Klim Czuriumow


Klim Czuriumow w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Klim Iwanowicz Czuriumow (ukr. Клим Іва́нович Чурю́мов; ur. 19 lutego 1937 w Mikołajowie, Ukraińska SRR (obszar byłego ZSRR), zm. 14 października 2016 w Charkowie, Ukraina) – radziecki i ukraiński astronom, jeden z odkrywców komety 67P/Czuriumow-Gierasimienko, która została wybrana jako cel dla sondy kosmicznej Rosetta.

Spis treści

Biografia | edytuj kod

Urodził się jako czwarte dziecko Iwana Iwanowicza Czuriumowa i Antoniny Michajłowny Czuriumowej. Jego ojciec został uznany za poległego w czasie II wojny światowej w 1942[1]. W 1949 jego rodzina przeprowadziła się z Mikołajowa do Kijowa. Szkołę średnią ukończył w 1955, otrzymując zgodę na kontynuację nauki w szkole wyższej. Dostał się na Wydział Fizyki Uniwersytetu Kijowskiego. Na trzecim roku studiów, zamiast na fizykę teoretyczną, trafił na specjalizację z optyki. Pomimo braku zgody nadal uczęszczał jednak na fakultet z fizyki teoretycznej, za co został ukarany przesunięciem na fakultet z astronomii[2].

Po skończeniu studiów w 1960, został skierowany do Polarnej Stacji Geofizycznej w Zatoce Tiksi w Republice Jakuckiej. Tam badał zjawisko zorzy polarnej, prądów tellurycznych i jonosferę.

W 1962 powrócił do Kijowa i rozpoczął pracę w zakładach zbrojeniowych, gdzie uczestniczył m.in. w rozwoju przyrządów optycznych na potrzeby wojska i programów kosmicznych[3].

Po skończeniu podyplomowych studiów o specjalizacji astrofizyka, pod nadzorem profesora Siergieja Wszechswiackiego rozpoczął pracę na Wydziale Astronomii Uniwersytetu Kijowskiego. Obserwował komety zarówno w obserwatorium uniwersyteckim w Lisnikach, jak i w czasie licznych wypraw na Kaukaz oraz na Syberię, Czukotkę i Kamczatkę.

W 1969 roku Klim Czuriumow wraz ze Swietłaną Gierasimienko, badając komety okresowe w obserwatorium w Ałmaty, odkryli kometę 67P/Czuriumow-Gierasimienko. Odkrycie było wynikiem badania fotografii innej komety (32P/Comas Solá), która – jak się po późniejszej analizie okazało – znajdowała się blisko 2 stopnie od tego obiektu[4]. W 1986 roku Czuriumow współodkrył także kometę jednopojawieniową C/1986 N1 (Churyumov-Solodovnikov)[5].

W 1972 obronił swój pierwszy stopień naukowy dysertacją Badania komet Ikeyya-Seki (N/1967n), Honda (С/1968), Tago-Sato-Kosaka (C/1969 T1) i nowej komety okresowej 67P/Czuriumow-Gerasimienko na podstawie analizy zdjęć.

W 1993 obronił doktorat rozprawą Fizyczne procesy ewolucji komet w Instytucie Badań Kosmicznych Rosyjskiej Akademii Nauk w Moskwie.

W 1998 Uniwersytet Kijowski nadał mu tytuł profesora.

Klim Czuriumow był także członkiem Międzynarodowej Unii Astronomicznej[6], Narodowej Akademii Nauk Ukrainy, Nowojorskiej Akademii Nauk i dyrektorem Planetarium w Kijowie[7].

Czuriumow zmarł kilkanaście dni po zakończeniu misji Rosetta w nocy 13–14 października 2016 w szpitalu w Charkowie[8].

Nagrody i wyróżnienia | edytuj kod

W 2003 otrzymał Order Za Zasługi III stopnia[9], a w 2009 – II stopnia[10].

Na jego cześć nazwano planetoidę (2627) Churyumov[11], natomiast członków jego rodziny upamiętniają nazwy planetoid (3942) Churivannia[12] i (6646) Churanta[13].

Przypisy | edytuj kod

  1. ОБД Мемориал, www.obd-memorial.ru [dostęp 2017-04-03] .
  2. Klim Churyumov - co-discoverer of comet 67P, sci.esa.int [dostęp 2017-04-03]  (ang.).
  3. КЛИМ ЧУРЮМОВ: Життя в загадковому світі космічних світил, newspaper.univ.kiev.ua [dostęp 2017-04-03] [zarchiwizowane z adresu 2014-11-13] .
  4. Zmarł Klim Czuriumow, kosmonauta.net [dostęp 2017-03-29]  (pol.).
  5. C/1986 N1 (Churyumov-Solodovnikov) (ang.). W: JPL Small-Body Database Browser [on-line]. Jet Propulsion Laboratory. [dostęp 2017-04-02].
  6. International Astronomical Union | IAU, www.iau.org [dostęp 2017-03-31] .
  7. Nasza kometa to kapsuła czasu, pl.sputniknews.com [dostęp 2017-03-29]  (pol.).
  8. Григорій Пирлік: Яким був видатний астроном Клим Чурюмов? Своїми спогадами про Клима Чурюмова ділиться Ярослав Яцків, президент Української астрономічної асоціації (ukr.). Hromadske Radio, 2015-10-15. [dostęp 2017-04-03].
  9. Указ Президента України від 15 травня 2003 року № 405/2003 «Про відзначення державними нагородами України наукових працівників» (ukr.). 2003. [dostęp 2017-04-02].
  10. Указ Президента України від 16 січня 2009 року № 26/2009 «Про відзначення державними нагородами України» (ukr.). 2009. [dostęp 2017-04-02].
  11. (2627) Churyumov w bazie Minor Planet Center (ang.)
  12. (3942) Churivannia w bazie Minor Planet Center (ang.)
  13. (6646) Churanta w bazie Minor Planet Center (ang.)

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Klim Czuriumow" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy