszkańca. W okresie tym kapitał o wartości powyżej 1 mln USD zainwestowało w stolicy Wielkopolski ponad 140 firm pochodzących z 27 krajów świata[36].

Głównymi inwestorami są firmy niemieckie (ponad 1/3 zainwestowanego kapitału), francuskie, brytyjskie, amerykańskie oraz japońskie. Największym zainteresowaniem inwestorów cieszą się przedsięwzięcia takie, jak[36]:

  • modernizacja i rozbudowa istniejących zakładów produkcyjnych
  • tworzenie centrów usług dla firm (centra finansowo-księgowe, informatyczne oraz badawczo-rozwojowe)
  • budowa wielofunkcyjnych centrów handlowych
  • budowa sklepów dyskontowych
  • budowa stacji paliw

Podmioty gospodarcze | edytuj kod

Pod koniec 2012 r. w Poznaniu zarejestrowanych było 102 513 podmiotów gospodarczych, a w powiecie poznańskim działało kolejne 50 810 podmiotów[37].

W Poznaniu dominują podmioty gospodarcze prowadzące działalność w zakresie[37]:

  • handlu i napraw (26 406 podmiotów)
  • działalności profesjonalnej, naukowej i technicznej (14 484 podmiotów)
  • budownictwa (9725 podmiotów)
  • przetwórstwa przemysłowego (7998 podmiotów)
  • pozostałej działalności usługowej (6221 podmiotów)
  • opieki zdrowotnej i pomocy społecznej (6101 podmiotów)
  • transportu i gospodarki magazynowej (5 979 podmiotów)

W Poznaniu ulokowało się 3099 spółek handlowych z udziałem kapitału zagranicznego, natomiast w powiecie poznańskim – 947. Dla porównania – w Warszawie zarejestrowanych jest 23 081 firm zagranicznych; we Wrocławiu – 3394; w Krakowie – 3037; w Szczecinie – 2077, w Łodzi – 1797; a w Gdańsku – 1581[3].

Inkubatory przedsiębiorczości | edytuj kod

W rejonie Poznania działa kilka instytucji stanowiących inkubatory przedsiębiorczości. Wspierają one rozwój zarówno już istniejących, jak i nowych firm (w tym przedsiębiorstw innowacyjnych). Powstanie większości z nich zostało dofinansowane ze środków unijnych.

Inkubatory przedsiębiorczości w aglomeracji poznańskiej (VII 2013 r.):

  1. Centrum Zaawansowanych Technologii „Nobel Tower” – Poznań (w budowie)[38]
  2. Eureka Technology Park (ETP) – Dąbrowa[39]
  3. Inkubator „Biznes i Nauka” – Poznań (w budowie)[40]
  4. Nickel Technology Park Poznań (NTPP) – Złotniki[41]
  5. Park Technologiczny „INEA Park” – Wysogotowo (w budowie)[42]
  6. Poznański Park Naukowo-Technologiczny Fundacji Uniwersytetu im. A. Mickiewicza (PPNT) – Poznań[43]
  7. Poznański Park Technologiczno-Przemysłowy (PPTP) – Poznań[44]

Największe przedsiębiorstwa | edytuj kod

Biurowce „PFC” i „Andersia” przy pl. Andersa Biurowiec „Delta” Biurowce „PGK” i „PGK II”

Na opublikowanej w 2013 r. przez gazetę Polityka liście 500 największych firm w Polsce „Pięćsetka Polityki” (według przychodów ze sprzedaży w 2012 r.) umieszczono łącznie 34 przedsiębiorstwa mających swoją siedzibę w Poznaniu i powiecie poznańskim. Wśród nich było 5 firm, które znalazły się w gronie 40 największych w kraju[45]:

  1. Jerónimo Martins Polska S.A. (Kostrzyn) – 28 908 mln zł
  2. Grupa Eurocash (Komorniki) – 16 576 mln zł
  3. Enea S.A. (Poznań) – 10 096 mln zł
  4. Volkswagen Poznań Sp. z o.o. (Poznań) – 9141 mln zł
  5. Lidl Polska Sklepy Spożywcze Sp. z o.o. Sp. k. (Jankowice) – 8500 mln zł
  6. Imperial Tobacco Polska S.A. (Jankowice) – 5824 mln zł
  7. Grupa Muszkieterów (Poznań) – 4650 mln zł
  8. GlaxoSmithKline Pharmaceuticals S.A. (Poznań) – 4498 mln zł
  9. Kompania Piwowarska S.A. (Poznań) – 4403 mln zł
  10. Selgros Sp. z o.o. (Poznań) – 3375 mln zł
  11. Żabka Polska S.A. (Poznań) – 3306 mln zł
  12. Arctic Paper S.A. (Poznań) – 2601 mln zł
  13. Grupa Raben (Gądki) – 2018 mln zł
  14. PBG S.A. w upadłości (Wysogotowo) – 1840 mln zł
  15. MAN Bus Sp. z o.o. (Sady) – 1387 mln zł
  16. Solaris Bus & Coach S.A. (Bolechowo-Osiedle) – 1339 mln zł
  17. Bridgestone Poznań Sp. z o.o. (Poznań) – 1309 mln zł
  18. Komputronik S.A. (Poznań) – 1128 mln zł
  19. Dalgety Agra Polska Sp. z o.o. (Poznań) – 1114 mln zł
  20. BZ WBK-Aviva Towarzystwo Ubezpieczeń na Życie S.A. (Poznań) – 1039 mln zł
  21. Piotr i Paweł S.A. (Poznań) – 870 mln zł
  22. Exide Technologies S.A. (Poznań) – 838 mln zł
  23. John Deere Polska Sp. z o.o. (Tarnowo Podgórne) – 769 mln zł
  24. Grupa Krotoski-Cichy (Wysogotowo) – 752 mln zł
  25. SKF Polska S.A. (Poznań) – 587 mln zł
  26. PC Guard S.A. (Poznań) – 520 mln zł
  27. REHAU Sp. z o.o. (Baranowo) – 514 mln zł
  28. Kuehne + Nagel Sp. z o.o. (Gądki) – 427 mln zł
  29. Schattdecor Sp. z o.o. (Tarnowo Podgórne) – 424 mln zł
  30. TFP Sp. z o.o. (Dziećmierowo) – 423 mln zł
  31. Prima Poland Sp. z o.o. (Poznań) – 389 mln zł
  32. Strauss Cafe Poland Sp. z o.o. (Tarnowo Podgórne) – 381 mln zł
  33. Aquanet S.A. (Poznań) – 367 mln zł

W dodatkowym rankingu „Przedsionek Listy 500” uwzględniono 2 poznańskie firmy, które osiągnęły w 2012 r. przychody ze sprzedaży powyżej 300 mln zł[46]:

  1. MPK Poznań Sp. z o.o. (Poznań) – 346 mln zł
  2. Lisner Sp. z o.o. (Poznań) – 327 mln zł

W rankingu za 2012 r. udziału nie wzięło 20 firm z rejonu Poznania, które osiągają roczne przychody powyżej 300 mln zł: Aluplast Sp. z o.o. (Poznań), Apart Sp. z o.o. (Suchy Las), Bemo Motors Sp. z o.o. (Poznań), Dalkia Poznań S.A. (Poznań), Dalkia Poznań Zespół Elektrociepłowni S.A. (Poznań), Inter Consult S.A. (Poznań), Beiersdorf Manufacturing Poznań Sp. z o.o. (Poznań), Goldbeck Sp. z o.o. (Komorniki), Grupa Allegro (Poznań), Hilding Anders Polska Sp. z o.o. (Murowana Goślina), Kimball Electronics Poland Sp. z o.o. (Sady), Magna Automotive Poland Sp. z o.o. (Tarnowo Podgórne), MH Sp. z o.o. (Kostrzyn), NIVEA Polska Sp. z o.o. (Poznań), Grupa Pfeifer & Langen (Poznań), TFP Sp. z o.o. (Kórnik), Volkswagen Group Polska Sp. z o.o. (Poznań), Wavin Metalplast – Buk Sp. z o.o. (Buk), Wielkopolska Spółka Gazownictwa Sp. z o.o. (Poznań) i Zakłady Drobiarskie Koziegłowy Sp. z o.o. (Koziegłowy)[47].

W przypadku Poznania – aż 15 największych firm (43%) ma swoje siedziby w ościennych miejscowościach, co jest rekordem wśród polskich aglomeracji. Podobna sytuacja występuje jedynie w Katowicach (50%)[45].

W wyniku procesu prywatyzacji, a także serii fuzji i przejęć, Poznań utracił siedziby kilku dużych firm: Goplana (1994 r.), Bestfoods Polska (2000 r.), Aral Polska (2001 r.), Wielkopolski Bank Kredytowy (2001 r.), Polmos Poznań (2001 r.), Invest-Bank (2002 r.), Stollwerck Polska (2002 r.), Esso Polska (2005 r.), Plus Discount (2007 r.), W. Kruk (2008 r.) i Billa Polska (2010 r.).

Pracujący, wynagrodzenia i dojazdy do pracy | edytuj kod

Pracujący | edytuj kod

Poznań jest czwartym co do wielkości rynkiem pracy w Polsce, porównywalnym do Wrocławia i Trójmiasta. Pod koniec 2011 r. pracowało tam łącznie 312 798 osób. Dane te nie uwzględniały zatrudnionych w instytucjach obrony narodowej oraz bezpieczeństwa publicznego[3].

Dominujące w Poznaniu sektory pod względem przeciętnej liczby zatrudnionych w 2012 r. (w firmach zatrudniających co najmniej 10 osób)[50]:

  • przemysł (35,5% zatrudnionych)
  • handel i naprawy (26,4% zatrudnionych)
  • budownictwo (6,8% zatrudnionych)
  • transport i gospodarka magazynowa (5,0% zatrudnionych)
  • zakwaterowanie i gastronomia (1,8% zatrudnionych)

Wynagrodzenia | edytuj kod

W 2012 r. przeciętne miesięczne wynagrodzenie w poznańskich przedsiębiorstwach (zatrudniających co najmniej 10 osób) wynosiło 4148 zł. brutto, czyli ok. 2956 zł netto[50][51].

Średnie wynagrodzenie w poznańskich firmach z podziałem na branże (2012 r.)[50][51]:

  • przemysł (5 159 zł brutto, ok. 3661 zł netto)
  • budownictwo (4 384 zł brutto, ok. 3121 zł netto)
  • handel i naprawy (3 361 zł brutto, ok. 2408 zł netto)
  • zakwaterowanie i gastronomia (2 766 zł brutto, ok. 1994 zł netto)
  • transport i gospodarka magazynowa (3 790 zł brutto, ok. 2707 zł netto)

Dojazdy do pracy | edytuj kod

Z badań poznańskiego Ośrodka Statystyki Miast przeprowadzonych w 2006 r. wynika, że w aglomeracji poznańskiej występuje zjawisko przepływu siły roboczej pomiędzy Poznaniem i powiatem poznańskim. Oznacza to, że część mieszkańców tego obszaru dojeżdża do pracy w innej gminie niż ta, w której mieszkają[52].

W 2006 r. Poznań był ośrodkiem, który z grona dziesięciu największych miast Polski, miał największą liczbę mieszkańców pracujących w innych gminach – 14,2 tys. osób. Większość z nich (71,9%) dojeżdżała do pracy w miejscowościach oddalonych od centrum miasta o maks. 30 km. Jest to spowodowane wysokim poziomem rozwoju powiatu poznańskiego, w którym działa wiele firm zatrudniających poznaniaków. Z drugiej strony stolica Wielkopolski zajęła czołowe miejsce pod względem liczby osób, które dojeżdżały do miasta z innych gmin w celach zarobkowych – 61,5 tys. osób. Z tej liczby 65,0% stanowiły osoby przyjeżdżające do pracy w Poznaniu z miejscowości oddalonych od centrum miasta o maks. 50 km (powiaty: kościański, obornicki, poznański, szamotulski, śremski i wągrowiecki)[52].

Bezrobocie | edytuj kod

Poziom bezrobocia w Poznaniu należy do najniższych w kraju. Pod koniec kwietnia 2013 r. stopa bezrobocia w stolicy Wielkopolski wynosiła 4,6% (15,2 tys. osób bez pracy), zbliżony współczynnik odnotowano w powiecie poznańskim – 5,4% (8,2 tys. osób bezrobotnych). Podobnie niski poziom bezrobocia stwierdzono jedynie w Sopocie (5,1%) i Warszawie (4,9%)[53].

Kampania promocyjna miasta | edytuj kod

W kwietniu 2009 r. stolica Wielkopolski rozpoczęła nową kampanię promocyjną miasta pod hasłem „Poznań – miasto know-how” (z nowym logo „POZnan* – *Miasto know-how”). W szerszym tłumaczeniu oznacza to „Poznań – znamy się, wiemy jak stworzyć dobrą firmę, czy dobrą markę, wiemy jak zapewnić sukces”. Kampania ta ukazuje Poznań jako miasto specjalistów i sukcesu, miasto wielu znanych marek i symboli[54].

Za granicą miasto promuje się hasłem „Poznań – energia wschodu, zachodni styl” (w języku angielskim „'Poznan – eastern energy, western style'”). Energia wschodu – gdyż Poznań jest dla Europejczyków miastem leżącym w Europie Wschodniej, ośrodkiem z potencjałem, szansą rozwoju i dużą siłą. Zachodni styl – wysoka jakość życia w stolicy Wielkopolski, wysoki poziom kultury i wysokie standardy[55].

W listopadzie 2011 r. swoją działalność rozpoczęło Konsorcjum Marki Poznań posługujące się logotypem „Made in Poznan”. Do uczestnictwa w konsorcjum zostały zaproszone silne i prestiżowe marki związane z Poznaniem poprzez siedzibę firmy, miejsce produkcji, czy historyczne pochodzenie. Członkowie tej organizacji podejmują we współpracy z miastem przedsięwzięcia związane promocją i marketingiem[56].

Specjalna strefa ekonomiczna | edytuj kod

W Poznaniu, Swarzędzu i Stęszewie znajdują się podstrefy Kostrzyńsko-Słubickiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej (KSSSE). Firmy, które zainwestują na tych terenach kwotę co najmniej 100 tys. EUR, uprawnione będą do skorzystania ze zwolnienia z podatku dochodowego CIT w wysokości 40–60% wartości poniesionych nakładów inwestycyjnych lub 40–60% wartości dwuletnich kosztów pracy. Ulgi te przysługiwać będą do 2026 r.[57]

Poznańska podstrefa KSSSE to kompleks działek inwestycyjnych w rejonie dzielnic Franowo i Żegrze, o łącznej powierzchni 51,5 ha (wolne tereny). W pobliżu przebiega dwujezdniowa droga krajowa nr 11 (KołobrzegKatowice) oraz linia kolejowa E20 (ParyżMoskwa). Tereny te należą do Miasta Poznania. W okolicy znajdują się liczne zakłady produkcyjne, magazyny i obiekty handlowe[58].

Podstrefa swarzędzka KSSSE obejmuje obszar 49,0 ha (wolne tereny). Grunty inwestycyjne znajdują się przy szlaku kolejowym E20 (ParyżMoskwa) oraz w pobliżu dwujezdniowej drogi krajowej nr 92 (BerlinWarszawa). Obszar ten należy do Centrum Logistyczno-Inwestycyjnego Poznań (CLIP). W okolicy znajdują się liczne zakłady produkcyjne i magazyny oraz centrum logistyczne[58].

Podstrefa KSSSE w gminie Stęszew to działki inwestycyjne w miejscowościach Strykowo i Strykówko, o łącznej powierzchni 30 ha (wolne tereny). Zlokalizowane są one przy drodze krajowej nr 32 (Poznań – Gubin) oraz linia kolejowa nr 357 (Poznań – Sulechów). Do 2017 r. powstanie tu „Węzeł Stęszew” stanowiący skrzyżowanie z dwujezdniową drogą ekspresowej S5. W okolicy znajdują się zakłady produkcyjne i magazyny[58].

Budownictwo mieszkaniowe | edytuj kod

W chwili obecnej Poznań jest piątym co do wielkości rynkiem inwestycji mieszkaniowych. Charakterystyczną cechą miasta jest fakt, iż od 2008 r. na obszarze gmin powiatu poznańskiego powstaje więcej nowych domów i mieszkań, aniżeli w samym Poznaniu.

Budownictwo indywidualne (domy jednorodzinne) to jedynie 18,1% nowo powstałych mieszkań[3]

W powiecie poznańskim 57,0% lokali mieszkalnych powstałych w 2012 r. stanowiły domy jednorodzinne, a kolejne 43,0% – mieszkania na sprzedaż lub wynajem w budynkach wielorodzinnych[3].

Przemysł | edytuj kod

 Osobny artykuł: Poznański Okręg Przemysłowy.

Handel | edytuj kod

 Osobny artykuł: Handel i usługi w Poznaniu po 1989 roku.

Magazyny i logistyka | edytuj kod

Z raportu sporządzonego przez firmę doradczą Cushman & Wakefield wynika, że pod koniec 2012 r. aglomeracja poznańska dysponowała 1 027 000 m² nowoczesnej powierzchni magazynowej. Dominującymi najemcami są operatorzy logistyczni i firmy handlowe. Zajmują się one dystrybucją towarów zarówno na obszarze województwa wielkopolskiego, jak i w północno-zachodniej Polsce, czy na terenie całego kraju. Nowo powstające hale magazynowe mają przede wszystkim charakter obiektów typu build-to-suit (BTS), czyli magazynów budowanych na zlecenie przyszłych najemców. Na przełomie 2012 i 2013 r. w budowie znajdowało się kolejne 30 000 m² nowoczesnej powierzchni magazynowej[1][59].

ProLogis Park Poznań II w Sadach Panattoni Park Poznań w Gądkach

W grudniu 2013 r. firmy spedycyjno-logistyczne z Poznania i okolic miały do dyspozycji 7 przeładunkowych terminali kolejowych:

  1. ATC Rail (ATC Cargo) – Poznań Junikowo (powierzchnia 90 000 m², możliwość składowania 1200 kontenerów)[60],
  2. Cargosped (PKP Cargo Logistics) – Gądki (powierzchnia 10 300 m², możliwość składowania 1000 kontenerów)[61],
  3. Cargosped (PKP Cargo Logistics) – Kobylnica (powierzchnia 9300 m², możliwość składowania 500 kontenerów)[61],
  4. CLIP Logistics – Swarzędz (powierzchnia 6500 m², możliwość składowania 800 kontenerów)[62],
  5. PKP Cargo Logistics – Poznań Franowo (powierzchnia 20 000 m², możliwość obsługi 11 000 kontenerów rocznie)[63],
  6. Polzug Intermodal Polska – Gądki (powierzchnia 320 000 m², możliwość składowania 1500 kontenerów)[64],
  7. Spedcont – Poznań Garbary (powierzchnia 6200 m², możliwość składowania 600 kontenerów)[65].

Na poznańskim Franowie działa jedna z trzech kolejowych stacji rozrządowych w Polsce. Jest to wielka stacja towarowa, która posiada nowoczesną górkę rozrządową oraz możliwość przeładunku paliw. W ciągu doby rozszczepianych jest tu około 900 wagonów i odprawianych blisko 46 pociągów. Są tu rozrządzane pociągi z zachodu Europy do centrum kraju i za wschodnią granicę[66][67].

Działająca w podpoznańskim Jasinie firma STS Logistic Sp. z o.o. prowadzi jedno z większych w Europie Środkowo-Wschodniej centrów logistyki samochodów osobowych i dostawczych. Mieści się ono na obszarze 30 ha i dysponuje miejscami postojowymi dla 15 000 samochodów. Przedsiębiorstwo zajmuje się transportem pojazdów, dostawą do dealerów, magazynowaniem, ekspedycją samochodów drogą kolejową oraz doposażaniem pojazdów. W 2009 r. firma dostarczyło dystrybutorom i dealerom ponad 400 000 samochodów[68].

Powierzchnie biurowe | edytuj kod

W stosunku do znaczenia ekonomicznego miasta oraz jego wielkości (liczba mieszkańców), Poznań jest wciąż wyjątkowo wolno rozwijającym się rynkiem biurowym.

Z raportu sporządzonego przez firmę doradczą Jones Lang LaSalle, wynika że pod koniec I kw. 2013 r. stolica Wielkopolski była 6. co do wielkości rynkiem nowoczesnej powierzchni biurowej w Polsce, dysponując 292 950 m² biur na wynajem[69].

Centra usług wspólnych | edytuj kod

Poznań jest obecnie jednym z większych ośrodków lokacji centrów usług wspólnych dla zagranicznych firm. Pod koniec 2013 r. w sektorze tym zatrudnionych było ok. 9,0 tys. osób. W ciągu roku liczba pracujących w poznańskich centrach usług wzrosła o ok. 1,0 tys. osób[70]. Dominującą pozycję pod względem rodzaju świadczonych usług zajmują finanse i księgowość[71].

Wybrane centra usług wspólnych działające w Poznaniu[72][73]:

  • BertelsmannArvato (centrum finansowo-księgowe oraz IT, call center)
  • BCC (centrum usług IT)
  • Bridgestone (centrum finansowo-księgowe)
  • Carl Zeiss (centrum finansowo-księgowe)
  • Carlsberg (centrum finansowo-księgowe)
  • Contact Center (call center)
  • Dalkia (centrum finansowo-księgowe)
  • DFDS (centrum finansowo-księgowe)
  • Exide Technologies (centrum badawczo-rozwojowe)
  • Franklin Templeton (centrum finansowo-księgowe)
  • GlaxoSmithKline (centrum badawczo-rozwojowe oraz IT)
  • Grant Thornton (centrum finansowo-księgowe)
  • Holicon (call center)
  • IKEA (centrum finansowo-księgowe)
  • Inea (centrum usług IT)
  • Jerónimo Martins (centrum finansowo-księgowe)
  • Komputronik (centrum usług IT)
  • MAN (centrum finansowo-księgowe)
  • McKinsey & Company (centrum finansowo-księgowe)
  • Microsoft (centrum badawczo-rozwojowe)
  • Roche (centrum usług IT)
  • Rule Financial (centrum usług IT)
  • Samsung (centrum badawczo-rozwojowe)
  • Sii (centrum usług IT)
  • Lorenz Snack-World (centrum finansowo-księgowe)
  • Talex (centrum usług IT)
  • Telcordia Technologies (centrum badawczo-rozwojowe)
  • Unilever (centrum badawczo-rozwojowe)
  • W.R. Grace (centrum badawczo-rozwojowe)
  • Wavin (centrum finansowo-księgowe)
  • Wikia (centrum badawczo-rozwojowe)

W 2014 r. utworzone zostaną w Poznaniu 2 znaczące centra usług dla amerykańskich koncernów – Mars Incorporated i Owens-Illinois.

W rejonie Poznania działają nowoczesne serwerownie obsługujące największe firmy kraju. Są to tzw. data center – centra przechowywania i przetwarzania danych. Usługi te świadczą firmy: BCC (Złotniki), Beyond.pl (Poznań), Inea (Wysogotowo), Itelligence (Tarnowo Podgórne) i Talex (Poznań). Przy ul. Dziadoszańskiej w Poznaniu powstaje największe centrum danych w Polsce – Beyond.pl Data Center 2. Do dyspozycji klientów będzie tam ponad 6300 m² powierzchni technologicznej[74].

Turystyka | edytuj kod

Tereny rekreacyjne nad Jeziorem Maltańskim Widok na ul. Świętosławską i Farę Poznańską Ostrów Tumski i Katedra Kościół Franciszkanów na Wzgórzu Przemysła Ratusz i domki budniczych na Starym Rynku

Korzystający z noclegów | edytuj kod

W 2012 r. z rejestrowanej bazy noclegowej na terenie miasta Poznania skorzystało łącznie 621 836 osób, w tym 175 012 turystów z zagranicy (28,1%). Przeciętny turysta przebywał w Poznaniu średnio 1,68 doby[3].

W tym samym okresie z obiektów noclegowych zlokalizowanych w gminach powiatu poznańskiego skorzystało łącznie 181 293 turystów, w tym 17 823 osoby z zagranicy (9,8%). Przeciętna długość pobytu wyniosła 1,75 doby[3].

Poznań jest czwartym najliczniej odwiedzanym przez turystów dużym miastem w Polsce[3].

Odbywające się w 2012 r. Mistrzostwa Europy w Piłce miały wpływ na zwiększenie ruchu turystycznego jedynie w Gdańsku (+20,9%) oraz w dwóch miastach, które nie były gospodarzami imprezy – Łodzi (+16,3%) i Krakowie (+8,4%).

Baza noclegowa | edytuj kod

 Osobny artykuł: Hotele w Poznaniu.

Pod koniec lipca 2012 r. na terenie Poznania i powiatu poznańskiego znajdowały się 154 zarejestrowane (całoroczne) obiekty noclegowe, dysponujące łącznie liczbą 11 728 miejsc noclegowych[3].

W rzeczywistości jednak baza noclegowa Poznania jest znacznie bogatsza, gdyż obejmuje wiele obiektów nieskategoryzowanych – przede wszystkim motele, pensjonaty, hostele, ośrodki wypoczynkowe, gospodarstwa agroturystyczne oraz apartamenty i kwatery prywatne. Dla przykładu, w lipcu 2013 r. baza portalu „trivago.pl” zawierała 377 obiektów noclegowych z rejonu Poznania, „emeteor.pl” (396 obiektów), a „booking.com” (200 obiektów)[75].

W stolicy Wielkopolski dominują hotele średniej wielkości i obiekty małe – prowadzone przede wszystkim przez lokalnych przedsiębiorców. Sieciowe obiekty reprezentują: Sheraton, IBB Andersia, Ikar (Hotele WAM), Mercure, NH, Novotel Poznań Centrum, Novotel Poznań Malta, Gromada, Hotel 500, HP Park, Quality System, Campanile i Ibis.

W Poznaniu nie powstały dotąd znane sieciowe hotele, które z powodzeniem działają w innych polskich miastach: Andel’s, ComfortExpress, DeSilva, Diament, Focus, Hilton, Holiday Inn, Radisson Blu, Scandic, Sofitel, Start i Qubus.

Przypisy | edytuj kod

  1. a b Portal „plus-info.com.pl” (Magazyny), 01.06.2014, http://www.plus-info.com.pl/ lub http://plus-info.url.ph/.
  2. a b c d GUS, Urząd Statystyczny w Katowicach, Produkt Krajowy Brutto. Rachunki Regionalne w 2010 r., Katowice 2012, http://old.stat.gov.pl/gus/5840_3594_PLK_HTML.htm.
  3. a b c d e f g h i j k l m n o p q Główny Urząd Statystyczny – Bank Danych Lokalnych (Dane roczne), http://www.stat.gov.pl/bdl/app/strona.html?p_name=indeks.
  4. a b GUS (Bank Danych Lokalnych – Portret terytorialny), 23.05.2013, http://www.stat.gov.pl/bdl/app/portret.dims; publikacje o wykonaniu budżetu miast za 2012 r. – Bydgoszcz (http://www.bip.um.bydgoszcz.pl/binary/tab_1_tcm30-144741.pdf), Gdańsk (http://www.gdansk.pl/kultura,1512,24934.html), Katowice (https://web.archive.org/web/20160305200903/http://bip.um.katowice.pl/dokumenty/2013/4/10/1365575659.pdf), Kraków (https://www.bip.krakow.pl/zalaczniki/dokumenty/n/102861/karta), Lublin (http://bip.lublin.eu/bip/um/index.php?t=200&fid=11113), Łódź (http://bip.uml.lodz.pl/index.php?str=8553&PHPSESSID=e28e7728baba31c5733fcd542d343719), Poznań (http://bip.poznan.pl/bip/budzet-2012,doc,1003,2719/budzet-2012-r-opisowe-sprawozdanie-z-wykonania-budzetu-miasta-poznania-za-2012-rok,59347.html), Szczecin (http://bip.um.szczecin.pl/umszczecinbip/files/A387481152084EB698E77B3AF9349672/scalony_22_MARCA%20%C5%82apki_poprawiona%20numeracja.pdf), Warszawa (http://bip.warszawa.pl/NR/rdonlyres/9F7F3885-7845-4897-9DDC-192BCC134C29/921227/KOMPENDIUM_cz_II.pdf), Wrocław (http://bip.um.wroc.pl/wps/wcm/connect/df0f0454-b070-49d8-a5f1-0b13e35d4462/sprawozdanie_z_wykonania_budzetu_Miasta_Wroclawia_za_2012_rok.pdf?MOD=AJPERES).
  5. a b GUS (Bank Danych Lokalnych – Portret terytorialny), 23.05.2013, http://www.stat.gov.pl/bdl/app/portret.dims.
  6. a b Gazeta Wyborcza, Michał Wybieralski, Arena przy Bułgarskiej kosztuje już ok. 750 mln zł, 08.08.2011, http://poznan.wyborcza.pl/poznan/1,36037,10085514,Arena_przy_Bulgarskiej_kosztuje_juz_ok__750_mln_zl.html; EURO Poznań 2012, 20.01.2012, http://europoznan2012.pl/brama/; portal „money.pl”, Przebudują drogi wokół stadionu, 2011-03-31, http://dom.money.pl/wiadomosci/inwestycje/artykul/przebuduja;drogi;wokol;stadionu,201,0,804553.html; ZDM, Działania ZDM w celu pozyskiwania środków finansowych na inwestycje drogowe, 2010-10-12, http://www.zdm.poznan.pl/news.php?site=view&id=1101; informacja o dofinansowaniu ze środków UE, http://www.poznan.uw.gov.pl/c/portal/layout?p_l_id=PUB.1.634, http://www.poznan.pl/mim/fundusze/wielkopolski-regionalny-program-operacyjny,p,13631,13637.html.
  7. Platforma Partnerstwa Publiczno-Prywatnego (Projekty – System gospodarki odpadami dla Miasta Poznania), 2012-12-06, http://www.ppp.gov.pl/BazaProjektow/Strony/Spalarnia_280111_Poznan.aspx; portal „wnp.pl” (Budownictwo), Poznań będzie mieć nową spalarnię odpadów komunalnych, 21-12-2012, http://budownictwo.wnp.pl/poznan-bedzie-miec-nowa-spalarnie-odpadow-komunalnych,186518_1_0_0.html.
  8. MPK Poznań (Projekty – Autobusy na Euro 2012), Flota autobusowa wciąż się wzbogaca, 22.11.2011, http://www.mpk.poznan.pl/projekty/1842-flota-autobusowa-wciaz-sie-wzbogaca; (Projekty – Przetarg na tramwaje) Unijne miliony na poznańskie tramwaje, 04.02.2011, http://www.mpk.poznan.pl/historia-przetargu/1381-unijne-miliony-na-poznanskie-tramwaje.
  9. Gazeta Wyborcza, Joanna Leśniewska i Seweryn Lipoński, Kaponiera będzie kosztować trzy razy więcej, niż planowano, 31.12.2013, http://poznan.wyborcza.pl/poznan/1,36001,15204008,Kaponiera_bedzie_kosztowac_trzy_razy_wiecej__niz_planowano.html.
  10. Aquanet (Aquanet i UE Wspólne inwestycje – Modernizacja Stacji Uzdatniania Wody Mosina Etap II), http://www.inwestycjeunijne.aquanet.pl/inwestycje/1/1; informacja o dofinansowaniu ze środków UE, http://www.inwestycjeunijne.aquanet.pl/o_projekcie.
  11. a b Urząd Miasta Poznania (www.poznan.pl), Fakty i liczby, Poznań 2000-2011. Miasto się zmienia, 2012-03-05, http://www.poznan.pl/mim/s8a/news/poznan-2000-2011-miasto-sie-zmienia,50371.html.
  12. Centrum Unijnych Projektów Transportowych (Transport lotniczy), Port lotniczy Poznań-Ławica – rozbudowa i modernizacja infrastruktury lotniskowej i portowej, 29.11.2012, http://www.cupt.gov.pl/?id=1213; Port Lotniczy Poznań-Ławica im. Henryka Wieniawskiego (przeglądarka slajdów www.slideshare.net), Strategiczne założenia projektu inwestycyjnego – Rozbudowa Portu Lotniczego Poznań-Ławica, 27 października 2010,http://www.slideshare.net/tombaks/rozbudowa-awicy-materiay-informacyjne.
  13. a b Polska Głos Wielkopolski, Powstają fundamenty pod Termy Maltańskie, 2009-07-02, http://www.gloswielkopolski.pl/artykul/136775,poznan-powstaja-fundamenty-pod-termy-maltanskie,id,t.html; Polska Głos Wielkopolski, Bogna Kisiel, Poznań: Termy będą gotowe 2 miesiące później, 2011-07-29, http://www.gloswielkopolski.pl/fakty24/432821,poznan-termy-beda-gotowe-2-miesiace-pozniej,id,t.html; portal „poznan.naszemiasto.pl”, ZDM – Zmiany w ruchu związane z budową dojazdu do Term Maltańskich, 2011-05-08, http://poznan.naszemiasto.pl/artykul/896673,zdm-zmiany-w-ruchu-zwiazane-z-budowa-dojazdu-do-term,id,t.html.
  14. Portal „epoznan.pl”, Powstanie Wielkopolskie Centrum Zaawansowanych Technologii, 2011.06.01, http://www.epoznan.pl/news-news-25552-Powstanie_Wielkopolskie_Centrum_Zaawansowanych_Technologii; informacja o dofinansowaniu ze środków UE, http://www.poig.gov.pl/Strony/lista_beneficjentow_POIG.aspx.
  15. Portal „epoznan.pl”, Zobacz jak powstaje linia tramwajowa na Franowo, 2011.04.28, http://evm.forum.epoznan.pl/news-news-24925-Zobacz_jak_powstaje_linia_tramwajowa_na_Franowo; informacja o dofinansowaniu ze środków UE, http://dom.money.pl/budownictwo/wiadomosci/artykul/rusza;budowa;tramwaju;na;franowo,165,0,769189.html.
  16. Portal „rynek-kolejowy.pl”, Konsorcjum ZUE i Elektrobudowy zbuduje zajezdnię Franowo, 2011-05-10, http://www.rynek-kolejowy.pl/23926/23926_Konsorcjum_ZUE_i_Elektrobudowy_zbuduje_zajezdnie_Franowo.htm; informacja o dofinansowaniu ze środków UE, http://www.mpk.poznan.pl/projekty/zajezdnia-franowo/1738-podpisanie-umowy-na-budowe-zajezdni-na-franowie.
  17. Portal „mmpoznan.pl”, Trwa budowa wydziału chemii UAM, 2009-06-26, http://poznan.naszemiasto.pl/artykul/trwa-budowa-wydzialu-chemii-uam,2916996,artgal,t,id,tm.html.
  18. Portal „urbanity.pl”, Ruszyła budowa Urzędu Marszałkowskiego w Poznaniu, 2011-12-12, http://www.urbanity.pl/wiadomosc8523/ruszyla-budowa-urzedu-marszalkowskiego-w-poznaniu.
  19. Poznań Główny City Center (Informacje), 28.08.2011, http://www.poznanglowny.pl/#!pl/informacje; portal „epoznan.pl”, Dworzec Główny: peron 2 oddany do użytku, 2011.10.20, http://epoznan.pl/news-news-28333-Dworzec_Glowny_peron_2_oddany_do_uzytku, Rewolucja na Poznaniu Głównym: montują ekrany elektroniczne, 11 grudnia 2013 roku, http://epoznan.pl/news-news-45614.
  20. Portal „money.pl”, Kamień węgielny pod budowę nowej siedziby Sądu Okręgowego w Poznaniu, 2011-05-10, http://dom.money.pl/wiadomosci/inwestycje/artykul/kamien;wegielny;pod;budowe;nowej;siedziby;sadu;okregowego;w;poznaniu,250,0,827130.html.
  21. Urząd Miasta Poznania (www.poznan.pl), Podpisano umowę z wykonawcą przedłużenia PST do Dworca Zachodniego, 2011-08-09, http://www.poznan.pl/mim/wiadmag/news/podpisano-umowe-z-wykonawca-przedluzenia-pst-do-dworca-zachodniego,45954.html.
  22. Urząd Miasta Poznania (www.poznan.pl), W Poznaniu powstanie Międzyuczelniane Centrum NanoBioMedyczne, 2010-03-23, http://www.poznan.pl/mim/public/s8a/news.html?co=print&id=36384&instance=1010&lang=pl; informacja o dofinansowaniu ze środków UE, http://www.nauka.gov.pl/finansowanie/fundusze-europejskie/program-infrastruktura-i-srodowisko/aktualnosci/aktualnosci/artykul/informacja-o-zawarciu-przez-uam-umowy-o-dofinansowanie-projektu/.
  23. Torpol (Obecnie budujemy – Modernizacja infrastruktury miejskiej w Poznaniu), 04.09.2011, http://www.torpol.pl/projects_ir.php?idp=27; Gazeta Wyborcza, Zapadła decyzja – Grunwaldzka do remontu już w sobotę, 01.02.2012, http://poznan.wyborcza.pl/poznan/1,37794,11071991,Zapadla_decyzja___Grunwaldzka_do_remontu_juz_w_sobote.html; Gazeta Wyborcza, Za tydzień kolejny remont na Grunwaldzkiej, 09.03.2012, http://poznan.wyborcza.pl/poznan/1,37794,11316233,Za_tydzien_kolejny_remont_na_Grunwaldzkiej.html.
  24. Gazeta Wyborcza i PAP, Poznań. Podpisano umowę na przebudowę ul. Grunwaldzkiej, 10.10.2011, http://wyborcza.biz/biznes/1,100969,10445555,Poznan__Podpisano_umowe_na_przebudowe_ul__Grunwaldzkiej.html.
  25. Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego – Departament Funduszy Europejskich, Uroczyste wmurowanie aktu erekcyjnego pod rozbudowę Biblioteki Raczyńskich w Poznaniu, 23-05-2011, http://www.poiis.mkidn.gov.pl/front/page/get/47/news_id:326/.
  26. Gazeta Wyborcza, Joanna Leśniewska, Wielka rura w ziemi. Koniec korków w okolicach Śródki?, 04.10.2011, http://poznan.wyborcza.pl/poznan/1,36001,10407788,Wchodzimy_do_wnetrza_wielkiej_rury.html; informacja o dofinansowaniu ze środków UE, http://www.inwestycjeunijne.aquanet.pl/o_projekcie.
  27. Zarząd Dróg Miejskich w Poznaniu (Projekty UE – Okres programowania 2007-2012 – Projekty – Przebudowa wiaduktu Górczyńskiego Wschodniego w Poznaniu (DK 5)), 29.11.2012, http://www.zdm.poznan.pl/projekty_ue.php?site=perspektywa&sub=1&pr=4.
  28. Gazeta Wyborcza, Piotr Bojarski, Mroźna zima opóźni budowę ICHOT, 2011-11-18, http://poznan.wyborcza.pl/poznan/1,36000,10671728,Mrozna_zima_opozni_budowe_ICHOT.html; informacja o dofinansowaniu ze środków UE, http://www.pot.gov.pl/aktualnosci-dot-dzialania-6-4-po-ig/miasto-poznan-podpisalo-umowe-na-dofinansowanie-projektu-z-dzialania-6-4-po-ig/.
  29. Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad (Oddziały – GDDKiA Poznań – Aktualności), Wschodnia dołączyła do zachodniej, obydwie obwodnice Poznania otwarte, 04-06-2012, http://www.gddkia.gov.pl/pl/a/10995/Wschodnia-dolaczyla-do-zachodniej-obydwie-obwodnice-Poznania-otwarte.
  30. Portal „Rynek Infrastruktury” (Drogi), Poznań ma zachodnią obwodnicę. Wkrótce będzie miał wschodnią, 2012-06-04, http://www.rynekinfrastruktury.pl/artykul/41/1/poznan-ma-zachodnia-obwodnice-wkrotce-bedzie-mial-wschodnia.html; Poznań: Kolejny odcinek zachodniej obwodnicy gotowy, 2012-10-30, http://www.rynekinfrastruktury.pl/artykul/52/1/poznan-kolejny-odcinek-zachodniej-obwodnicy-gotowy.html; portal „rynekinfrastruktury.pl”, Poznań: Na zachodniej obwodnicy powstaje węzeł w Kobylnikach, 2013-05-13, http://www.rynekinfrastruktury.pl/artykul/52/1/poznan-na-zachodniej-obwodnicy-powstaje-wezel-w-kobylnikach.html.
  31. Internetowy Serwis Informacyjny Miasta i Gminy Murowana Goślina (Dla mieszkańców – Wydarzenia), Roma Dukat, Murowana Goślina bez korków. Obwodnica otwarta, 2 lipca 2012, http://portal.murowana-goslina.pl/dla-mieszkancow/wydarzenia/najlepiej-oceniane/item/3208-murowana-goslina-nareszcie-bez-korkow.html.
  32. Wielkopolski Zarząd Dróg Wojewódzkich (Inwestycje – WRPO – Rozbudowa drogi wojewódzkiej nr 307 Poznań), 13.02.2012, http://www.wzdw.pl/inwestycje/wrpo/rozbudowa-drogi-307/; informacja o zakończeniu inwestycji, http://www.motofakty.pl/artykul/poznan_zmodernizowana_ul_bukowska_juz_przejezdna.html.
  33. Portal „kurier-kolejowy.pl”, Ruszyły prace na odcinku Poznań – Czempiń, 15.04.2013, http://www.kurier-kolejowy.pl/aktualnosci/13566/Ruszyly-prace-na-odcinku-Poznan-Czempin.html.
  34. Urząd Marszałkowski Województwa Wielkopolskiego (Urząd – Aktualności), Linia kolejowa do Wągrowca jak nowa!, 10 grudnia 2011, http://www.umww.pl/urzad/aktualnosci/linia-kolejowa-do-wagrowca-jak-nowa.html.
  35. Portal „wnp.pl”, Rozpoczęto modernizację linii kolejowej Luboń – Wolsztyn, 14-03-2011, http://logistyka.wnp.pl/rozpoczeto-modernizacje-linii-kolejowej-lubon-wolsztyn,134826_1_0_0.html.
  36. a b Urząd Miasta Poznania (www.poznan.pl), Inwestycje zagraniczne w Poznaniu, 27.11.2010, http://www.poznan.pl/mim/public/s8a/news.html?co=print&id=41361&instance=1010&lang=pl&parent=0.
  37. a b c GUS (Bank Danych Lokalnych – Portret terytorialny), 25.05.2013, http://www.stat.gov.pl/bdl/app/portret.dims.
  38. Nobel Tower (O nas), 07.07.2013,http://nobeltower.pl/o-nas.html.
  39. ETP (O nas), 07.07.2013, http://www.eureka-tp.pl/pl/o-nas.html.
  40. Biznes i Nauka (O projekcie), 07.07.2013, http://www.biznesinauka.eu/inkubator/site/show/9.
  41. NTPP (O nas), 07.07.2013, http://www.ntpp.pl/o-nas/.
  42. INEA (Aktualności), INEA PARK już w 2013 roku, 09-07-2012, http://www.inea.pl/pag/pl/1243.php.
  43. PPNT FUAM (O nas), 07.07.2013, http://www.ppnt.poznan.pl/web/index.php/page/home?id=1.
  44. PPTP (O parku), 07.07.2013, http://www.pptp.pl/pl/o_parku/o_pptp.html.
  45. a b Polityka, Pięćsetka Polityki 2012 (Ranking 2012 – Województwo wielkopolskie) (pol.). [dostęp 2013-05-30].
  46. Polityka, Pięćsetka Polityki 2012 (Ranking 2012 – Przedsionek Listy 500) (pol.). [dostęp 2013-05-30].
  47. Portal „gepardybiznesu.pl” i Instytut Nowoczesnego Biznesu, Firmy o największych przychodach operacyjnych, 22.03.2013, http://www.gepardybiznesu.pl/content/view/3293/107/.
  48. Polityka, Pięćsetka Polityki 2012 (Ranking 2012 – Przeglądaj według województw) (pol.). [dostęp 2013-06-01].
  49. Polityka, Pięćsetka Polityki 2012 (Ranking 2012 – 100 największych spółek z branży finansowej) (pol.). [dostęp 2013-06-02].
  50. a b c d GUS, Urząd Statystyczny w Poznaniu (Komunikaty i biuletyny), 04.06.2013, http://www.stat.gov.pl/poznan/22_PLK_HTML.htm.
  51. a b c Portal „infor.pl”, Kalkulator brutto-netto 2000-2013, 2012 rok, http://www.infor.pl/kalkulatory/brutto_netto.html.
  52. a b c GUS, Urząd Statystyczny w Poznaniu – Ośrodek Statystyki Miast, Kazimierz Kruszka, Dojazdy do pracy w Polsce. Terytorialna identyfikacja przepływów ludności związanych z zatrudnieniem, Poznań 2010, http://www.stat.gov.pl/cps/rde/xbcr/poznan/ASSETS_dojazdy_do_pracy_w_polsce_2010.pdf.
  53. GUS, Bezrobotni oraz stopa bezrobocia według województw, podregionów i powiatów (stan na koniec kwietnia 2013 r.) (pol.). [dostęp 2013-05-29].
  54. Urząd Miasta Poznania (www.poznan.pl) – Nagrodzono „POZnan*. Miasto know-how.”, 2009-12-07, http://www.poznan.pl/mim/public/wiadmag/news.html?co=print&id=34834&instance=1016&lang=pl.
  55. Gazeta Wyborcza, Michał Kopiński i Michał Wybieralski, Energia wschodu, zachodni styl, 2009-04-15, http://poznan.wyborcza.pl/poznan/1,88229,6502915,Energia_wschodu__zachodni_styl.html.
  56. Urząd Miasta Poznania (www.poznan.pl), 2011-11-03, Rusza ogólnopolska kampania reklamowa Konsorcjum Marki Poznań, http://www.poznan.pl/mim/public/wiadmag/news.html?co=print&id=47908; Konsorcjum Marki Poznań, http://madein.poznan.pl/.
  57. Kostrzyńsko-Słubicka Specjalna Strefa Ekonomiczna (Oferta – Zwolnienia podatkowe), 18.12.2013, http://www.kssse.pl/pl/oferta/zwolnienia_podatkowe.html; poprawione po uwzględnieniu bardziej aktualnych informacji ze strony Wałbrzyskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej „Invest-Park” (Dla inwestora – Pomoc publiczna), 18.12.2013, http://www.invest-park.com.pl/ulgi_podatkowe; Gazeta Wyborcza, Michał Frąk, Specjalne strefy ekonomiczne do 2026 roku. Czemu to świetna decyzja?, 18.10.2013, http://wyborcza.biz/Firma/1,101618,14802676,Specjalne_strefy_ekonomiczne_do_2026_roku__Czemu_to.html.
  58. a b c Kostrzyńsko-Słubicka Specjalna Strefa Ekonomiczna (Oferta – Tereny inwestycyjne – Oferta inwestycyjna), 18.12.2013, http://www.kssse.pl/pl/oferta/tereny_inwestycyjne.html.
  59. a b Cushmann&Wakefield, Marketbeat – Raport o rynku nieruchomości w Polsce, wiosna 2013 (pol.). [dostęp 2013-06-13].
  60. Portal „poznan.naszemiasto.pl”, Grzegorz Okoński, Terminal kontenerowy otwarty w Poznaniu, 2012-04-25, http://poznan.naszemiasto.pl/artykul/galeria/1377099,terminal-kontenerowy-otwarty-w-poznaniu-zdjecia,id,t.html.
  61. a b Cargosped (Oferta handlowa – Terminale przeładunkowe), 18.12.2013, http://www.cargosped.pl/index.php/pl/terminale-przeladunkowe.
  62. CLIP (Terminal kontenerowy), 18.12.2013, http://www.clip-group.com/8,terminal.html.
  63. PKP Cargo (Aktualności), Terminal intermodalny na stacji Poznań – Franowo już otwarty i czeka na pierwszych klientów, 18-12-2013, http://www.pkp-cargo.pl/pl/media/3/1/1476/Aktualnosci.html#1.
  64. Portal „rynekinfrastruktury.pl”, Hub w Gądkach otwarty, 2011-09-27, http://www.rynekinfrastruktury.pl/artykul/66/1/hub-w-gadkach-otwarty.html.
  65. Spedcont (Terminale kontenerowe – TK Poznań Garbary), 18.12.2013, http://www.spedcont.com.pl/tkpoznan.htm.
  66. Portal „inforail.pl”, Bartosz M. Kaj, Poznański Węzeł Kolejowy, 2008-08-19, http://inforail.pl/text.php?id=19206.
  67. Portal „kurier-kolejowy.pl”, PKP Cargo, Budowa terminala kontenerowego Poznań Franowo na finiszu, 20.09.2013,http://www.kurier-kolejowy.pl/aktualnosci/16007/Budowa-terminala-kontenerowego-Poznan-Franowo-na-finiszu.html.
  68. STS (Firma) (pol.). [dostęp 2013-06-13].
  69. a b Jones Lang LaSalle, Warszawski rynek biurowy I kw. 2013, 26-04-2013, http://www.topbiura.pl/32,216,Szczegoly-raportu.html.
  70. Urząd Miasta Poznania (www.poznan.pl), Sukcesy Poznania w 2013 r. w zakresie przyciągania inwestorów, 2014-01-10, http://www.poznan.pl/mim/inwestycje/news/sukcesy-poznania-w-2013r-w-zakresie-przyciagania-inwestorow,67016.html.
  71. Assocation of Business Service Leaders in Poland (ABSL), Hays Poland, Jones Lang LaSalle; Sektor nowoczesnych usług biznesowych w Polsce – 2012, Warszawa 2012, http://www.absl2012.epublish24.com/index.html.
  72. a b Związek Liderów Sektora Usług Biznesowych (ABSL), Hays Poland, Jones Lang LaSalle, Baker & McKenzie, Sektor nowoczesnych usług biznesowych w Polsce – 2013, Warszawa 2013, http://www.absl2013.epublish24.com/.
  73. Assocation of Business Service Leaders in Poland (ABSL), Hays Poland, Jones Lang LaSalle; Sector of modern business services in Poznań agglomeration, Poznań 2011, http://www.absl.pl/pl/reports?p_p_id=110_INSTANCE_26Cy6xiicNK8&p_p_lifecycle=0&p_p_state=normal&p_p_mode=view&p_p_col_id=column-1&p_p_col_count=2&_110_INSTANCE_26Cy6xiicNK8_struts_action=%2Fdocument_library_display%2Fview_file_entry&_110_INSTANCE_26Cy6xiicNK8_redirect=http%3A%2F%2Fwww.absl.pl%2Fpl%2Freports%3Fp_p_id%3D110_INSTANCE_26Cy6xiicNK8%26p_p_lifecycle%3D0%26p_p_state%3Dnormal%26p_p_mode%3Dview%26p_p_col_id%3Dcolumn-1%26p_p_col_count%3D2&_110_INSTANCE_26Cy6xiicNK8_fileEntryId=44761.
  74. Beyond.pl (Nasze inwestycje – O Data Center 2), 07.02.2014, https://www.beyond.pl/centra-danych/beyondpl-data-center-2/.
  75. Portale turystyczne (04.07.2013): trivago.pl, http://www.trivago.pl/; emeteor.pl, http://emeteor.pl/; booking.com, http://www.booking.com/.
Na podstawie artykułu: "Gospodarka Poznania" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy