IS-C Żuraw


IS-C Żuraw w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Szybowiec IS-C Żurawpolski szybowiec wyczynowy i szkoleniowy produkowany od roku 1952, będący kopią niemieckiego szybowca DFS Kranich II.

Spis treści

Historia | edytuj kod

Żuraw przygotowany do staru na holu za CSS-13

W warsztacie remontowym NSFK w Łodzi odnaleziono w 1945 r. porzuconą dokumentację techniczną szybowca ”Kranich II”[1]. Ułatwiło to opracowanie dokumentacji warsztatowej w Instytucie Szybownictwa w Bielsku-Białej w latach 1950-1952 przez inż. Józefa Niespała i Andrzeja Kokota dla zmodernizowanej polskiej wersji IS-C Żuraw[2].

Prototyp został oblatany 22.04.1952 r.[3] w Gdańsku przez pilota doświadczalnego Adama Zientka.

Produkcję seryjną prowadzono w latach 1952-1953 w Poznaniu (10 egz.) i w Gdańsku (40 egz.). Dwa egzemplarze zostały przerobione na wersję tzw. leżącą[3]. Początkowo szybowce produkowane w OWL Gdańsk oznaczono Żuraw S (seryjny) a następnie SZD-C Żuraw II.

W 1953 r. w Dziale Badań w Locie Instytutu Lotnictwa pod kierownictwem inż. Tadeusza Chylińskiego zostały przeprowadzone próby jednego z seryjnych (nr seryjny P-03-03) zbudowanych w Poznaniu szybowca SZD-S Żuraw o numerze rejestracyjnym SP-1276 w celu określenia warunków jego użytkowania oraz wskazania usterek.

Na szybowcach Żuraw II polscy piloci ustanowili dwa rekordy krajowe i dwa rekordy światowe.

Były one użytkowane w aeroklubach i szkołach szybowcowych do treningu i lotów wyczynowych do końca lat 60.

W zbiorach Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie znajdują się dwa szybowce IS-C Żuraw zbudowane w OWL-Gdańsk[4]:

  • ze znakami SP-1213 (nr fabr. 009), przekazany do zasobu muzeum w 1964 r.,
  • ze znakami SP-1295 (nr fabr. 011), przekazany do zasobu muzeum w 1966 r.

Konstrukcja | edytuj kod

Dwumiejscowy szybowiec o konstrukcji drewnianej[3].

Skrzydło drewniane o mewim kształcie w widoku z przodu, kryte płótnem. Przykadłubowa część płata trapezowata, ze względu na położenie siedzenia tylnej kabiny dokładnie w środku ciężkości i miała 3° skos do tyłu. W płatach zastosowano aerodynamiczne hamulce płytowe, wysuwające się w górę i w dół. Lotki przebiegały prawie od załamania płata, aż do jego końcówki.

Kadłub wręgowy, półskorupowy o przekroju owalnym. Kadłub wraz ze statecznikiem pionowym pokryty sklejką. Kabina zakryta.

Statecznik poziomy, usytuowano na górnej krawędzi kadłuba, przed statecznikiem pionowym.

Przypisy | edytuj kod

  1. DFS "Kranich", 1935 (pol.). [dostęp 2018-10-15].
  2. SZD-C Żuraw II (pol.). [dostęp 2018-10-15].
  3. a b c IS-C "Żuraw", 1952 (pol.). [dostęp 2018-10-15].
  4. Marian Krzyżan: Samoloty w muzeach polskich. Warszawa: Wydawnictwo Komunikacji i Łączności, 1983, s. 131. ISBN 83-206-0432-X. (pol.)

Bibliografia | edytuj kod

  • Marian Krzyżan: Samoloty w muzeach polskich. Warszawa: Wydawnictwo Komunikacji i Łączności, 1983, s. 131-132. ISBN 83-206-0432-X.Sprawdź autora rozdziału:1.
  • Piotr Piechowski: Polskie szybowce (pol.). [dostęp 2012-09-29].
  • IS-C "Żuraw", 1952 (pol.). [dostęp 2018-05-08].
  • Rafał Chyliński: Moja pasja lotnictwo.Życie i działalność Tadeusza Chylińskiego dla Polskiego Lotnictwa w świetle dokumentów. Warszawa: Agencja Wydawnicza CB, 2017, s. 852. ​ISBN 978-83-7339-166-6​ oraz Tom 2 ​ISBN 978-83-7339-167-3
Na podstawie artykułu: "IS-C Żuraw" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy