Harsz (jezioro)


Na mapach: 54°09′07″N 21°45′47″E/54,151944 21,763056

Harsz (jezioro) w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Harsz – jezioro w Polsce w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie węgorzewskim, w gminie Pozezdrze[1].

Spis treści

Położenie | edytuj kod

Jezioro leży na Pojezierzu Mazurskim[2], w mezoregionie Wielkich Jezior Mazurskich[3], w dorzeczu WęgorapaPregoła[4]. Znajduje się około 8 km w kierunku południowym od Węgorzewa. W okolicach południowych brzegów położona jest wieś Harsz[4], a północnych przysiółek Róg[4][5]. Jezioro ma połączenie z jeziorem Mamry od północnego zachodu poprzez ciek wodny o nazwie Dopływ z jez. Harsz[6].

Dno i ławica kamieniste i twarde. Otoczenie brzegów stanowią pola i łąki, na północy – lasy. Występuje wyraźny podział na dwie części. Większa jest położona na południowym wschodzie, nazywana jest Duży Harsz[4] lub Wielki Harsz[7], a mniejsza północna nosi nazwę Harsz Mały[1] lub Mały Harsz[4]. Przesmyk pomiędzy obiema częściami jest szeroki na ok. 100 m i długi na 400 m[4] i nazywany jest Szyja[8].

Zgodnie z typologią abiotyczną zbiornik wodny został sklasyfikowany jako jezioro o wysokiej zawartości wapnia, o małym wypływie zlewni, stratyfikowane, leżące na obszarze Nizin Wschodniobałtycko-Białoruskich (5a)[9].

Jezioro leży na terenie obwodu rybackiego jeziora Mamry Północne na rzece Węgorapa – nr 1[7], jego użytkownikiem jest Polski Związek Wędkarski[4]. Objęte jest strefą ciszy[10]. Znajduje się na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu Krainy Wielkich Jezior Mazurskich o łącznej powierzchni 85 527,0 ha[11].

Morfometria | edytuj kod

Według danych Instytutu Rybactwa Śródlądowego powierzchnia zwierciadła wody jeziora wynosi 216,2 ha. Średnia głębokość zbiornika wodnego to 11,4 m, a maksymalna – 47,0 m. Lustro wody znajduje się na wysokości 116,8 m n.p.m. Objętość jeziora wynosi 24707,0 tys. m³[2]. Maksymalna długość jeziora to 2800 m, a szerokość 1020 m. Długość linii brzegowej wynosi 10450 m[4].

Inne dane uzyskano natomiast poprzez planimetrię jeziora na mapach w skali 1:50 000 według Państwowego Układu Współrzędnych 1965, zgodnie z poziomem odniesienia Kronsztadt. Otrzymana w ten sposób powierzchnia zbiornika wodnego to 193,5 ha, a wysokość bezwzględna lustra wody – 116,0 m n.p.m.[2]

Przyroda | edytuj kod

W skład pogłowia występujących ryb wchodzą m.in. sieja, szczupak, leszcz, płoć i okoń. Roślinność przybrzeżna równomierna, większe skupiska trzciny występują na północnym zachodzie. Wśród roślinności zanurzonej pokrywającej ok. 30% powierzchni dna występują moczarka, wywłócznik, jaskier krążkolistny, rdestnica i ramienice[4].

Przypisy | edytuj kod

  1. a b Komisja Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych: Hydronimy. Izabella Krauze-Tomczyk, Jerzy Ostrowski (oprac. red). T. 1. Cz. 2: Wody stojące. Warszawa: Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 2006, s. 108. ISBN 83-239-9607-5.
  2. a b c Adam Choiński: Katalog Jezior Polski. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 2006, s. 347. ISBN 83-232-1732-7.
  3. Roman Zielony, Alina Kliczkowska: Regionalizacja przyrodniczo-leśna Polski 2010. Warszawa: Centrum Informacyjne Lasów Państwowych, 2012. ISBN 978-83-61633-62-4.
  4. a b c d e f g h i Jerzy Waluga, Henryk Chmielewski: Wielkie Jeziora Mazurskie. Północ. Olsztyn: Instytut Rybactwa Śródlądowego, 1999, s. 76–77. ISBN 83-87506-16-8.
  5. Główny Urząd Geodezji i Kartografii: Geoportal 2 iMap ORTO. geoportal.gov.pl. [dostęp 2017-04-25].
  6. Dopływ z jez. Harsz >> Moduł: Obszary Dorzeczy (wynik wyszukiwania). Krajowy Zarząd Gospodarki Wodnej. [dostęp 2017-04-25].
  7. a b Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie: Obwieszczenie nr 3/2016 Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie z dnia 30 września 2016 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia w sprawie ustanowienia obwodów rybackich na publicznych śródlądowych wodach powierzchniowych płynących. edziennik.mazowieckie.pl, 30 września 2016. [dostęp 2020-03-20].
  8. Główny Urząd Geodezji i Kartografii: Geoportal 2 iMap TOPO. geoportal.gov.pl. [dostęp 2017-04-25].
  9. MinisterstwoM. Środowiska MinisterstwoM., Raport dla Obszaru Dorzecza Wisły z realizacji art. 5 i 6, zał. II, III, IV Ramowej Dyrektywy Wodnej 2000/60/WE, Krajowy Zarząd Gospodarki Wodnej, marzec 2005, s. 118 [dostęp 2017-04-25] [zarchiwizowane z adresu 2016-03-05] .
  10. Wykaz jezior i rzek, na których wprowadzono zakaz używania jednostek pływających z silnikami spalinowymi. [dostęp 2017-04-25].
  11. Sejmik Województwa Warmińsko-Mazurskiego: Uchwała Nr XXII/430/12 Sejmiku Województwa Warmińsko-Mazurskiego z dnia 27 listopada 2012 r. w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Krainy Wielkich Jezior Mazurskich.. bip.warmia.mazury.pl, 27 listopada 2012. [dostęp 2017-04-25].
Na podstawie artykułu: "Harsz (jezioro)" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy