Ignacy Oziewicz


Ignacy Oziewicz w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Ignacy Oziewicz, ps. „Czesław”, „Czesławski”, „Netta”, „Jenczewski” (ur. 7 maja 1887 w Łyngmianach, zm. 10 stycznia 1966 w Gdyni) – pułkownik piechoty Wojska Polskiego, komendant Narodowych Sił Zbrojnych.

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Syn Edmunda i Wandy. Po ukończeniu w 1907 gimnazjum w Wilnie na ochotnika wstąpił do armii rosyjskiej[1]. Od października 1907 do września 1908 służył w 106 pułku piechoty, a następnie w sierpniu 1911 ukończył Wileńską Szkołę Wojskową[1]. Podczas I wojny światowej służył w armii Imperium Rosyjskiego jako oficer 103 pułku piechoty 26 Dywizji Piechoty. Podczas służby w pułku w okresie sierpień 1911 – kwiecień 1917 pełnił funkcje: szefa łączności, dowódcy kompanii i dowódcy batalionu[1]. Od kwietnia do października 1917 służył w 193 Dywizji Piechoty. Po wybuchu rewolucji opuścił armię rosyjską i od października 1917 do października 1918 pracował na Podolu jako administrator majątku ziemskiego[1].

W lutym 1919 przyjęty został do Wojska Polskiego. Od 6 października 1919 do 12 kwietnia 1920 pełnił obowiązki dowódcy 41 pułku piechoty. Od 20 sierpnia 1920 pełnił obowiązki dowódcy 17 pułku piechoty. W październiku 1925 mianowany został dowódcą 76 pułku piechoty w Grodnie[2]. Obowiązki dowódcy pułku sprawował przez kolejnych dziesięć lat. W międzyczasie, 16 marca 1927 Prezydent RP Ignacy Mościcki na wniosek Ministra Spraw Wojskowych, marszałka Polski Józefa Piłsudskiego awansował go na pułkownika ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1927 i 17. lokatą w korpusie oficerów piechoty[3].

W 1935 wyznaczony został na stanowisko dowódcy piechoty dywizyjnej 16 Dywizji Piechoty w Grudziądzu. Od 25 października 1938 dowodził 29 Dywizją Piechoty w Grodnie[4]. Na czele tej wielkiej jednostki walczył w kampanii wrześniowej. Po jej rozbiciu internowany przez Litwę, wydostał się z obozu pod pretekstem inwalidztwa i po interwencji ks. Stanisława Trzeciaka i powrócił do Polski[5][6].

W latach 1941–1942 zastępca komendanta Głównego i szef wydziału operacyjnego Narodowej Organizacji Wojskowej. Nie zaakceptował decyzji o scaleniu z AK, gdyż uważał ją za opanowaną politycznie przez sanację i latem 1942 stanął na czele rozłamu w NOW.

W październiku 1942 wydał rozkaz o uruchomieniu Akcji Specjalnej nr 1, mającej na celu zwalczanie bandytyzmu i Akcji Specjalnej nr 2 wykonującej akcje odwetowe na Niemcach. 2 grudnia 1942 wysłał list do generała Stefana Roweckiego z propozycją rozmów o włączeniu NSZ do AK. Pertraktacje z ramienia KG AK prowadził generał Tadeusz Komorowski (Oziewicz rozmawiał z nim 17 grudnia 1942), a od kwietnia 1943 płk. Stanisław Rostworowski. W maju tego samego roku spotkał się ponownie z generałem Roweckim. Został aresztowany 9 czerwca 1943 i osadzony na Pawiaku[7]. Do początku sierpnia 1943 rozkazy Dowództwa NSZ podpisywane były pseudonimem "Czesław", aby ukryć fakt jego aresztowania. 5 października 1943 został wysłany do obozu koncentracyjnego w Oświęcimiu, a w styczniu 1945 ewakuowany do Flossenburga[7].

Po uwolnieniu z obozu przez oddziały amerykańskie w kwietniu 1945 przebywał w Niemczech, a potem we Francji. Był pełnomocnikiem środowiska NSZ przed Komisją Weryfikacyjną AK w Londynie[8]. W lipcu 1949 został prezesem założonej we Francji organizacji „Ogniwo”[7].

W 1958 powrócił do kraju. Zamieszkał wraz z rodziną w Gdyni[9]. Został pochowany na Cmentarzu Witomińskim (kwatera 51-25-11)[10].

Grób płk. Ignacego Oziewicza na Cmentarzu Witomińskim w Gdyni

Ordery i odznaczenia | edytuj kod

Życie prywatne | edytuj kod

Od 1912 żonaty z Klementyną z Poniatowskich, z którą miał troje dzieci: Leonarda, Witolda i Jadwigę[7].

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d Tadeusz Jurga: Obrona Polski 1939. s. 801.
  2. Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 106 z dnia 15.10.1925 r.
  3. Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 10 z 19.03.1927 r.
  4. Pułkownicy piechoty, Instytut Józefa Piłsudskiego w Ameryce, sygn. 701/1. Z informacji zamieszczonych w wykazie wynika, że został on sporządzony na przełomie lutego i marca 1939 roku, przed awansami generalskimi.
  5. J. Żaryn, „Taniec na linie nad przepaścią”. Organizacja Polska na wychodźstwie i jej łączność z krajem w latach 1945-1955, Warszawa 2011, s. 69, przypis nr 27.
  6. K. Komorowski, Polityka i walka. Konspiracja zbrojna ruchu narodowego 1939-1945, Warszawa 2000, s. 300.
  7. a b c d Oziewicz Ignacy ps. "Czesław", "Czesławski", "Netta", "Jenczewski". - NSZ - Narodowe Siły Zbrojne, www.nsz.com.pl [dostęp 2019-07-14] .
  8. OZIEWICZ, Ignacy., www.dws-xip.pl [dostęp 2019-07-14] .
  9. Oziewicz Ignacy (1887 - 1966), Oficjalny serwis internetowy miasta Gdynia [dostęp 2019-07-14]  (pol.).
  10. Strona Rodu Oziewiczów - Płk Ignacy Oziewicz, www.oziewicz.pl [dostęp 2019-07-14] .
  11. a b Rocznik oficerski 1923. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1923, s. 173, 398. [dostęp 2015-06-10].
  12. M.P. z 1933 r. nr 259, poz. 277.
  13. Rozporządzenie Kierownika MSWojsk. L. 6285/22 G.M.I. (Dziennik Personalny z 1922 r. Nr 11, s. 348)
  14. Zarządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej. „Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych”, s. 1, Nr 1 z 19 marca 1937. Ministerstwo Spraw Wojskowych
  15. Rocznik oficerski 1924. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1924, s. 164, 342. [dostęp 2015-06-10].
  16. a b Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 90, 161.

Bibliografia | edytuj kod

  • Rocznik Oficerski 1932, s. 16, 604.
  • Waldemar Strzałkowski, Życiorysy dowódców jednostek polskich w wojnie obronnej 1939 r., Oziewicz Ignacy (1887-1966) w: Jurga Tadeusz, Obrona Polski 1939, Instytut Wydawniczy PAX, Warszawa 1990, wyd. I, ​ISBN 83-211-1096-7​, s. 801.
  • Księga chwały piechoty, praca zbiorowa, Warszawa 1992, reprint wydania z 1939 r.
  • Tadeusz Jurga: Obrona Polski 1939. Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX, 1990, s. 801. ISBN 83-211-1096-7.
  • Andrzej Krzysztof Kunert: Słownik biograficzny konspiracji warszawskiej 1939-1945 T.2. Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX, 1987, s. 141–142. ISBN 83-211-0758-3.
Na podstawie artykułu: "Ignacy Oziewicz" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy