Jerzy Adamski (krytyk)


Jerzy Adamski (krytyk) w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Jerzy Adamski (ur. 23 stycznia 1922 w Gdańsku, zm. 18 listopada 2001 w Warszawie) – polski krytyk literacki i teatralny, także tłumacz literatury włoskiej i francuskiej, eseista, pisarz, pedagog oraz pracownik naukowy[1]. Członek Klubu Krytyki Teatralnej. Recenzent m.in. „Kultury” i „Expressu Wieczornego”.

Spis treści

Rys biograficzny | edytuj kod

Przed wojną był harcerzem 17 Warszawskiej Drużyny Harcerskiej na warszawskiej Pradze. W czasie wojny był sekcyjnym w praskich Grupach Szturmowych Szarych Szeregów. Działał jako żołnierz Armii Krajowej. Brał udział w powstaniu warszawskim, był dowódcą 111 plutonu w Zgrupowaniu „Krybar”[2]. Następnie trafił do niewoli w stalagu.

W 1941 zdał maturę, w 1949 ukończył studia na Uniwersytecie Warszawskim, gdzie uzyskał tytuł magistra filologii romańskiej. Następnie prowadził działalność pedagogiczną – na Uniwersytetach Wrocławskim i Warszawskim oraz w Państwowej Wyższej Szkole Teatralnej w Łodzi. Później, w latach 1961–1989, był wykładowcą w Państwowej Wyższej Szkole Teatralnej w Warszawie, a w latach 1966–1970 – prorektorem tej uczelni[2].

W okresie PRL był członkiem PZPR[3]. W latach 1984–1989 był zatrudniony jako samodzielny pracownik naukowy w Akademii Nauk Społecznych przy KC PZPR[2].

Krytyką literacką zajął się w roku 1946 na łamach prasy literackiej. W roku 1952 został członkiem zespołu redakcyjnego tygodnika „Przegląd Kulturalny”, na stanowisku tym pracował do 1961. Udzielał się też jako krytyk teatralny w rozmaitych gazetach i czasopismach.

W 1962 uzyskał stopień doktora nauk humanistycznych[2].

Odbył też studia za granicą (Rzym, Londyn, Paryż)[potrzebny przypis].

Współpracował też z wieloma polskimi teatrami jako tłumacz, autor adaptacji oraz konsultant dramaturgiczny. Brał udział w przygotowywaniu inscenizacji m.in.: Adama Hanuszkiewicza, Romana Kłosowskiego, Jerzego Rakowieckiego, Olgi Koszutskiej, Augsta Kowalczyka, Stefanii Domańskiej, Mieczysława Górkiewicza. W 1988 wystąpił w spektaklu Teatru Telewizji Samobójca w reżyserii Kazimierza Kutza.

Publikacje | edytuj kod

Zbiory szkiców i esejów | edytuj kod

  • Dramat i scena francuska wieku Oświecenia (Zarys historii teatru starożytnego i zachodnio-europejskiego, z. 9 - Państwowy Instytut Sztuki, 1953)[1]
  • Świat wolteriański (Szkice literackie - Spółdzielnia Wydawnicza Czytelnik, 1957)
  • Poszukiwanie ideału kultury (Szkice - Wydawnictwo Literackie, 1964)
  • Modele miłości i wzory człowieczeństwa. Szkice z literatury włoskiej (1974)
  • Teatr z bliska – pamiętnik teatralny z lat 1971-1981 (1981)
  • Dno oka (1984)
  • Obrona teatru dramatycznego (1986)
  • Amen (1989)
  • Katastrofa kultury (1989)
  • Samopoczucie kulturalne Polaków (1990)
  • Szkice wytworne, czyli Tematy konwersacji salonowej (1990)
  • Inteligencja bez maski: paradoksy inteligenckiej mentalności (1997)
  • Świat jako niespełnienie albo Samobójstwo Don Juana (2000)

Inne | edytuj kod

  • podręcznik Historia literatury francuskiej. Zarys (Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1966)[1]
  • powieść Uciekinier (pośm., 2002)

Nagrody i odznaczenia | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c Leszek M. Bartelski: Polscy pisarze współcześni. Warszawa: Agencja Autorska, 1970, s. 9.
  2. a b c d Gimnazjum i Liceum im. Króla Władysława IV w Warszawie na Pradze: monografia szkoły. Henryk Sowiński [opr.]. T. 4: Nieprzeciętni wychowankowie w historii szkoły 1885–2015. Warszawa: Koło Wychowanków Gimnazjum i Liceum im. Króla Władysława IV w Warszawie na Pradze, 2015. ISBN 978-83-61880-55.
  3. Kto jest kim w Polsce 1984. Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwo Interpress, 1984, s. 11. ISBN 83-223-2073-6.
  4. M.P. z 1997 r. nr 57, poz. 554

Bibliografia | edytuj kod

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Jerzy Adamski (krytyk)" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy