Irena Pannenkowa


Irena Pannenkowa w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Irena Pannenkowa (ur. 4 listopada 1879 w Warszawie, zm. 10 października 1969 w Górze Kalwarii) – działaczka niepodległościowa, dziennikarka, doktor filozofii.

Rodzice Adam Jawic i Zofia z Hurwitzów. Ukończyła szkołę elementarną i gimnazjum w Warszawie. Studia filozoficzne (1899 - 1905) na Uniwersytecie Lwowskim. Pracę seminaryjną, którą napisała pod kierunkiem prof. Kazimierza Twardowskiego Sądy przeczące i twierdzące uznano za pracę doktorską.

Spis treści

Działalność niepodległościowa | edytuj kod

W trakcie studiów związana z redakcją socjalistycznego "Promienia". Działaczka niepodległościowego Związku Odrodzenia Narodu Polskiego, do którego należeli Władysław Sikorski, Stanisław Downarowicz oraz jej przyszły mąż Tadeusz Gwalbert Pannenko. Od 1907 w Związku Walki Czynnej. W latach I wojny światowej współpracowała z Departamentem Wojskowym Naczelnego Komitetu Narodowego, na którego czele stał Władysław Sikorski.

II RP | edytuj kod

W latach 1918-1919 zaangażowana w obronę przynależności Galicji Wschodniej do Polski. W listopadzie 1918 r. została przewodnicząca Komitetu Obrony Narodowej we Lwowie. W lutym 1919 interweniowała u Naczelnego Wodza Józefa Piłsudskiego na rzecz odsieczy dla Małopolski Wschodniej.

Po I wojnie związana z nurtem narodowo demokratycznym. 1919 współorganizatorka Narodowej Organizacji Kobiecej. Od lat 20. dziennikarka nurtu chrześcijańsko-narodowego związana z "Rzeczpospolitą" Stanisława Strońskiego - autorka artykułów dotyczących stosunków Polski z sąsiadami, Górnego Śląska, Śląska Cieszyńskiego, Gdańska i kresów wschodnich oraz Irlandii. W 1922 za namową Stanisława Strońskiego, wydała (pod pseudonimem Jan Lipecki) najgłośniejszą swą pracę Legenda Piłsudskiego. W 1924 przeszła do redakcji "Warszawianki". Publikowała także w "Tygodniku Ilustrowanym", "Bluszczu", "Kurierze Warszawskim". Zdecydowana przeciwniczka piłsudczyzny i wszelkiej dyktatury, czego dawała wyraz w swych publikacjach.

W latach trzydziestych odsunęła się od Stronnictwa Narodowego. Od tej pory sympatyzowała z Chrześcijańską Demokracją. Od 1929 r. związana z redakcją "Placówki" – tygodnika Narodowej Partii Robotniczej. Pisywała także w piśmie "Demokrata" - organ Związku Młodzieży Pracującej "Jedność". 10 października 1937 weszła do Rady Naczelnej Stronnictwa Pracy.

II wojna światowa | edytuj kod

W czasie II wojny światowej wraz z Franciszkiem Kwiecińskim wydawała "Głos Warszawy" - organ Stronnictwa Pracy. 15 listopada 1941 aresztowana przez hitlerowców więziona kolejno na Pawiaku, w Ravensbrück, na Majdanku. Wyzwolenia doczekała w Oświęcimiu – 28 stycznia 1945.

Po II wojnie światowej | edytuj kod

Po wojnie w reaktywowanym Stronnictwie Pracy, redagowała główny organ tej partii – tygodnik "Odnowa". Współpracowała z Karolem Popielem. Publikacje zamieszczała także w "Tygodniku Warszawskim". Po rozbiciu Stronnictwa Pracy przez władze komunistyczne wycofała się z życia politycznego. Po 1956 r. sporadycznie publikowała na łamach "Twórczości" i "Przeglądu Kulturalnego". Od 1957 w Związku Literatów Polskich. Zmarła w zakonnym przytułku w Górze Kalwarii 10 października 1969, pochowana na Cmentarzu Powązkowskim (kwatera 146 c-4-19)[1].

Publikacje | edytuj kod

  • Łukasiński, Lwów 1914,
  • Co robić ma chłop polski czasu tej wojny?, Piotrków 1915,
  • Irlandzkie memento, Lwów 1916,
  • Walka Galicji z centralizmem wiedeńskim. Dzieje rezolucji sejmu galicyjskiego z 24 września 1868, Lwów 1918,
  • Punkty Wilsona a Galicja Wschodnia, Warszawa 1919, tłum. francuskie Paryż 1919,
  • Legenda Piłsudskiego, Warszawa 1922 i 1923 r. pod pseudonimem Jan Lipecki,
  • Od Cezara do Wilhelma. Studium o cezaryzmie, Warszawa 1929,
  • Co to jest wychowanie państwowe, Warszawa 1932,
  • Więzy, Warszawa 1935,
  • Ravensbrück. Wiersze obozowe, oprac. W. Kiedrzyńska, I. Pannenkowa, E. Sulińska, Warszawa 1961.

Tłumaczenia | edytuj kod

  • B. Saxby, Kształcenie postępowania. Studium psychologiczne, Lwów 1928,
  • E. Barker, Charakter narodowy i kształtujące go czynniki, Warszawa 1933,
  • B. Fay, Roosevelt i jego Ameryka, Warszawa 1935
  • J. Shearing, Anioł morderstwa Maria Karolina de Corday d’Armont, Jan Paweł Marat, Jan Adam Lux. Studium o trojgu uczniach J.J. Rousseau, Warszawa 1937

Przypisy | edytuj kod

  1. Irena Pannenkowa, cmentarze.um.warszawa.pl [dostęp 2020-02-05] .

Literatura | edytuj kod

  • M. Patelski, P. Kowalski, Kontrowersyjna publikacja i jej autorka, w: I. Panennkowa, Legenda Piłsudskiego, Toruń 2008.
Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Irena Pannenkowa" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy