Henryk Reyman


Henryk Reyman w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Reyman w barwach Wisły Kraków – mistrza Polski 1927, stoi pierwszy od prawej

Henryk Tomasz Reyman vel Reymann[a] (ur. 28 lipca 1897 w Krakowie, zm. 11 kwietnia 1963 tamże[3]) – polski piłkarz występujący na pozycji napastnika, reprezentant Polski w latach 1922–1931, olimpijczyk, trener i działacz piłkarski, podpułkownik Wojska Polskiego.

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Służba wojskowa | edytuj kod

Urodził się w Krakowie, w rodzinie Władysława, urzędnika pocztowego, i Franciszki z Czernych[4].

Ukończył III Gimnazjum im. Sobieskiego w Krakowie[5]. Podczas I wojny światowej walczył w szeregach armii austriackiej. Po przeszkoleniu został skierowany na front włoski na którym walczył od 1 marca 1915 do 31 grudnia 1916. Od 1 stycznia 1917 do 10 września 1918 walczył na froncie włoskim[5]. Podczas walk na froncie włoskim został dwukrotnie ranny. 1 kwietnia 1917 został awansowany na podporucznika[5].

W listopadzie 1918 został przyjęty do Wojska Polskiego z byłej armii austro-węgierskiej w stopniu podporucznika[6]. W latach 1918-1921 walczył w wojnie polsko-bolszewickiej, w czasie walk polsko-ukraińskich o Małopolskę Wschodnią oraz I i III powstaniu śląskim. Brał również udział w akcji plebiscytowej na terenie Spisza i Orawy[7]. 1 grudnia 1919 roku został mianowany porucznikiem[4]. W 1921 roku ukończył czteromiesięczny kursu w Szkole Podchorążych Piechoty w Warszawie[4][8]

3 maja 1922 roku został zweryfikowany w stopniu porucznika ze starszeństwem z 1 czerwca 1919 roku i 1325. lokatą w korpusie oficerów piechoty, a jego oddziałem macierzystym był nadal 20 Pułk Piechoty[9][10]. W listopadzie 1924 został przydzielony z 20 pp w Krakowie do Oddziału Wyszkolenia Dowództwa Okręgu Korpusu Nr V na stanowisko referenta[11][12]. Z dniem 7 marca 1925 został przydzielony z DOK V do macierzystego 20 pp[13]. 3 maja 1926 został mianowany kapitanem ze starszeństwem z dniem 1 lipca 1925 roku i 223. lokatą w korpusie oficerów piechoty[14]. 26 kwietnia 1928 został przeniesiony z 20 pp do 5 pułku piechoty Legionów w Wilnie[15][16]. W grudniu 1929 roku ponownie przeniesiony do 20 pp[17]. Jesienią 1930 roku został przeniesiony do 5 Okręgowego Urzędu Wychowania Fizycznego i Przysposobienia Wojskowego w Krakowie[18]. Dwa miesiące później otrzymał przeniesienie do Centralnego Instytutu Wychowania Fizycznego w Warszawie[19][20]. 28 czerwca 1933 roku ogłoszono jego przeniesienie do 18 pułku piechoty w Skierniewicach[21][22]. W skierniewickim garnizonie pełnił służbę do 1936 roku[23]. W marcu tego roku został awansowany na majora w korpusie oficerów piechoty.

Tuż przed drugą wojną światową i w czasie wojny obronnej 1939 dowódca I batalionu 37 pułku piechoty z Kutna. 20 września został ranny w bitwie nad Bzurą. Jako jeniec trafił do szpitala w Rawie Mazowieckiej. Z powodu ciążącego na nim od 1940 roku wyroku sądu hitlerowskiego skazującego na karę śmierci ukrywał się w Krakowie u Benedyktynek oraz w majątku Tarnowskich w Dzikowie[24].

Kariera sportowa | edytuj kod

W latach 1910–1933 występował w Wiśle Kraków, w barwach której w latach 1927–1934 grając w lidze zdobył 109 goli. Kilkukrotnie był kapitanem związkowym (selekcjonerem reprezentacji Polski w piłce nożnej mężczyzn) . W 1924 pełnił funkcję kapitana reprezentacji na olimpiadzie w Paryżu Był członkiem honorowym PZPN, honorowym prezesem TS „Wisła”. Będąc selekcjonerem reprezentacji stworzył zawołanie Orły, do boju![25]. Od kwietnia 1945 prowadził działalność w strukturach krajowych i okręgowych ruchu sportowego. Brał czynny udział w reaktywacji PZPN. Od 29 czerwca 1945 był członkiem zarządu związku i jednocześnie kapitanem związkowym. Funkcję kapitana związkowego pełnił do 30 sierpnia 1947 roku. W latach 1956-1959 ponownie pracował we władzach PZPN. Od 22 września 1956 do 17 lutego 1957 wchodził w skład kapitanatu. 14 lutego 1959 został przewodniczącym kapitanatu. W latach 1956-1962 pełnił również funkcję selekcjonera Krakowskiego Okręgowego Związku Piłki Nożnej (KOPZN). Był jednocześnie wiceprezesem Wisły Kraków. W 1959 otrzymał honorowe cżłonkostwo PZPN. Ponadto posiadał także honorowe członkostwo KOPZN. Był też honorowym prezesem Wisły Kraków[24]. Został pochowany na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie. Był starszym bratem Jana Reymana – również piłkarza.

Sukcesy
  • dwukrotne mistrzostwo Polski z Wisłą w 1927 i 1928
  • dwukrotny król strzelców w 1925 (11 goli) i w 1927 (37 goli)
  • dziewięciokrotny reprezentant kraju
Rekordy
  • 1927 rok – strzelił 37 bramek w jednym sezonie
  • 1927 rok – strzelił jako pierwszy w polskiej lidze 5 bramek w jednym meczu (z Warszawianką)

Upamiętnienie | edytuj kod

Od 1972 roku jego imieniem nazwano jedną z ulic Krakowa (przylegającą do stadionu Wisły)[24]. Od 2006 jego imię nosi Stadion Miejski w Kutnie. 23 stycznia 2008 radni Krakowa podjęli decyzję, że stadion Wisły Kraków będzie nosił jego imię. W czerwcu 2009 roku Mirosław Szymkowiak, Marek Konieczny i Tomasz Frankowski założyli w Krakowie Akademię Piłkarską 21 im. Henryka Reymana[26].

Ordery i odznaczenia | edytuj kod

Uwagi | edytuj kod

  1. Na początku lat 20. XX wieku w ewidencji Wojska Polskiego figurował jako „Henryk Reymann”, a na przełomie lat 20. i 30. jako „Henryk Reyman”. W styczniu 1934 roku minister spraw wojskowych sprostował imię i nazwisko kapitana Henryka Reymana z 18 pp z „Henryk Reyman” na „Henryk Tomasz Reymann”[1][2].

Przypisy | edytuj kod

  1. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 2 z 26 stycznia 1934 roku, s. 34.
  2. Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 26, 593.
  3. Paweł Pierzchała: 110 rocznica urodzin Henryka Reymana (pol.). wislakrakow.com, 2007-07-28. [dostęp 2010-02-07].
  4. a b c Toporowicz 1988 ↓, s. 219-220.
  5. a b c Wryk 2015 ↓, s. 492.
  6. Wykaz oficerów 1920 ↓, s. 95, tu jako Henryk Reymann.
  7. Wryk 2015 ↓, s. 492, wg autora za czyny bojowe został odznaczony Krzyżem Walecznych, lecz informacji tej nie potwierdzają Roczniki Oficerskie z 1923, 1924, 1928, 1932 i 1939 roku.
  8. Spis oficerów 1921 ↓, s. 81, 842, tu jako Henryk Władysław Reyman.
  9. Lista starszeństwa 1922 ↓, s. 94, tu także jako Henryk Reymann.
  10. Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 182, 433, tu również jako Reymann.
  11. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 119 z 7 listopada 1924 roku, s. 664.
  12. Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 51, 171, 376, tu jako Henryk Reymann.
  13. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 40 z 5 kwietnia 1925 roku, s. 191.
  14. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 18 z 3 maja 1926 roku, s. 129.
  15. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 9 z 26 kwietnia 1928 roku, s. 139.
  16. Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 21, 218.
  17. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 20 z 23 grudnia 1929 roku, s. 400.
  18. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 28 stycznia 1931 roku, s. 11.
  19. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 3 z 26 marca 1931 roku, s. 100.
  20. Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 60, 829.
  21. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 8 z 28 czerwca 1933 roku, s. 133.
  22. Lista starszeństwa 1933 ↓, s. 59.
  23. Lista starszeństwa 1935 ↓, s. 57.
  24. a b c Wryk 2015 ↓, s. 493.
  25. Andrzej Gowarzewski: BIAŁO-CZERWONI. 1921–2018, Wydawnictwo GiA, Katowice 2017, s. 49.
  26. AP 21, www.ap21.pl [dostęp 2017-11-23]  (pol.).
  27. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 3 z 11 listopada 1938 roku, s. 23.
  28. M.P. z 1933 r. nr 258, poz. 276.
  29. Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 60.
  30. Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 21.

Bibliografia | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Henryk Reyman" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy