Jerzy Kruppe


Jerzy Kruppé w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii (Przekierowano z Jerzy Kruppe) Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Jerzy Józef Kruppé ps. Czajka (ur. 9 listopada 1931 w Warszawie, zm. 9 lutego 2022 tamże[1]) – powstaniec warszawski w szeregach Armii Krajowej, po wojnie archeolog i historyk. Profesor Uniwersytetu Warszawskiego, specjalizujący się w archeologii i kulturze materialnej późnego średniowiecza i czasów nowożytnych oraz archeologii średniowiecznej Polski. Kanclerz pierwszej kadencji kapituły Orderu Krzyża Niepodległości.

Życiorys | edytuj kod

Urodził się w rodzinie Andrzeja i Wandy Kruppé z domu Piechowicz. Mając trzynaście lat wziął udział w walkach podczas powstania warszawskiego, był łącznikiem w ramach Zgrupowania AK Sienkiewicz (Grupa AK Północ), Batalionu Łukasińskiego oraz Zgrupowania AK Kuba-Sosna[2]. Po upadku powstania opuścił miasto wraz z ludnością cywilną osadzaną przez Niemców w obozie przejściowym Dulag 121 w Pruszkowie, skąd udało mu się zbiec. Powrócił do stolicy w styczniu 1945. Ponownie zaangażował się w konspirację i musiał uciekać przed aresztowaniem przez sowieckie służby bezpieczeństwa[3].

Ukończył Liceum im. Adama Mickiewicza na warszawskiej Pradze (matura w 1951) oraz studia na Wydziale Historycznym UW (tytuł magistra w 1955 z archeologii późnośredniowiecznej), po czym rozpoczął pracę w Instytucie Historii i Kultury Materialnej PAN, który później został przekształcony w Instytut Archeologii i Etnologii. Stopień naukowy doktora uzyskał w 1965, a habilitował się w 1980. Od 1979 był również profesorem na macierzystym wydziale w Instytucie Archeologii[4], gdzie wykładał do śmierci[5].

W 1994 za zasługi w pracy naukowej i dydaktycznej został odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi[6]. 28 kwietnia 2000 otrzymał tytuł naukowy profesora nauk humanistycznych[7], a 15 lutego 2013 Krzyż z Mieczami Orderu Krzyża Niepodległości za wybitne zasługi poniesione w walce z bronią w ręku o suwerenność i niepodległość Państwa Polskiego w latach 1939-1956[8], po czym został mianowany kanclerzem pierwszej kapituły tego orderu[9]. W 2015 został odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski[10][11], a w 2019 Medalem Stulecia Odzyskanej Niepodległości[12].

Grób profesora Jerzego Kruppé na Cmentarzu Bródnowskim.

Został redaktorem naczelnym czasopisma naukowego Studia i Materiały z Historii Kultury Materialnej[13], od 26 marca 2012 był członkiem Rady Naczelnej Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej[14]. Pochowany na cmentarzu Bródnowskim w Warszawie (kwatera 24C-2-5)[15].

Przypisy | edytuj kod

  1. [1]
  2. Jerzy Kruppe. W: Powstańcze biogramy [on-line]. Muzeum Powstania Warszawskiego (1944.pl). [dostęp 2014-08-13].
  3. Benedykt Ziółkowski: Batalion Armii Krajowej „Łukasiński”. Wyd. 2. Warszawa: 2011, s. 78. ISBN 978-83-61085-89-5.
  4. Leszek Kajzer: Profesor Jerzy Kruppé. W: Studia z archeologii i historii. Toruń: UMK, 1977, s. 11-12. ISBN 83-231-0843-9.
  5. Prof. dr hab. Jerzy Kruppé. W: Pracownicy [on-line]. archeo.uw.edu.pl. [dostęp 2014-08-13].
  6. M.P. z 1994 r. nr 17, poz. 128
  7. Prof. dr hab. Jerzy Kruppe, [w:] baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI) [online] [dostęp 2014-08-13] .
  8. M.P. z 2013 r. poz. 407
  9. Prezydent powołał Kapitułę Orderu Krzyża Niepodległości. prezydent.pl, 24 kwietnia 2013. [dostęp 2013-04-25].
  10. M.P. z 2015 r. poz. 884.
  11. Prezydent: Dziękuję za zasługi dla Polski. www.prezydent.pl, 2015-08-03. [dostęp 2016-01-14].
  12. Ordery i odznaczenia z okazji 75. rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego. www.prezydent.pl, 2019-07-30. [dostęp 2019-09-05].
  13. Ośrodek Historii Kultury Materialnej Średniowiecza i Czasów Nowożytnych – Publikacje. Instytut Archeologii i Etnologii PAN. [dostęp 2014-08-13].
  14. Nowe władze Rady Naczelnej ŚZŻAK. Światowy Związek Żołnierzy Armii Krajowej. [dostęp 2014-08-13].
  15. Jerzy Józef Kruppé, nekrologi.wyborcza.pl, 26 lutego 2022 [dostęp 2022-02-28] .
Kontrola autorytatywna (osoba):Identyfikatory zewnętrzne:
Na podstawie artykułu: "Jerzy Kruppe" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy