Jerzy Dziewulski


Jerzy Dziewulski w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Jerzy Maciej Dziewulski (ur. 15 grudnia 1943 w Warszawie[1]) – polski polityk, policjant i antyterrorysta.

Kierował i brał udział w wielu akcjach antyterrorystycznych, ze strony polskiej był jednym z dowódców operacji Most. Jako jedyny policjant w Polsce został trzykrotnie odznaczony Medalem za Ofiarność i Odwagę. Był doradcą prezydenta RP Aleksandra Kwaśniewskiego do spraw bezpieczeństwa (1996–1997), a także posłem na Sejm I, II, III i IV kadencji (1991–2005).

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Wykształcenie i działalność zawodowa | edytuj kod

Po odbyciu służby wojskowej, którą ukończył jako sierżant podchorąży[2], podjął pracę zawodową w Milicji Obywatelskiej. Od 1966 do 1991 pracował w Komendzie Stołecznej Milicji Obywatelskiej (w 1983 przekształconej w Stołeczny Urząd Spraw Wewnętrznych, a w 1990 w Komendę Stołeczną Policji)[3], pełniąc m.in. funkcję dowódcy jednostki antyterrorystycznej na lotnisku Okęcie w Warszawie. 14 marca 1980 był jedną z pierwszych osób prowadzących akcję rozpoznawczą i ratunkową po katastrofie lotniczej samolotu „Mikołaj Kopernik”, w której zginęło 87 osób, w tym piosenkarka Anna Jantar[4]. Siedem lat później, 9 maja 1987, prowadził podobne czynności po katastrofie lotniczej w Lesie Kabackim[5].

W 1980 ukończył studia magisterskie na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego[1][3]. Odbył szkolenie w siłach specjalnych Izraela, uzyskując uprawnienia specjalisty taktyki i techniki walki z terroryzmem, a także szkolenia prowadzone przez instytucje publiczne w Stanach Zjednoczonych, Francji i Niemczech[3][6]. Uzyskał liczne licencje (m.in. licencję strzelca wyborowego, licencję specjalisty do walki z terroryzmem i bandytyzmem), a także uprawnienia, w tym instruktora strzeleckiego z broni palnej krótkiej i długiej. Został specjalistą w wyszukiwaniu i neutralizacji środków i urządzeń wybuchowych oraz specjalistą w posługiwaniu się bronią specjalnego przeznaczenia[3][6][7].

W 1991 przeniósł się do Komendy Głównej Policji[3], gdzie pełnił funkcję głównego specjalisty. Z Policji odszedł w 1998[3] w stopniu młodszego inspektora[8], co było konsekwencją wprowadzenia konstytucyjnego zakazu łączenia mandatu poselskiego ze służbą w tej formacji[2].

Kierował działaniami podczas 13 zamachów terrorystycznych, także na pokładach samolotów, wyprowadzając 765 pasażerów z sytuacji bezpośredniego zagrożenia zdrowia lub życia; w czasie tych akcji nie zginął żaden z pasażerów[9]. Ze strony polskiej osłaniał oraz pełnił funkcję dowódcy operacji Most, która umożliwiła przerzut osób pochodzenia żydowskiego z krajów byłego ZSRR do Izraela. Za przeprowadzenie tej operacji został odznaczony przez stronę polską i izraelską[6].

Był dwukrotnie ranny podczas służby[2]. Jako jedyny policjant w Polsce został trzykrotnie odznaczony Medalem za Ofiarność i Odwagę[9].

Jako konsultant brał udział w produkcji polskiego serialu kryminalnego 07 zgłoś się. Wystąpił w nim w czterech odcinkach 18–21 z lat 1984–1987[10].

Po zakończeniu w 2005 działalności politycznej zajął się prowadzeniem działalności gospodarczej jako doradca w zakresie bezpieczeństwa[11]. Jako ekspert ds. antyterroryzmu występował w roli komentatora programów telewizyjnych[12].

Działalność polityczna | edytuj kod

Był członkiem Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej[7]. W wyborach w 1991 został posłem I kadencji z listy Polskiej Partii Przyjaciół Piwa[13]. W 1993 i 1997 był ponownie wybierany do Sejmu z ramienia Sojuszu Lewicy Demokratycznej[14][15].

Podczas kampanii prezydenckiej w 1995 odpowiadał za ochronę Aleksandra Kwaśniewskiego[6]. Od grudnia 1995 do maja 1996 pełnił nieetatową funkcję jego sekretarza osobistego[2]. W latach 1996–1997 zajmował stanowisko doradcy prezydenta RP ds. bezpieczeństwa[3]. W 1999 został członkiem SLD[3].

W wyborach w 2001 po raz czwarty uzyskał mandat poselski z listy SLD-UP w okręgu olsztyńskim. Jako poseł zasiadał w Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych (był dwukrotnie zastępcą przewodniczącego tej komisji) i w Komisji Łączności z Polakami za Granicą[1][3]. W 2005 jako kandydat niezależny bez powodzenia startował w wyborach do Senatu[16].

Publikacje | edytuj kod

Współautor książek, w formie wywiadów rzek przeprowadzonych z nim przez Krzysztofa Pyzię, zatytułowanych: Jerzy Dziewulski o polskiej policji (Prószyński i S-ka, Warszawa 2017)[17], Jerzy Dziewulski o terrorystach w Polsce (Prószyński i S-ka, Warszawa 2018)[18] oraz Jerzy Dziewulski o kulisach III RP (Prószyński i S-ka, Warszawa 2019)[19].

Odznaczenia | edytuj kod

Życie prywatne | edytuj kod

Żonaty, ojciec dwójki dzieci[3]. W młodości grał w piłkę nożną oraz w hokeja na lodzie, uprawiał także m.in. kolarstwo i boks. Został również instruktorem narciarskim[2]. Jest pasjonatem motoryzacji[2][21]. Brał udział w wyścigach motocyklowych i rajdach samochodowych, m.in. Gumball 3000 i Rage-Race[22]. Jest właścicielem licznych motocykli i samochodów, m.in. różnych modeli Chevroleta Corvette, w tym egzemplarza wersji C1 z 1956[21].

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c Strona sejmowa posła IV kadencji. [dostęp 2020-06-19].
  2. a b c d e f O sobie. jerzydziewulski.pl. [dostęp 2020-06-19].
  3. a b c d e f g h i j Sejm Rzeczypospolitej Polskiej. IV kadencja. Przewodnik. Warszawa: Wydawnictwo Sejmowe, 2002, s. 48. ISBN 83-7059-571-5.
  4. Eliza Deniszczuk: W tej katastrofie zginęła Anna Jantar. Były policjant ujawnił wstrząsające szczegóły. wp.pl, 7 stycznia 2018. [dostęp 2020-06-20].
  5. Krzysztof Pyzia: „Jeszcze pół roku później wyjmowaliśmy z samolotu fragmenty zwłok”. Kulisy katastrofy, w której zginęła Anna Jantar. gazeta.pl. [dostęp 2020-06-20].
  6. a b c d Doświadczenie. jerzydziewulski.pl. [dostęp 2020-06-19].
  7. a b Dziewulski, Jerzy (ur. 1943). interia.pl. [dostęp 2020-06-19].
  8. Złodziej wkręcał Dziewulskiego w zabójstwo generała Papały. NewsBook, 2 kwietnia 2016. [dostęp 2020-06-19].
  9. a b Krzysztof Pyzia: Dziewulski o najsłynniejszej akcji: Terrorystę wyciągaliśmy spod siedzenia w samolocie, wpakował się tam ze strachu. gazeta.pl, 2017. [dostęp 2020-06-19].
  10. Jerzy Dziewulski w bazie filmpolski.pl. [dostęp 2017-03-04].
  11. Współpraca ze mną. jerzydziewulski.pl. [dostęp 2020-06-19].
  12. Ekspert radzi: Nie atakujcie, ale interweniujcie. TVN24, 17 kwietnia 2011. [dostęp 2020-06-19].
  13. Obwieszczenie Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 31 października 1991 r. o wynikach wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, przeprowadzonych w dniu 27 października 1991 r. (M.P. z 1991 r. nr 41, poz. 288).
  14. Obwieszczenie Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 23 września 1993 r. o wynikach wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej przeprowadzonych w dniu 19 września 1993 r. (M.P. z 1993 r. nr 50, poz. 470).
  15. Obwieszczenie Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 25 września 1997 r. o wynikach wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej przeprowadzonych w dniu 21 września 1997 r. (M.P. z 1997 r. nr 64, poz. 620).
  16. Wybory do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej zarządzone na dzień 25 września 2005. pkw.gov.pl. [dostęp 2020-06-19].
  17. Jerzy Dziewulski o polskiej policji. wp.pl, 2017-02-22. [dostęp 2020-06-19].
  18. Jerzy Dziewulski o terrorystach w Polsce. lubimyczytac.pl. [dostęp 2020-06-19].
  19. Jerzy Dziewulski o kulisach III RP. proszynski.pl. [dostęp 2020-06-19].
  20. Jerzy Dziewulski, Krzysztof Pyzia: Jerzy Dziewulski o terrorystach w Polsce: w rozmowie z Krzysztofem Pyzią. Warszawa: Pruszyński i S-ka, 2018, s. 167. ISBN 978-83-8123-105-3.
  21. a b Jerzy Dziewulski: kocham stare, amerykańskie auta. polskieradio.pl, 27 czerwca 2014. [dostęp 2020-06-20].
  22. Nie ma mocnych na potwora Dziewulskiego!. dziennik.pl, 10 czerwca 2010. [dostęp 2020-06-20].

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Jerzy Dziewulski" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy