Kościół katolicki w Hiszpanii


Kościół katolicki w Hiszpanii w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Kościół katolicki w Hiszpaniikatolicka wspólnota wiernych w Hiszpanii pod zwierzchnictwem papieża.

Historycznie Kościół rzymskokatolicki odgrywał znaczącą rolę w życiu społecznym i był elementem kształtowania świadomości narodowej. W 2018 roku 66% mieszkańców Hiszpanii deklaruje się jako katolicy. Spośród Hiszpanów deklarujących się jako katolicy 13,6% uczestniczy w coniedzielnej Eucharystii oraz w Mszach podczas świąt.

Spis treści

Historia | edytuj kod

Kościół Sagrada Família w Barcelonie

Od czasów rekonkwisty Hiszpania była państwem, gdzie jedyną uprawnioną religią był katolicyzm, który był silnie powiązany z władzą świecką. Zajmująca się tropieniem odstępców od katolicyzmu Inkwizycja podporządkowana była królowi. Protestanci i wolnomyśliciele byli prześladowani. Sytuacja zaczęła się zmieniać w XIX w., głównie pod wpływem Francji, która w czasie wojen napoleońskich próbowała narzucić świecki model państwa. W późniejszym okresie tendencje antyklerykalne ścierały się z konserwatywnym katolicyzmem, prowadząc często do konfliktów zbrojnych. Wtedy to powstało używane do dziś określenie "dwie Hiszpanie" – jedna konserwatywna i katolicka, druga modernistyczna i antyklerykalna.

W czasie wojny domowej prześladowania Kościoła znacznie się nasiliły. Egzekucje osób duchownych lub nawet świeckich deklarujących przywiązanie do katolicyzmu zaczęły przybierać charakter masowy – zamordowano około 7000 osób duchownych. Ubocznym efektem prześladowań Kościoła było zniszczenie wielu dokumentów narodzin, małżeństw, zgonów, ponieważ rejestry takie prowadzono przy kościołach. Niszczenie kościołów wiązało się z niszczeniem kościelnych dokumentów. Republikanie zostali pokonani. Zwycięski generał Francisco Franco przywrócił dawną rolę Kościoła. Katolicyzm stał się wyznaniem uprzywilejowanym. Prawo narzucało też wymagane przez katolicyzm wzorce obyczajowe. Obowiązywał zakaz rozwodów, zabronione były czyny homoseksualne. Ustanowiona cenzura, obok charakteru politycznego miała też silny charakter obyczajowy. Ciekawostką może być fakt, że na banknotach widniały podobizny papieży.

Po śmierci Franco w 1975 nastąpiły zmiany zmierzające do demokratyzacji kraju. Przyjęto konstytucję, w której Kościół katolicki nie zajmuje już pozycji uprzywilejowanej, dopuszczalna, a nawet zalecana jest natomiast współpraca państwa z Kościołem. Kościół otrzymuje dotacje od państwa (np. na utrzymanie budynków kościelnych, które często jednocześnie stanowią dzieła sztuki).

Przez dłuższy czas nie dochodziło do konfliktów pomiędzy Państwem i Kościołem. Lewicowy rząd hiszpański (PSOE) podjął szereg działań, które spotkały się z silną krytyką ze strony Kościoła, takich jak np. legalizacja małżeństw homoseksualnych (łącznie z prawem do adopcji dzieci przez pary homoseksualne), zezwolenie na szybkie rozwody nawet bez zgody czy winy drugiej strony (rozwód może być orzeczony już po trzech miesiącach separacji, nawet jeśli współmałżonek nie zgadza się).

Statystyki | edytuj kod

W ostatnich dziesięcioleciach w Hiszpanii znacznie spadła liczba regularnie praktykujących katolików. W 1970 było to 87% Hiszpanów, w 1993 – 52%, w 2002 – 25% brało udział w praktykach religijnych co najmniej raz w tygodniu, a w 2006 regularnie do kościoła chodziło około 17% społeczeństwa[1]. W 2018 roku według szacunków Centrum Badań Socjologicznych w Madrycie katolicy stanowią 66% społeczeństwa. Spośród Hiszpanów deklarujących się jako katolicy 59,6% prawie wcale nie uczestniczy w Mszach świętych, dalsze 14,6% robi to tylko kilka razy w ciągu roku. Natomiast udział w coniedzielnej Eucharystii oraz w Mszach podczas świąt deklaruje 13,6% hiszpańskich katolików[2].

Kościół w Hiszpanii prowadził w 2006:

  • 5141 szkół
  • 107 szpitali
  • 1004 ośrodki opiekuńcze: przychodnie, schroniska, domy niepełnosprawnych, śmiertelnie chorych, 51 312 łóżek
  • 365 ośrodków resocjalizacyjnych dla osób takich jak byłe prostytutki, byli więźniowie i byli narkomani.
  • 937 sierocińców (10 835 dzieci opuszczonych; oszczędności 100 tys. euro na sierociniec).

Dodatkowe wydatki Kościoła na cele społeczne w 2006:

  • wydatki roczne Caritas: 155 mln euro
  • wydatki Manos Unidas: 43 mln euro
  • Obras Misionales Pontificias: 21 mln euro[3]

Lista diecezji | edytuj kod

Metropolie Kościoła rzymskokatolickiego obrządku łacińskiego w Hiszpanii

Obecnie na terenie Hiszpanii istnieją czternaście metropolii, w skład których wchodzi: 70 archidiecezji i diecezji. Ponadto istnieje ordynariat wojskowy. Podział administracyjny Kościoła katolickiego w Hiszpanii jest następujący:

Metropolia Barcelony | edytuj kod

Metropolia Burgos | edytuj kod

Metropolia Grenady | edytuj kod

Metropolia Madrytu | edytuj kod

Metropolia Mérida-Badajoz | edytuj kod

Metropolia Oviedo | edytuj kod

Metropolia Pampeluny i Tudeli | edytuj kod

Metropolia Santiago de Compostela | edytuj kod

Metropolia Sewilli | edytuj kod

Metropolia Tarragony | edytuj kod

Metropolia Toledo | edytuj kod

Metropolia Walencji | edytuj kod

Metropolia Valladolid | edytuj kod

Metropolia Saragossy | edytuj kod

Patriarchat Indii Zachodnich[4] | edytuj kod

 Zobacz też: Patriarcha Indii Zachodnich.

Ordynariat wojskowy Hiszpanii – Archidiecezja Castrense de España[4] | edytuj kod

Obrządek wschodni | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. Natalia Łuczyńska: Hiszpania: nieudana krucjata. Więź, 2006-12-08.
  2. Hiszpania: rekordowo niska liczba katolików. deon.pl, 2018-12-15. [dostęp 2018-12-15].
  3. Lo que la Iglesia ahorra al Estado, religionenlibertad.com [dostęp 2017-11-24] .
  4. a b podległy bezpośrednio Stolicy Apostolskiej

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Kościół katolicki w Hiszpanii" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy