Karol Albert (król Sardynii)


Karol Albert (król Sardynii) w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Herb Karola Alberta w latach 1831-33 Herb Karola Alberta w latach 1833-48

Karol Albert Sabaudzki, właśc. wł. Carlo Alberto Amedeo di Savoia (ur. 2 października 1798 w Turynie, zm. 28 lipca 1849 w Oporto)[1][2][3][4][5] – król Sardynii z dynastii sabaudzkiej w latach 1831-1849.

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Wywodził się z bocznej linii dynastii sabaudzkiej – książąt Carignano, która brała swój początek od Tomasza Franciszka (syna Karola Emanuela I Wielkiego, księcia Sabaudii) i jego żony – Marii Burbon-Soissons. Jego ojcem był Karol Emanuel, książę Carignano (1770-1800). Jego matką była Maria Krystyna Wettyn (1779-1851), córka Karola Krystiana, księcia Saksonii i Polski, oraz Franciszki Krasińskiej[1][2][3][4][5]. Królem został po śmierci swojego wuja Karola Feliksa, który z żoną Marią Krystyną Sycylijską nie doczekał się potomstwa.

W wieku 10 lat został wysłany do gimnazjum w Paryżu, a następnie pobierał nauki w Genewie w prywatnym kolegium protestanckim prowadzonym przez Y. P. Vauchera. W 1813 został porucznikiem 8 pułku dragonów w armii napoleońskiej. Powołany w 1814 pod broń w Piemoncie, gdzie przywrócono dynastię sabaudzką, został wkrótce uznany za spadkobiercę jej korony przez Kongres wiedeński.

Po mianowaniu regentem przez Wiktora Emanuela i na skutek ruchów karbonarskich (13 marca 1821) zgodził się na zaprzysiężenie demokratycznej konstytucji wzorowanej na hiszpańskiej, co nie zapobiegło wszakże wojnie domowej. Uczestniczył w ekspedycji Ludwika Antoniego, księcia Angoulême do Hiszpanii, odznaczając się w bitwie pod Trocadéro (31 sierpnia 1823).

Po powrocie do Piemontu w 1831 objął tron po swym wuju Karolu Feliksie. Przywrócił początkowo monarchię absolutną, krwawo tłumiąc zamieszki w 1833. Z czasem jednak, na polu wspólnej wrogości do Austrii zbliżył się do niepodległościowych nurtów liberalnych. Zwłaszcza po 1840 przychylał się do administracyjnych i gospodarczych reform w Piemoncie.

4 marca 1848 nadał królestwu konstytucję (Statut Albertyński), wzorowaną na konstytucji francuskiej z 1830. Po klęskach w wojnie z Austrią w bitwach pod Custozą i Novarą abdykował na rzecz swojego starszego syna.

Potomstwo | edytuj kod

W 1817 ożenił się z Marią Teresą Habsburg, córką Ferdynanda III, wielkiego księcia Toskanii, i Luizy Marii, księżniczki sycylijskiej[1][2][3][4][5]. Miał z nią troje dzieci:

Ordery | edytuj kod

Najwyższy Order Zwiastowania Najświętszej Marii Panny (Order Annuncjaty) w 1816, a od 1831 Wieki Mistrz[6].

Rodowód | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d e f Leo van de Pas: Carlo Alberto I King of Sardinia (ang.). 08 2003. [dostęp 2016-07-04].
  2. a b c d e f (autor zbiorowy): The Peerage (Carlo Alberto di Savoia-Carignano, Re di Sardegna) (ang.). 2011-03-24. [dostęp 2016-06-23].
  3. a b c d e f La Società Genealogia Italiana (autor zbiorowy): Enciclopedia genealogica del Mediterraneo (wł.). [dostęp 2016-06-23].
  4. a b c d e f Davide Shamà: GENEALOGIE DELLE FAMIGLIE NOBILI ITALIANE (wł.). [dostęp 2016-06-23].
  5. a b c d e f Leonardo ADV S.r.l. (autor zbiorowy): Cronologia (wł.). [dostęp 2016-06-23].
  6. Federico Bona: I Cavalieri dell'Ordine Supremo del Collare o della Santissima Annunziata (wł.). W: Blasonario subalpino [on-line].
  7. a b c d e f g h i Rodovid (autor zbiorowy): Franciszka Krasińska (von Corvin-Krasinski) b. 9 marzec 1742 d. 30 kwiecień 1796 (ang.). 2011-03-08. [dostęp 2016-07-04].
  8. a b c d e POTOMKOWIE SPITYGNIEWA Z RODU PORAJÓW (autor zbiorowy): Stanisław Krasiński + Aniela Humiecka. [dostęp 2016-07-04].
  9. a b c d e Ryszard Jurzak: Genealogia dynastyczna. [dostęp 2016-07-04].
Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Karol Albert (król Sardynii)" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy