Jerzy Lefeld


Jerzy Lefeld w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Jerzy Albert Lefeld (ur. 17 stycznia 1898 w Warszawie, zm. 22 lutego 1980 tamże)[1]polski pianista, kameralista, kompozytor i pedagog.

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Muzyki uczył się początkowo u L. Prüfferowej i S. Judyckiego (fortepian). Od 1908 roku kształcił się w Instytucie Muzycznym w Warszawie, gdzie ukończył studia pianistyczne w klasie Aleksandra Michałowskiego (1916) i kompozycji pod kierunkiem Romana Statkowskiego (1917). Z uczelnią tą i późniejszym konserwatorium związał się od razu wieloletnią współpracą pedagogiczną (1917–1939)[1][2].

W latach 1924–1926 współpracował także z eksperymentalnym studiem radiowym w Warszawie, a od 1926 już z Polskim Radiem (m.in. jako członek Małej Orkiestry PR prowadzonej przez J. Ozimińskiego). W latach 1941–1944 zajmował się pedagogiką, koncertował w kawiarniach i w domach prywatnych. Po wojnie do 1971 prowadził klasę fortepianu w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Warszawie. W czasie ponad 60-letniej działalności pedagogicznej wykształcił 40 pianistów, jego uczniami byli m.in. Witold Lutosławski, Stefan Kisielewski, Witold Małcużyński, Jerzy Maksymiuk[1][2][3].

Lefeld był wybitnym pianistą-kameralistą, mającym ogromną zdolność gry a vista[2]. Akompaniamentem zajmował się już w młodości, towarzysząc swojemu ojcu, tenorowi-amatorowi. W latach 1917–1926 wystąpił z Stanisławem Barcewiczem na ponad 100 koncertach. Lista artystów, z którymi występował, zawiera nazwiska ponad 50 śpiewaków (m.in. Stanisława Korwin-Szymanowska, Ada Sari, Ewa Bandrowska-Turska, Wanda Wermińska, Wiktor Brégy, Vittoria Calma, Alfred Orda, Bogdan Paprocki, Andrzej Hiolski, Stefania Woytowicz, Jerzy Artysz) i około 30 różnych instrumentalistów (m.in. Carl Flesch, Paul Hindemith, Ida Haendel, Zino Francescatti, Ruggiero Ricci, Irena Dubiska, Eugenia Umińska, Wacław Kochański, Wanda Wiłkomirska, Konstanty Andrzej Kulka). Grał również w duetach fortepianowych z Zofią Rabcewiczową (nagranie m.in. Ronda C-dur na 2 fortepiany Chopina), Romanem Maciejewskim, Marią Wiłkomirską, Władysławem Szpilmanem[1].

W 1954 został odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski[4]. Otrzymał także nagrodę państwową II stopnia (1955), nagrodę muzyczną miasta Warszawy (1957), nagrodę Ministra Kultury i Sztuki I stopnia (1965)[1][3].

Twórczość | edytuj kod

Jako kompozytor debiutował 2 symfoniami wykonanymi w Filharmonii Warszawskiej: I Symfonią (1919), którą dyrygował Zdzisław Birnbaum oraz II Symfonią (1925), pod dyrekcją Józefa Ozimińskiego. Obie symfonie przypominano w latach 70. w wykonaniu Wielkiej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia i Telewizji: I symfonię w 1978, pod dyr. Jerzego Maksymiuka,II symfonię w 1979, pod dyr. Wojciecha Michniewskiego[1].

W dorobku kompozytorskim Lefelda znajdują się utwory orkiestrowe, kameralne, wokalne i wokalno-instrumentalne, a także wyciągi fortepianowe obu koncertów Fryderyka Chopina, I Koncertu skrzypcowego Karola Szymanowskiego, Strasznego dworu Stanisława Moniuszki, poematów symfonicznych Stanisław i Anna Oświęcimowie i Epizod na maskaradzie Mieczysława Karłowicza[1].

Wybrane kompozycje | edytuj kod

(na podstawie materiałów źródłowych[1][2][3])

  • I Symfonia f-moll op. 2, wersja 1. na orkiestrę (1917)
  • Sekstet smyczkowy Es-dur op. 3 (1919)
  • II Symfonia e-moll op. 5, wersja 1. na orkiestrę (1921)
  • Cztery pieśni op. 4 na głos z fortepianem (1921–1923)
  • Trzy preludia op. 6 na fortepian (1936)
  • Nokturn op. 7 na fortepian (1943)
  • Osiem utworów dla dzieci op. 8 na fortepian (1945)
  • Jesień op. 11 nr 2 na fortepian (1945)
  • Dwa mazurki op. 9 na fortepian (1947)
  • Zachowaj mnie u swoich drzwi op. 10 nr 1 na głos z fortepianem (1947)
  • Cóż jest prócz nieba op. 10 nr 2 na głos z fortepianem (1948)
  • Krakowiak op. 11 nr 1 na fortepian (1948)
  • Kołysanka op. 11 nr 3 na fortepian (1948)
  • Cztery sonety krymskie op. 15 na baryton i orkiestrę symfoniczną (1964)
  • Sonet „Błogosławieństwo” op. 14 na baryton, orkiestrę smyczkową i harfę (1967)
  • I Symfonia f-moll op. 2, wersja 2. na orkiestrę (1969–1976)
  • II Symfonia e-moll op. 5, wersja 2. na orkiestrę (1969–1976)
  • Intermezzo symfoniczne op. 16 na orkiestrę (1970)
  • Odchodzę, wersja 1., pieśń na głos solowy i fortepian (1970)
  • Odchodzę, wersja 2., pieśń na głos solowy i orkiestrę (1970)
  • Mazurek-impromptu na fortepian (1976)
  • Preludium na fortepian (1977)

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d e f g h Popis 1997 ↓, s. 309.
  2. a b c d Chodkowski 1995 ↓, s. 490.
  3. a b c Jerzy Lefeld (pol.). W: Polskie Centrum Informacji Muzycznej [on-line]. [dostęp 2018-04-28]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-04-28)].
  4. M.P. z 1954 r. nr 112, poz. 1564, pkt 13.

Bibliografia | edytuj kod

  • Jan Popis: Jerzy Lefeld. W: Encyklopedia muzyczna PWM. Elżbieta Dziębowska (red.). Wyd. I. T. 5: KLŁ część biograficzna. Kraków: PWM, 1997, s. 309. ISBN 83-224-3303-4. OCLC 164821167. (pol.)
  • Encyklopedia muzyki. Andrzej Chodkowski (red.). Warszawa: PWN, 1995. ISBN 83-01-11390-1. (pol.)

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Jerzy Lefeld" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy