Halina Skibniewska


Halina Skibniewska w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Siedziba KRUS w Warszawie zaprojektowana przez Halinę Skibniewską Grób Haliny i Zygmunta Skibniewskich na Cmentarzu Powązkowskim

Halina Skibniewska z domu Erentz (ur. 10 stycznia 1921 w Warszawie[1], zm. 20 kwietnia 2011[2] tamże) – polska architekt i urbanistka, profesor doktor inżynier architektury, działaczka państwowa, posłanka na Sejm PRL IV, V, VI, VII i VIII kadencji, w latach 1971–1985 wicemarszałek Sejmu V, VI, VII i VIII kadencji.

Żona architekta i posła na Sejm PRL I kadencji Zygmunta Skibniewskiego.

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Działalność zawodowa | edytuj kod

Ukończyła studia na Politechnice Warszawskiej w 1948. W latach 1948–1949 pracowała w Biurze Odbudowy Stolicy. Prof. Romuald Gutt zatrudnił ją jako asystenta na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej, później w swoim biurze projektowym. Uczestniczyła w odbudowie Teatru Narodowego w Warszawie. Od 1957 pracowała w Warszawskiej Spółdzielni Mieszkaniowej. Mocno związana z Żoliborzem, tu zrealizowała swój projekt: Sady Żoliborskie, uważany za jeden z najlepszych tamtych lat. W swoich projektach reprezentowała głównie modernizm i zawierała w nich wiele oryginalnych rozwiązań, jak m.in. wykorzystanie naturalnej zieleni (Sady Żoliborskie) czy fragmentów dekoracyjnych pochodzących z ruin historycznych obiektów (Osiedle Szwoleżerów).

Od 1975 do 1985 była profesorem Politechniki Warszawskiej. Jej zainteresowania naukowe koncentrowały się na zagadnieniach związanych z życiem człowieka w mieście, społeczną funkcją obiektów mieszkalnych, ekologią miasta. Zajmowała się również kwestią dostosowywania obiektów mieszkalnych do potrzeb osób niepełnosprawnych.

Pod jej kierunkiem stopień naukowy doktora uzyskała w 1989 Grażyna Dąbrowska-Milewska[3].

Członek komitetów Polskiej Akademii Nauk (Komitet Architektury i Urbanistyki, Komitet Rehabilitacji i Adaptacji Społecznej, Komitet Prognoz „Polska 2000”; Komitet Przestrzennego Zagospodarowania Kraju), Towarzystwa Naukowego Warszawskiego oraz Polskiej Rady Architektury. Członek kilku zagranicznych organizacji naukowych, m.in. Académie d'Architecture de France.

Wieloletnia polska korespondentka czasopisma architektonicznego „L'Architecture d'Aujourd'hui”.

Działalność polityczna | edytuj kod

Podczas okupacji działała w Armii Krajowej. W latach 1965–1985 była posłanką na Sejm PRL IV, V, VI, VII i VIII kadencji, reprezentowała okręg wyborczy Warszawa-Praga lub Warszawa-Praga Południe. Zasiadała w komisjach Budownictwa i Gospodarki Komunalnej, Mandatowo-Regulaminowej oraz Kultury i Sztuki. Od 1971, jako pierwsza kobieta w historii polskiego Sejmu, pełniła funkcję wicemarszałka Sejmu. Pełniąc tę funkcję do 1985, była posłem najdłużej sprawującym ten urząd w historii Sejmu. W VIII kadencji Sejmu, podczas stanu wojennego pomagała wyjść bądź uzyskać przepustkę z internowania wielu pozbawionym wolności działaczom opozycji, m.in. Bronisławowi Komorowskiemu. Po zakończeniu VIII kadencji w 1985, przestała piastować mandat poselski, a następnie w 1986 została powołana w skład Rady Konsultacyjnej przy Przewodniczącym Rady Państwa Wojciechu Jaruzelskim.

Po 1989, kiedy ciało to zostało rozwiązane, wycofała się z działalności politycznej. W okresie PRL była również prezesem Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Francuskiej. Po 1989 współpracowała z Ośrodkiem Studiów Międzynarodowych przy Senacie RP. Prowadziła również działalność społeczną – działała w Fundacji Polska w Europie, Polskiej Radzie Ruchu Europejskiego oraz Stowarzyszeniu „Wspólnota Polska”. Przewodniczyła również Komisji Ochrony Przyrody przy Wojewodzie Warszawskim.

Halina Skibniewska w krzywym zwierciadle | edytuj kod

Satyryk „Gazety WyborczejMichał Ogórek tak pisał o Halinie Skibniewskiej w satyrycznym tekście Polki idolki, poświęconym znanym kobietom okresu PRL: Architekt, która dzięki swej sile przebicia przekuła nam dostęp do łazienki. W ramach oszczędności w tamtych czasach w nowo projektowanych blokach próbowano bowiem zmniejszyć liczbę tzw. oczek sanitarnych i ubikacje budować wspólne na piętrze. W przykładowym osiedlu Haliny Skibniewskiej na Sadach Żoliborskich w Warszawie wszystko było na swoim miejscu, co wywołało taki zachwyt, że nawet dostała w Moskwie Nagrodę Leninowską. Kiedy więc poniekąd sam Lenin poszedł na tę stronę co ona, nikt już więcej nie odważył się proponować mieszkań bez wygód(ek). Nagroda należała się Halinie Skibniewskiej już za to, że wielu domów postawionych wtedy nie zaprojektowała[4].

Konrad Kucza-Kuczyński w artykule Kobiety w architekturze pisał o Halinie Skibniewskiej: Osiedla Sady Żoliborskie z lat 1958–1963 czy Szwoleżerów z 1974–1976, realizowane w czasach ograniczeń normatywnych i finansowych są dowodem, iż nawet w tamtych trudnych czasach można było w poczuciu etycznej odpowiedzialności za dzieło i odbiorcę, tworzyć lepiej, niż narzucał to suchy normatyw[5].

Odznaczenia i nagrody | edytuj kod

Ważniejsze projekty | edytuj kod

  • Projekt odbudowy Sal Redutowych Teatru Narodowego (razem z Romualdem Guttem),
  • Projekt teatru Domu Wojska Polskiego, plac Żelaznej Bramy (razem z Romualdem Guttem), 1951, nie zrealizowany,
  • Osiedle Sady Żoliborskie w Warszawie (1961),
  • Osiedle Wolska IV w Warszawie (1965),
  • Plan szczegółowy osiedla Winogrady w Poznaniu (1964)[7],
  • Szkoła na Sadybie w Warszawie (1971),
  • Osiedle Szwoleżerów w Warszawie (1974),
  • Plan szczegółowy osiedli winogradzkich w Poznaniu[7].

Ważniejsze publikacje | edytuj kod

  • Rodzina a mieszkanie, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1974
  • Tereny otwarte w miejskim środowisku mieszkalnym, Wydawnictwo Arkady, Warszawa 1979

Przypisy | edytuj kod

  1. Encyklopedia Warszawy z 1994, natomiast rok urodzenia 1920 jest w PSB – Grażyna Jonkajtys-Luba: Skibniewski Zygmunt. W: Polski Słownik Biograficzny. T. XXXVIII. Warszawa-Kraków: PAN, 1997, s. 147–150. ISBN 83-86301-01-5.
  2. Nekrolog w "Gazecie Wyborczej", 22 kwietnia 2011
  3. dr hab. inż. Grażyna Maria Dąbrowska-Milewska w bazie „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI).
  4. Michał Ogórek, Polki idolki w: "Wysokie obcasy" [dodatek do „Gazety Wyborczej”], 18 października 2003, nr 42 (238)
  5. „Kominikat SARP” Nr 3, marzec 2006
  6. Halina Skibniewska laureatką Nagrody Leninowskiej. „Dziennik Polski”, s. 1, Nr 96 z 1 maja 1979. 
  7. a b Projekt – Miasto. Wspomnienia poznańskich architektów 1945–2005, HenrykH. Marcinkowski i inni, Poznań: Wydawnictwo Miejskie Posnania, 2013, s. 197, ISBN 978-83-7768-069-8, OCLC 871701842 .
Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Halina Skibniewska" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy